«Շիա իսլամ»–ի խմբագրումների տարբերություն

Ավելացվել է 2674 բայտ ,  1 տարի առաջ
* 909 թվականին շիաների ռազմական առաջնորդ Աբու Աբդալլահ աշ-Շիան տապալել է Հյուսիսային Աֆրիկայում սուննի ղեկավարին․ դրանով էլ սկսվել է Ֆաթիմյանների իշխանությունը<ref name=":0">{{cite book |title=Worlds Together Worlds Apart |last=Pollard |first=Elizabeth |publisher=W.W. Norton Company Inc |year=2015 |isbn=978-0-393-91847-2 |location=500 Fifth Ave, NY |pages=313}}</ref>։
* Ջավահարը ({{lang-ar|جوهر}}, 966–992) Ֆաթիմյան գեներալ է եղել։ Խալիֆ Ալ-Մուիզի հրամանատարությամբ նա իրականացրել է Հյուսիսային Աֆրիկայի, ապա նաև [[Եգիպտոս|Եգիպտոսի]] գրավումը<ref>{{cite book |author= Chodorow, Stanley; Knox, MacGregor; Shirokauer, Conrad; Strayer, Joseph R.; Gatzke, Hans W. |title= The Mainstream of Civilization |publisher= Harcourt Press |year= 1994 |page= 209 |isbn= 978-0155011977 |quote= The architect of his military system was a general named Jawhar, an islamicized Greek slave who had led the conquest of North Africa and then of Egypt}}</ref>, հիմնել է [[Կահիրե]] քաղաքը<ref>{{cite book |author= Fossier, Robert – Sondheimer, Janet – Airlie, Stuart – Marsack, Robyn |title= The Cambridge illustrated history of the Middle Ages |publisher= Cambridge University Press |year= 1997 |page=170 |isbn= 978-0521266451 |quote= When the Sicilian Jawhar finally entered Fustat in 969 and the following year founded the new dynastic capital, Cairo, 'The Victorious', the Fatimids ... }}</ref> և մեծ [[Ալ-Ազհարի մզկիթ (Կահիրե)|ալ-Ազհար մզկիթը]]։ Ջավահարը ծագումով ստրուկ էր, ով ազատ էր արձակվել Ալ-Մուիզի կողմից<ref>{{cite book |author= Saunders, John Joseph |title= A History of Medieval Islam |publisher= Routledge |year= 1990 |page=133 |isbn= 978-0415059145 |quote= Under Mu’izz (955-975) the Fatimids reached the height of their glory, and the universal triumph of isma ‘ilism appeared not far distant. The fourth Fatimid Caliph is an attractive character: humane and generous, simple and just, he was a good administrator, tolerant and conciliatory. Served by one of the greatest generals of the age, Jawhar al-Rumi, a former Greek slave, he took fullest advantage of the growing confusion in the Sunnite world.}}</ref>։
 
