«Մաո Ցզե Դուն»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
մանր-մունր oգտվելով ԱՎԲ
չ (մանր-մունր oգտվելով ԱՎԲ)
===Պեկին, անարխիզմ և մարքսիզմ 917–19===
 
Մաոն գնում է [[Պեկին]], որտեղ իր ուսուցիչ Յան Չանցզիի շնորհիվ աշխատանքի է անցնում Պեկինի համալսարանում<ref>{{harvnb|Schram|1966|p=48}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|pp=47, 56–57}}.</ref>։ Յանը Մաոին համարում է բացառիկ խելացի և գեղեցիկ<ref>{{harvnb|Feigon|2002|p=18}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|p=39}}.</ref>։ Համալսարանի գրադարանում Մաոն ապահովվում է գրադարանավարի օգնականի աշխատանքով Լի Դաչաոյի մոտ, որը պետք է դառնար վաղ շրջանի չին կոմունիստ <ref>{{harvnb|Schram|1966|p=48}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|p=59}}.</ref>։ Լին հեղինակել է «Նոր Երիտասարդություն» հոդվածը [[Ռուսաստան|Ռուսաստանում]]ում տեղի ունեցած [[Հոկտեմբերյան սոցիալիստական մեծ հեղափոխություն|Հոկտեմբերյան հեղափոխության]] մասին, որի ընթացքում կոմունիստական [[բոլշևիկյան կուսակցություն]]ը [[Վլադիմիր Իլյիչ Լենին]]ի ղեկավարությամբ գրավում է իշխանությունը։ Լենինը գերմանացի [[սոցիոլոգիա|սոցիոլոգների]]՝ [[Կարլ Մարքս]]ի և [[Ֆրիդրիխ Էնգելս]]ի կողմից ստեղծած տեսության՝ [[մարքսիզմ]]ի կողմնակից էր, և Լիի հոդվածները Մարքսիզմն ավելացնում են չինական հեղափոխական շարժման [[քարոզչություն|քարոզչությանը]]<ref>{{harvnb|Schram|1966|p=47}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|pp=59–62}}.</ref>։ Դառնալով ավելի ու ավելի արմատական` Լին ազդվում է Պետեր [[Կրոպոտկին]]ի [[անարխիզմ]]ից, որը օրվա ամենաարմատական [[դոկտրին]]ն էր։ Չին անարխիստները, այնպիսիններն, ինչպիսին էին Ցայ Յուանպեյը, սոցիալական հարաբերություններում, [[Ընտանիք|ընտանիքումընտանիք]]ում և [[սեռական հավասարություն|կանանց հավասարության]] մեջ լիակատար սոցիալական հեղափոխության կոչ էին անում և ոչ թե կառավարման ձևերի պարզ փոփոխության էին ձգտում, որին կոչված էին ավելի վաղ շրջանի հեղափոխականները։ Նա միանում է Լիի խմբին և արագ խորանում է մարքսիզմի ուղղությամբ [[1919 թվական]]ի ձմռան ընթացքում<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=48–49}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|pp=62–64}}.</ref>։
 
Ստանալով ցածր աշխատավարձ` Մաոն ապրում էր խիտ բնակեցված սենյակում հուանյան ուսանողների ուրիշ ընտանիքի հետ, և այն կարծիքին էր, որ Պեկինի գեղեցկությունը առաջարկում է ապրելու փոխհատուցում<ref>{{harvnb|Schram|1966|p=48}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|pp=57–58}}.</ref>։ Նա միանում է համալսարանի [[փիլիսոփայություն|փիլիսոփայության]] և [[լրագրություն|լրագրության]] բաժնի ուսանողությանը և ներկա լինում այդպիսի մարդկանց [[դասախոսություն]]ներին և դասընթացներին, ինչպիսին են [[Չեն Դուսյու]]ն, [[Խու Շի]]ն և [[Ցյան Սյուանտու]]ն<ref>{{harvnb|Schram|1966|p=48}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|pp=62, 66}}.</ref>։ Մաոյի պեկինյան ժամանակաշրջանն ավարտվում է [[1919 թվական]]ի գարնանը, երբ մեկնում է [[Շանհայ]] ընկերների հետ, որոնք պատրաստվում են [[Ֆրանսիա]] գնալ<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=50–52}}; {{harvnb|Pantsov|Levine|2012|p=66}}.</ref>։ Նա չի կարողանում վերադառնալ [[Շաոշան]], որտեղ իր մայրն անբուժելի հիվանդ էր։ Մաոյի մայրը մահանում է [[1919 թվական]]ի հոկտեմբերին, իսկ նրա ամուսինը`
Որոշված էր անցկացնել կենտրոնական հավաք, որը սկսվեց Շանհայում [[1921 թվական]]ի [[հուլիսի 23]]-ին։
Չինաստանի Կոմունիստական կուսակցության առաջին ազգային կոնգրեսին մասնակցեց 13 պատգամավոր (ներառյալ Մաոն)։ Հայտնաբերվելուց խուսափելու համար նավով շարժվեցին Հարավային ծով, որը մոտ էր Ցզյասինին (Jiaxing) և գտնվում էր Չժեցյան նահանգում։ Առաջին համագումարը անտեսեց Լենինի խորհուրդը կոմունիստների և բուրժուա-դեմոկրատների միջև ժամանակավոր կապ պահպանելու համար։ Կոմունիստները հանդես էին գալիս հանուն ազգային [[հեղափոխություն|հեղափոխության]], դրա հետ մեկտեղ պահպանում էին ուղղափառ մարքսիստական հավատը այն մասին, որ քաղաքային [[բանվոր դասակարգ]]ը կարող է գլխավորել
[[ սոցիալիստական հեղափոխություն]]ը<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=64–66}}.</ref>։
 
