«Վազք»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
Առանց խմբագրման ամփոփման
Պիտակ: Խմբագրում բջջային սարքով Խմբագրում կայքի բջջային տարբերակից
չ
 
{{Տեղեկաքարտ Սպորտ}}
[[Պատկեր:Run Forrest Run (6070323567).jpg|250px|մինի|աջից|Վազք]]
'''Վազք''', տեղաշարժման եղանակ, երբ իրանը «մեկ հպվում է գետնին՝ մի ոտքով, մեկ գտնվում է օդում» (քայլքի ժամանակ [[մարմին]]ը մշտական հենման կետ ունի գետնի հետ մեկ կամ զույգ ոտքով)։ Վազքը ֆիզդաստիարակության առավել տարածված և արդյունավետ համարվող միջոց է։ [[Թեթև աթլետիկա]]յի հիմնական մարզաձևն է, համարվում է գրեթե բոլոր մարզաձևերի բաղկացուցիչը։
'''Վազք''', տեղաշարժման եղանակ, երբ իրանը, Պ․ Ֆ․ Լեսգաֆտի բնորոշմամբ, «մեկ հպվում է գետնին՝ մի ոտքով, մեկ գտնըվում է օդում» (քայլքի ժամանակ [[մարմին]]ը մշտական հենման կետ ունի գետնի հետ մեկ կամ զույգ ոտքով)։ Վազքը ֆիզդաստիարակության առավել տարածված և արդյունավետ միջոց է։ Վազքը [[թեթև աթլետիկա]]յի հիմնական մարզաձևն է, համարվում է գրեթե բոլոր մարզաձևերի բաղկացուցիչը, ընդգրկված է «Պատրաստ աշխատանքի և ԽՍՀՄ պաշտպանության» համալիրի բոլոր աստիճաններում։ Վազքի մրցումներ անցկացվել են [[Հին Եգիպտոս]]ում, [[Հին Հունաստան]]ում, [[Ասորեստան]]ում։ Երկար ժամանակ եղել է օլիմպիական և մյուս խաղերի միակ մարզաձևը։ Միջնադարում պարտադիր կերպով մտել է ասպետների և հոգևորականների ֆիզդաստիարակության ծրագրերի մեջ։ [[Ռուսաստան]]ում վազքով կանոնավորապես զբաղվել են [[1888]] թվականից, երբ կազմակերպվել է «Վազքասերների ընկերություն»-ը։ [[XIX դար]]ի վերջին վազքը արդեն տարածում է գտել գրեթե բոյոր երկրներում։ Պաշտոնական առաջին մրցույթները տեղի են ունեցել [[Անգլիայում։ Տարբերակվում են հարթ (վազքուղիներ և այլ հարթ տեղանք) և խոչընդոտներով (արհեստական, բնական արգելքների հաղթահարում, կրոս) վազք։ Դասական ձևերն են․ տղամարդկանց համար՝ կարճ տարածություն (սպրինտ, )ար, միջին տարածություն (մ), երկար տարածություն (ստայերային․ 3000, 5000, 10000 մ), [[մաթոնյան վազք]]ը (42 կմ 195 մ), խոչընդոտների հաղթահարումով (110, 400 մ), ստիպլ-չեյս (3000 մ), փոխանցումային, կանանց համար՝ 100, 200, 400, 800, 1500 մ, խոչընդոտների հաղթահարումով (100 և 400 մ) և փոխանցումային։ Նշված ձևերը ընդգրկված են խոշոր մրցույթների և օլիմպիական խաղերի ծրագրում։ Արտասահմանյան մարզիկներից հայտնի են՝ Պ․ Նուրմին ([[Ֆինլանդիա]]), Դ․ Օուենսը ([[ԱՄՆ]]), Զատոպեկը ([[Չեխոսլովակիա]]), Ռ․ Կլարկը ([[Ավստրալիա]]), Ա․ Բեքալան և Մ. Իֆտերը ([[Եթովպիա]]), Ա․ Խուանտար
 
Վազքի մրցումներ անցկացվել են [[Հին Եգիպտոս]]ում, [[Հին Հունաստան]]ում, [[Ասորեստան]]ում։ Երկար ժամանակ եղել է օլիմպիական և մյուս խաղերի միակ մարզաձևը։ Միջնադարում պարտադիր կերպով մտել է ասպետների և հոգևորականների ֆիզդաստիարակության ծրագրերի մեջ։ Պաշտոնական առաջին մրցույթները տեղի են ունեցել [[Անգլիա]]յում։ Տարբերակվում են հարթ (վազքուղիներ և այլ հարթ տեղանք) և խոչընդոտներով (արհեստական, բնական արգելքների հաղթահարում, կրոս) վազք։
 
Դասական ձևերն են․ տղամարդկանց համար՝ կարճ տարածություն (սպրինտ, )ար, միջին տարածություն (մ), երկար տարածություն (ստայերային․ 3000, 5000, 10000 մ), [[մաթոնյան վազք]]ը (42 կմ 195 մ), խոչընդոտների հաղթահարումով (110, 400 մ), ստիպլ-չեյս (3000 մ), փոխանցումային, կանանց համար՝ 100, 200, 400, 800, 1500 մ, խոչընդոտների հաղթահարումով (100 և 400 մ) և փոխանցումային։ Նշված ձևերը ընդգրկված են խոշոր մրցույթների և օլիմպիական խաղերի ծրագրում։
 
== Վազքը Հին Հայաստանում ==
[[Հին Հայաստան]]ում վազք եղել է ժողովրդական տոնախմբությունների բաղկացուցիչ մասը, մեծ տեղ է հատկացվել հատկապես [[Նավասարդյան խաղեր]]ում։ [[ՀԽՍՀ]]-ում [[1984]] թվականին վազքով զբաղվել է շուրջ 45 հազար մարդ։ Հայաստանի վազորդներից մարզական հաջողություններ են ունեցել Գ․ Ալավերդյանը, Ա․ Կոնովը (ԽՍՀՄ բազմակի չեմպիոն, [[Հռոմ]]ի օլիմպիական խաղերի մասնակից), Է. Ոսկանյանը, Ե․ Առաքելյանը, Ա․ Միկոյանը։ [[1972]] թվականից [[Երևան]]ում գործում է վազքասերների «Եվա» ակումբը (նախագահ՝ Մ․ Մարգսյան), որը նպաստում է աշխատավորության առողջապահական գործի բարելավմանը։ Նմանատիպ ակումբներ են գործում նաև [[Գյումրի]]ում,[[Վանաձոր]]ում, [[Էջմիածին|Էջմիածնում]], [[Սևան (քաղաք)|Սևանում]] և այլ քաղաքներում
 
28 991

edits