==Համայնքներ==
 
===Ժողովրդագրություն===
[[File:Islam by country.png|thumb|upright=1.8|Իսլամն ըստ պետությունների՝{{color box|#4a6600}}{{color box|#a8e600}}{{color box|#f8ffe6}} սուննի{{color box|#66004a}}{{color box|#cc0096}}{{color box|#ffe6f8}} շիա{{color box|#000000}} իբադիական
]]Ըստ շիա մուսուլմանների՝ շիա բնակչության հաշվարկման մեծագույն խնդիրներից մեկն այն է, որ եթե նույնիսկ մուսուլմանական պետությունում շիաները կազմում են զգալի փոքրամասնություն, այնուամենայնիվ, ամբողջ բնակչություն գրանցվում է իբրև սուննի։ Հակառակը, սակայն, չի հաստատվել, որի պատճառով ոչ ճշգրիտ տվյալներ են տարածվել յուրաքանչյուր ուղղության իրական թվաքանակի վերաբերյալ։ Օրինակ՝ 1926 թվականին Արաբիայում Սաուդների վերելքի արդյունքում սկսվել է շիաների նկատմամբ ընդհանուր խտրականություն<ref name="saudi">{{cite web|url=http://www.wsws.org/articles/2001/oct2001/saud-o08.shtml|title=Discrimination towards Shia in Saudi Arabia|date=2001-10-08|publisher=Wsws.org|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110512094524/http://www.wsws.org/articles/2001/oct2001/saud-o08.shtml|archivedate=12 May 2011|accessdate=2011-05-04|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref>։ [[Հարավային Ասիա|Հարավային Ասիայում]] շիաները մուսուլման բնակչության 21% են կազմում, սակայն հենց այս պատճառով ընդհանուր թիվը դժվար է հաշվարկել<ref>{{harvnb|Momen|1985|p=277}}</ref>։ Որոշ հաշվարկներով շիաները կազմում են մուսուլման բնակչության 15%-ը<ref name="CIA">{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2122.html|title=Religions|year=2010|work=[[CIA]]|publisher=[[The World Factbook]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604221011/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2122.html|archivedate=4 June 2011|accessdate=2010-08-25|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name="BritannicaShiite1">{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/540503/Shiite|title=Shīʿite|year=2010|website=|publisher=Encyclopædia Britannica Online|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100809124154/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/540503/Shiite|archivedate=9 August 2010|accessdate=2010-08-25|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name="PRC">{{cite web|url=http://www.pewforum.org/2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/|title=Mapping the Global Muslim Population: A Report on the Size and Distribution of the World's Muslim Population|date=7 October 2009|work=[[Pew Research Center]]|publisher=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151214172939/http://www.pewforum.org/2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/|archivedate=14 December 2015|accessdate=2010-08-25|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name="mgmpPRC">
{{cite book|url=http://pewforum.org/newassets/images/reports/Muslimpopulation/Muslimpopulation.pdf|title=Mapping the Global Muslim Population: A Report on the Size and Distribution of the World's Muslim Population|date=October 2009|publisher=[[Pew Research Center]]|editor-last=Miller|editor-first=Tracy|accessdate=2009-10-08|archiveurl=https://www.webcitation.org/5mq3mbNO1?url=http://pewforum.org/newassets/images/reports/Muslimpopulation/Muslimpopulation.pdf|archivedate=17 January 2010|deadurl=yes|df=}}
</ref>։ 2009 թվականի տվյալներով նրանք պետք է որ 200 միլիոն լինեն<ref name="PRC" />։ [[File:Madhhab Map3.png|thumb|upright=1.8|Իսլամի երկու ուղղությունների՝ շիիզմի և սուննիզմի բաշխվածությունն աշխարհում]]
 
Շիաները մեծամասնություն են կազմում [[Իրան|Իրանում]], [[Իրաք|Իրաքում]], [[Ադրբեջան|Ադրբեջանում]] և [[Բահրեյն|Բահրեյնում]]<ref name="mafhoum1">{{cite web|url=http://www.mafhoum.com/press9/282S26.htm|title=Foreign Affairs – When the Shiites Rise – Vali Nasr|publisher=Mafhoum.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140115124722/http://www.mafhoum.com/press9/282S26.htm|archivedate=15 January 2014|accessdate=2014-01-27|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name=":7">{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/6213248.stm|work=BBC News|title=Quick guide: Sunnis and Shias|date=2006-12-11|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081228101639/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/6213248.stm|archivedate=28 December 2008|df=dmy-all}}</ref>։ Նրանք բավականին շատ են նաև [[Լիբանան|Լիբանանում]] (մեծամասնություն չեն, սակայն ամենամեծ խումբն են)։ Շիաները կազմում են տեղական բնակչության 36,3%-ը, իսկ Միջին Արևելքի (այդ թվում նաև Իրանը) ամբողջ մուսուլման բնակչության 38,6%-ը<ref name="sha">{{cite book|url=|title=Atlas of the Middle East|last=|first=|last2=|first2=|date=2008|publisher=[[National Geographic Society|National Geographic]]|isbn=978-1-4262-0221-6|edition=Second|series=|volume=|place=|publication-place=Washington, DC|pages=80–81|doi=|oclc=|id=|postscript=<!--None-->|author-link=|author2-link=|accessdate=}}</ref>։
 