Մաոն եղել է Հունանի կուսակցության քարտուղար Չանշայում և կուսակցություն ստեղծելու համար դիմել է բազմազան մարտավարությունների<ref name="Schram1966 p68">{{harvnb|Schram|1966|p=68}}</ref>
1920 թվականի օգոստոսին նա հիմնում է ինքնակրթության համալսարան, որի միջոցով ընթերցողները կարող էին օգտվել հեղափոխական գրականությունից օգտվելու հնարավորությունից։ Համալաարանը գտնվում էր Վան ֆուզիի ուսումնական կենտրոնում։ Վան Ֆուզին փիլիսոփա էր [[ցին դինաստիա]]յից, որը ընդդիմացել էր Մանչուսին<ref name="Schram1966 p68"/>։ Նա միանում է զանգվածային կրթության շարժմանը (YMCA)։ Որպեսզի պայքարի անգրագիտության դեմ և խմբագրում է դասագրքեր` արմատական տրամադրություններ ներառելու համար<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=68–69}}</ref>, շարունակում է կազմակերպել բանվորական ապստամբություններ ընդդեմ նահանգապետ Զաո Հեգթի<ref>{{harvnb|Schram|1966|p=69}}.</ref>։ Այնուամենայնիվ, աշխատանքային հարցերը մնում էին կենտրոնական։ Հաջողությամբ ընթացածա և հայտնի գործադուլներն Անյուանյան ածխահանքերում (ի տարբերություն կոմունիստական պատմաբանների) կախված էին ոչ միայն բանվորների, [[այլև բուրժուա]]ների [[ստրատեգիա|ռազմավարություններից]]։ [[Լիու Շաոքի]]ն, Լի Լիսանը և Մաոն ոչ միայն համախմբում էին ածխահատներին, այլև ձևավորում էին դպրոցներ և կոոպերատիվներ և զբաղվում էին տեղական [[մտավորականներ|մտավորականներով]]ով, [[ազնվականություն|ազնվականությամբ]], ռազմական սպաներով, նույնիսկ [[հոգևորականություն|հոգևորականությամբ]]
<ref>Elizabeth J. Perry,[http://apjjf.org/2013/11/1/Elizabeth-Perry/3882/article.html "Anyuan: Mining China's Revolutionary Tradition]," ''The Asia-Pacific Journal'' 11.1 (January 14, 2013), reprinting Ch 2 of Elizabeth J. Perry. ''Anyuan: Mining China's Revolutionary Tradition.'' (Berkeley: University of California Press, 2012. {{ISBN|978-0-520-27189-0}}.</ref>
 
===Համագործակցություն Գոմինդանի հետ: 1922–27===
[[File:Chairman Mao-1.webm|thumb|Մաոն զանգվածնրի առաջ ճառ է արտասանում]]
[[1923 թվական]]ի հունիսին Շանհայում Կոմունիստական կուսակցության երրորդ համագումարում պատգամավորները վերաահաստատեցին իրենց հանձնառությունը Գոմինդանի հետ աշխատանքում։ Աջակցելով այդ մարտավարությանը` Մաոն ընտրվում է կուսակցական կոմիտեում, որը տեղակայված էր Շանհայում<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=74–76}}</ref>։
[[1924 թվական]]ի սկզբին Գուանչժոուում տեղի ունեցած Գոմինդանի առաջին կոնգրեսում Մաոն ընտրվում է Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի այլընտրանքային անդամ և առաջադրում է չորս բանաձև քաղաքային և գյուղական իշխանությունների [[ապակենտրոնացում|ապակենտրոնացման]] համար։ Գոմինդանին նրա խանդավառ աջակցությունը կասկած է առաջ բերում նրա Հունանի ընկերոջ՝ Լի Լի-Սանի մեջ<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=76–82}}</ref>։
 
<ref>{{citation |p=465 |last=Mao |first=Zedong |authormask=Mao Zedong |editor-last=Schram |editor-first=Stuart Reynolds |editor2=Nancy Jane Hodes |display-editors=1 |ref={{harvid|Schram & al.|1992}} |series=''Mao's Road to Power'', Vol. II |title=National Revolution and Social Revolution, December 1920 – June 1927 |publisher=M.E. Sharpe |date=1992}}.</ref><ref>{{citation |p=[https://books.google.com/books?id=mpqApZWrJyIC&pg=PA66 66] |url=https://books.google.com/books?id=mpqApZWrJyIC&printsec=frontcover |title=Frontier Passages: Ethnopolitics and the Rise of Chinese Communism, 1921–1945 |last=Liu |first=Xiaoyuan |authormask=Liu Xiaoyuan |publisher=Stanford University Press |location=Stanford |date=2004 |isbn=978-0-8047-4960-2 }}.</ref>։
Գյուղացիական շարժման փորձնական ինստիտուտը կադրեր է պատրաստում և նրանց նախապատրաստում ռազմական գործողությունների` անցկացնելով ռազմական ուսուցում, ստիպում նրանց ուսումնասիրել ձախ տեքստերը<ref>{{harvnb|Schram|1966|pp=82, 90–91}}</ref>։
[[1925 թվական]]ի ձմռանը Մաոն փախչում է [[Գուանչժոու]], որից հետո նրա հեղափոխական գործունեությունը մարզային իշխանությունների ուշադրությունն է գրավում<ref name="Schram 1966 83">{{harvnb|Schram|1966|p=83}}</ref>=<ref>{{harvnb| name="Schram| 1966|p= 83}}<"/ref
 
[[File:Mao 1925.jpg|thumb|left|100px|Մաո Ցզե Դունը Գուանչժոուում։ Գյուղացիական շարժման փորձնական ինստիտուտ 1925 թվական]]