«Էխնաթոնի դամբարան»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
մանր-մունր oգտվելով ԱՎԲ
չ (մանր-մունր oգտվելով ԱՎԲ)
 
Դամբարանը հայտնաբերել է իտալացի հնագետ [[Ալեսանդրո Բորսանտի]]ն 1893-1894 թվականներին։
 
Այն սկսվում է իջնող միջանցքով։ Նրա կեսին անավարտ սենյակ է (հնարավոր է, նախատեսված [[Նեֆերտիտի|Նեֆերտիտի]]ի համար)։ Աջում կա մեկ այլ սենյակ։ Միջանցքի վերջում ոչ մեծ շինություն է և թաղման խուցը։
 
==Դամբարանի տեսարաններ==
Երեք խցերից (որոնք կոչվում են ալֆա, բետա և գամմա) երկրորդ ճյուղավորումը, հնարավոր է, եղել է [[Մակեթաթոն|Մակեթաթոնի]]՝ի՝ Էխնաթոնի երկրորդ դստեր, կամ Կիյա անվամբ փարավոնի երկրորդական կնոջ դամբարանը ([[մումիա]]ն չի հայտնաբերվել)։
 
Երկու խցերը (ալֆա և գամմա) ձևավորված են և պատկերում են նմանատիպ տեսարաններ․ ալֆա խցում Էխնաթոնը և Նեֆերտիտին սգում են կորուստը, կողքին դայակը ձեռքերում պահում է նորածնին, կանգնած են հովհարավորները, ինչը ցույց է տալիս մանկան թագավորական ծագումը։ Տեսարանի հերոսների անունները վնասված են։ Գամմա խցում կա նմանատիպ տեսարան․ այստեղ [[հիերոգլիֆներ]]ը մահացածին նույնացնում են Մակեթաթոնի հետ։
 
Նույն խցի մեկ այլ տեսարանում պատկերված է, թե ինչպես է Մակեթաթոնը կանգնած ծածկի տակ, որը սովորաբար կապված է երեխայի ծնունդի հետ, սակայն կարող է մեկնաբանվել նաև որպես արքայադստեր վերածնունդ։ Նրա դիմաց կանգնած են Էխնաթոնը, Նեֆերտիտին և նրանց 3 աղջիկները՝ Մակեթաթոնը, [[Անհեսենամոն]]ը և Նեֆերնեֆերուատոն-թաշերիթը։
 
Կա վարկած, որ Մակեթաթոնը մահացել է ծննդաբերության ժամանակ<ref>{{Книга|автор=Dodson, Aidan, 1962-|заглавие=Amarna sunset : Nefertiti, Tutankhamun, Ay, Horemheb, and the Egyptian counter-reformation|ссылка=https://www.worldcat.org/oclc/680621239|ответственный=|издание=|место=Cairo|издательство=American University in Cairo Press|год=2009|страницы=|страниц=207|isbn=9781936190195|isbn2=}}</ref> կամ ժանտախտից։ Համաճարակը, որը բռնկվել էր Եգիպտոսում Էխնաթոնի կառավարման 12-15-րդ տարիներին, ժամանակով համապատասխանում է թագավորական ընտանիքի անդամներից շատերի վերջին անգամ հիշատակման հետ։ Նրանց թվում են արքայամայր Տիյան, թագուհի Նեֆերտիտին, Կիյան, Մակեթաթոնը և փոքր արքայադուստրերը՝ [[Նեֆերնեֆուրա]]ն և [[Սետեպենրա]]ն<ref name=":0">{{Книга|автор=Tyldesley, Joyce A.|заглавие=Nefertiti : Egypt's sun queen|ссылка=https://www.worldcat.org/oclc/39458976|ответственный=|издание=|место=London|издательство=Viking|год=1998|страницы=|страниц=232|isbn=0670869988|isbn2=}}</ref>
 
Դեկորացիաներից շատերը ոչնչացրել է ջրհեղեղը։
Էխնաթոնի մարմինը մայրաքաղաք՝ [[Մեմֆիս]] վերադարձնելուց հետո, հնարավոր է վերաթաղել են [[Արքաների հովիտ|Արքաների հովտում]] ինչ-որ տեղ։ Ենթադրվում է, որ այն KV55 դամբարանում գտնվող մումիան է<ref>{{Статья|автор=Hawass, Zahi et al.|заглавие=Ancestry and Pathology in King Tutankhamun’s Family|ссылка=|язык=|издание=The Journal of the American Medical Association|тип=|год=2010|месяц=|число=|том=|номер=|страницы=644|issn=}}</ref>, սակայն այս տեսակետը վերանայվում է<ref>{{Статья|автор=Jo Marchant|заглавие=Ancient DNA: Curse of the Pharaoh's DNA|ссылка=http://www.nature.com/news/2011/110427/full/472404a.html|язык=en|издание=Nature|год=2011-04-28|том=472|выпуск=7344|страницы=404–406|issn=0028-0836, 1476-4687|doi=10.1038/472404a}}</ref><ref>{{Статья|автор=Strouhal, E.|заглавие=Biological age of skeletonized mummy from Tomb KV 55 at Thebes|ссылка=|язык=|издание=Anthropologie: International Journal of the Science of Man|тип=|год=2010|месяц=|число=|том=48|выпуск=2|номер=|страницы=97-112|issn=}}</ref><ref>{{Статья|автор=Eline D. Lorenzen|заглавие=King Tutankhamun’s Family and Demise|ссылка=http://jama.jamanetwork.com/article.aspx?articleid=186115|язык=en|издание=JAMA|год=2010-06-23|том=303|выпуск=24|страницы=2471|issn=0098-7484|doi=10.1001/jama.2010.818}}</ref>։
 
Էխնաթոնի [[Սարկոֆագ|սարկոֆագըսարկոֆագ]]ը քանդվել է, ներկայումս վերանորոգվել է և գտնվում է [[Կահիրեի եգիպտական թանգարան|Կահիրեի եգիպտական թանգարանի]]ի այգում։ Սարկոֆագը նկարազարդված է սյուժեով, որը ցույց է տալիս Նեֆերտիտիին պահապան աստվածուհու կերպարով և Աթոնի արևային սկավառակը։
 
== Ծանոթագրություններ ==