Շիաները Լիբանանի բնակչության 27-35% են, [[Եմեն|Եմենի]] բնակչության 35%-ը, այլ տվյալներով՝ 35-40%-ը<ref>{{cite web|url=http://islamicweb.com/beliefs/cults/shia_population.htm|title=How many Shia?|publisher=Islamicweb.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110525012639/http://www.islamicweb.com/beliefs/cults/shia_population.htm|archivedate=25 May 2011|accessdate=2011-05-04|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref>, [[Քուվեյթ|Քուվեյթի]] բնակչության 30-35%-ը (տվյալներ չկան քաղաքացիություն չունեցողների համար)<ref name="irfr2012">{{cite web|url=https://www.state.gov/j/drl/rls/irf/religiousfreedom/index.htm?year=2012&dlid=208398#wrapper|title=International Religious Freedom Report for 2012|year=2012|work=[[US State Department]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170627000111/https://www.state.gov/j/drl/rls/irf/religiousfreedom/index.htm?year=2012&dlid=208398#wrapper|archivedate=27 June 2017|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name="ssi">{{cite web|url=http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/pub861.pdf|title=The New Middle East, Turkey, and the Search for Regional Stability|date=April 2008|work=[[Strategic Studies Institute]]|page=87|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150318173523/http://www.strategicstudiesinstitute.army.mil/pdffiles/pub861.pdf|archivedate=18 March 2015|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref>, [[Թուրքիա|Թուրքիայի]] բնակչության ավելի քան 20%-ը<ref name="PRC" /><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=lFFRzTqLp6AC&pg=PP1|title=The Alevis in Turkey: The Emergence of a Secular Islamic Tradition|last=Shankland|first=David|publisher=Routledge|year=2003|isbn=978-0-7007-1606-7|location=}}</ref>, [[Պակիստան|Պակիստանի]] բնակչության 5-20%-ը<ref>{{cite web|url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Pakistan.pdf|title=Country Profile: Pakistan|date=February 2005|work=[[Library of Congress Country Studies]] on Pakistan|publisher=[[Library of Congress]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20050717171649/http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Pakistan.pdf|archivedate=17 July 2005|accessdate=2010-09-01|quote=''Religion: The overwhelming majority of the population (96.3 percent) is Muslim, of whom approximately 95 percent are Sunni and 5 percent Shia.''|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref><ref name="PRC" />, իսկ [[Աֆղանստան|Աֆղանստանի]] բնակչության 10-19%-ը<ref name="lcweb2.loc.gov">{{cite web|url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Afghanistan.pdf|title=Shia women too can initiate divorce|date=August 2008|publisher=[[Library of Congress Country Studies]] on Afghanistan|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140408085103/http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Afghanistan.pdf|archivedate=8 April 2014|accessdate=2010-08-27|quote=''Religion: Virtually the entire population is Muslim. Between 80 and 85 percent of Muslims are Sunni and 15 to 19 percent, Shia.''|deadurl=yes|df=}}</ref><ref name="CIAAFG">{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2122.html?countryName=Afghanistan&countryCode=af&regionCode=sas&#af|title=Afghanistan|work=[[Central Intelligence Agency]] (CIA)|publisher=[[The World Factbook]] on Afghanistan|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100528122742/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2122.html?countryName=Afghanistan&countryCode=af&regionCode=sas&#af|archivedate=28 May 2010|accessdate=2010-08-27|quote=Religions: Sunni Muslim 80%, Shia Muslim 19%, other 1%|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref>։
 
Սաուդյան Արաբիայում կան շիական տարբեր համայնքներ, այդ թվում՝ Արևելյան նահանգում տասներկուական [[բահրեյնցիներ]] և Մադինաում Նախավիլաներ, իսմայիլական սուլեյմանիյա և զեյդիականներ Նաջրանում։ Հաշվարկները ցույց են տալիս, որ շիա քաղաքացիների թիվը 2-4 միլիոն է կամ կոպիտ հաշվարկով տեղական բնակչության 15%-ը<ref>{{cite news|last=al-Qudaihi|first=Anees|title=Saudi Arabia's Shia press for rights|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/7959531.stm|publisher=BBC Arabic Service|accessdate=24 March 2009|date=2009-03-24|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100407072038/http://news.bbc.co.uk/2/hi/7959531.stm|archivedate=7 April 2010|df=dmy-all}}</ref>։
 
