«Տրոյա»–ի խմբագրումների տարբերություն

Ավելացվել է 70 բայտ ,  8 տարի առաջ
Առանց խմբագրման ամփոփման
'''Տրոյան''' ([[հունարեն]]՝ Τροία, Τροίη или ''Wilios'', [[խեթերեն]]՝ ''Wilusa'' (<sup>URU</sup>''Wi-lu-ša'' <!--{{unicode|&#x12337;&#x12xxx;&#x121fd;&#x122ad;}}-->); [[թուրքերեն]]՝ Truva), կամ այլձև '''Իլիոնը''' ([[հունարեն]]՝ Ἴλιον, [[խեթերեն]]՝''Wilusa''), '''Դարդանիան''' և '''Սկամանդրը''' հնագույն քաղաք Փոքր Ասիայի հյուսիս-արևմուտում, [[Եգեյան ծով]]ի ափին, [[Դարդանել նեղուց]]ի մուտքի մոտ: Եղել է Տրովադայի քաղ. խոշոր կենտրոնը մ.թ.ա. 3-2 հազարամյակներում։
 
[[Տրոյական պատերազմ]]ի մասին հին հունական էպոսից հայտնի Տորյան հայտնաբերվել է 1865-ին Հիսարլըկ բլրի հնագիտական պեղումների հետևանքով։ 1870-1880-ական թթ. Տրոյայում պեղումներ է կատարել Հ. Շլիմանը, այնուհետև՝ գերմանացի հնագետ Վ. Դյորպֆելդը (1893-94) և ամերիկացի հնագետ Կ. Բլեգենը (1932-1938)։ Նրանք բացել են վաղ, միջին, ուշ բրոնզի և երկաթի դարերի հնագիտական շերտեր։ Մ.թ.ա. 3000–2500-ին Տորյան եղել է հաստ պարիսպներով (մինչև 3 մ) բերդ։ Բնակիչներն զբաղվել են հողագործությամբ և անասնապահությամբ, ձուլել պղինձ։ [[Տրոյաի մեծ հրդեհ|Հրդեհից]] (մ. թ. ա. մոտ 2500) հետո կառուցել են նոր, աշտարակներով ամրացված, մինչև 4 մ հաստությամբ պարիսպներ։ Մ.թ.ա. մոտ 2500–22002500-2200-ին եղել է արքայանիստ կենտրոն, որի պալատը գտնվել է միջնաբերդում։ Ստորին լանջերին եղել են ավագանու տները: Տրոյայի հարստության մասին վկայում են բազմաթիվ գանձերը (հատկապես «[[Պրիամոսի գանձը]]»՝ ոսկե, արծաթե և պղնձե առարկաներով, բրոնզե ու քարե զենքերով)։ Մ.թ.ա. մոտ 2200-ին [[Տրոյաի մեծ հրդեհ|Տրոյան հրդեհվել է։է]]։
 
Մինչև հաջորդ ավերվելը (մ.թ.ա. մոտ 1800) Տրոյայում շարունակ զարգացել են մշակութային տեղական ավանդույթները։ Միջին բրոնզի դարաշրջանում (մ.թ.ա. մոտ 1800—1300) Տրոյայում տարածվել են շինարարական նոր մեթոդներ և խեցեղեն, քաղաքը շրջափակվել է հղկված քարե պարիսպներով և աշտարակներով ` հմտորեն պաշտպանված 5 դարպասներով։ Մ.թ.ա. մոտ 1260-ին Տրոյան հրկիզվել և կործանվել է Տրոյական պատերազմի հետևանքով։
Անանուն մասնակից