Բավականին շատ շիական համայնքներ կան [[Ինդոնեզիա|Ինդոնեզիայում]]՝ Արևմտյան Սումատրայի և Աչեի ափամերձ շրջաններում<ref name="Leo">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=eYSA2uew3CUC&pg=PA261|title=International Religious Freedom (2010): Annual Report to Congress|author=Leonard Leo|publisher=Diane Publishing|isbn=978-1-4379-4439-6|pages=261–|accessdate=24 October 2012}}</ref>։ Հարավարևելյան Ասիայի մնացած շրջաններում շիաները աննշան թիվ են կազմում․ այստեղ բնակչությունը հիմնականում սուննիական ուղղություններից շաֆիական մազհաբի հետևորդ է։
 
Նիգերիայում շիական զգալի փոքրամասնություն է առկա, որը կազմված է Քանո և Սոքոթո պետությունների շուրջ կենտրոնացած Շիական շարժման ներկայացուցիչներից<ref name="PRC" /><ref name="mgmpPRC" /><ref>{{cite web|url=http://allafrica.com/stories/201011170502.html|title=Nigeria: 'No Settlement With Iran Yet'|date=16 November 2010|publisher=This Day|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121018004932/http://allafrica.com/stories/201011170502.html|archivedate=18 October 2012|author=Paul Ohia|deadurl=no|df=dmy-all}}</ref>։ Մի շարք աֆրիկյան քաղաքներում, օրինակէ [[Քենիա]]<ref name="Nairobi">Helene Charton-Bigot, Deyssi Rodriguez-Torres. ''Nairobi Today. the Paradox of a Fragmented City''. African Books Collective, 2010. {{ISBN|9987-08-093-6|978-9987-08-093-9}}. [https://books.google.com/books?id=SLX9n4fG5V8C&pg=PA239 p. 239]</ref>, [[Հարավային Աֆրիկա]]<ref name="Matthée2008">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hwGjbDurQ5IC&pg=PA136|title=Muslim Identities and Political Strategies: A Case Study of Muslims in the Greater Cape Town Area of South Africa, 1994–2000|author=Heinrich Matthée|publisher=kassel university press GmbH|year=2008|isbn=978-3-89958-406-6|pages=136–|accessdate=14 August 2012}}</ref>, [[Սոմալի]]<ref>Mohamed Diriye Abdullahi. ''Culture and customs of Somalia''. Greenwood Publishing Group, 2001. {{ISBN|0-313-31333-4|978-0-313-31333-2}}. [https://books.google.com/books?id=2Nu918tYMB8C&pg=PA55 p. 55]</ref>, կան շիական տարբեր ուղղությունների փոքրամասնություններ, որոնք գաղութային շրջանում Հարավային Ասիայից, օրինակ՝ Խոջա, գաղթածների ժառանգորդներն են<ref name="HaseMiyake2002">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=Qh0EAQAAIAAJ|title=South Asian migration in comparative perspective, movement, settlement and diaspora|author1=Yasurō Hase|author2=Hiroyuki Miyake|author3=Fumiko Oshikawa|publisher=Japan Center for Area Studies, National Museum of Ethnology|year=2002}}</ref>։
 
====Աշխարհում շիական բնակչություն ունեցող երկրներ====
}}
Ներքևում ներկայացված աղյուսակի առաջին երեք սյունակների թվերը հիմնված են 2009 թվականի հոկտեմբեր ամսին Փյու հետազոտական կենտրոնի կատարած ժողովրդագրական զեկույցի՝ ''Աշխարհում մուսուլման բնակչության քարտեզագրման'' վրա<ref name="PRC"/><ref name="mgmpPRC"/>։
 
{| class="wikitable sortable" style="width:100%; float:left;"
|+100.000-ից ավելի շիաներ ունեցող ազգություններ<ref name="PRC"/><ref name="mgmpPRC"/>
|-
! style="width:20%;"|Պետություն
! style="width:20%;"|Շիա բնակչություն<ref name="PRC"/><ref name="mgmpPRC"/>
! style="width:10%;"|Շիա բնակչության տոկոսը<ref name="PRC"/><ref name="mgmpPRC"/>
! style="width:10%;"|Աշխարհում շիա բնակչության տոկոսը<ref name="PRC"/><ref name="mgmpPRC"/>
! style="width:20%;" class="unsortable"|Նվազագույն հաշվարկ
! style="width:20%;" class="unsortable"|Առավելագույն հաշվարկ
|-
| Իրան
| align=right | {{ntsh|66000}}74,000,000–78,000,000
| align=right | {{ntsh|90}}90–95
| align=right | {{ntsh|37}}37–40
| align=right |
| align=right | 78,661,551<ref name="CDN">{{cite web|last1=Husain|first1=Rahat|title=Analysis indicates Shia populations are being underreported|url=http://www.commdiginews.com/world-news/analysis-indicates-shia-populations-are-being-underreported-50702/|website=Communities Digital News|accessdate=30 August 2016|date=26 October 2015|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160916202640/http://www.commdiginews.com/world-news/analysis-indicates-shia-populations-are-being-underreported-50702/|archivedate=16 September 2016|df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ir.html|title=The World Factbook&nbsp;– Central Intelligence Agency|website=www.cia.gov|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120203093100/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ir.html|archivedate=3 February 2012|df=dmy-all}}</ref>
|-
| Պակիստան
| align=right | {{ntsh|17000}}17,000,000–26,000,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right |
| align=right | 43,250,000<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/pk.html |title=CIA – The World Factbook |publisher=Cia.gov |accessdate=2011-05-04 |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150703220143/https://www.cia.gov/Library/publications/the-world-factbook/geos/pk.html |archivedate=3 July 2015 |df=dmy-all }}</ref>–57,666,666<ref>{{cite web |url=http://www.islamicinsights.com/news/international-news/violence-against-pakistani-shias-continues-unnoticed.html |title=Violence Against Pakistani Shias Continues Unnoticed &#124; International News |publisher=Islamic Insights |accessdate=2011-05-04 |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110512094531/http://www.islamicinsights.com/news/international-news/violence-against-pakistani-shias-continues-unnoticed.html |archivedate=12 May 2011 |df=dmy-all |date=2009-03-30 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.presstv.ir/detail.aspx?id=86937&sectionid=351020401|title=Taliban kills Shia school children in Pakistan|publisher=|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110512094524/http://www.presstv.ir/detail.aspx?id=86937&sectionid=351020401|archivedate=12 May 2011|df=dmy-all}}</ref>
|-
| Հնդկաստան
| align=right | {{ntsh|16000}}17,000,000–26,000,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|9}}9–14
| align=right |
| align=right | 40,000,000<ref>{{cite news |url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Shia-women-too-can-initiate-divorce/articleshow/334804.cms |title=Shia women too can initiate divorce |publisher=[[The Times of India]] |date=6 November 2006 |accessdate=2010-06-21 |deadurl=no |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140325171109/http://timesofindia.indiatimes.com/city/lucknow/Shia-women-too-can-initiate-divorce/articleshow/334804.cms |archivedate=25 March 2014 |df=dmy-all }}</ref>–50,000,000.<ref>{{cite web|url=http://www.ibtimes.co.uk/30000-indian-muslims-ready-fight-isis-bare-handed-iraq-1454415|title=30,000 Indian Shia Muslims Ready to Fight Isis 'Bare Handed' in Iraq|work=International Business Times UK|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150116220955/http://www.ibtimes.co.uk/30000-indian-muslims-ready-fight-isis-bare-handed-iraq-1454415|archivedate=16 January 2015|df=dmy-all|date=2014-06-27}}</ref>
 
|-
| Իրաք
| align=right | {{ntsh|19000}}19,000,000–22,000,000
| align=right | {{ntsh|65}}65–70
| align=right | {{ntsh|11}}11–12
| align=right |
| align=right |
|-
| Եմեն
| align=right | {{ntsh|8000}}8,000,000–10,000,000
| align=right | {{ntsh|35}}35–40
| align=right | {{ntsh|5}}~5
| align=right |
| align=right |
|-
| Թուրքիա
| align=right | {{ntsh|7000}}7,000,000–11,000,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|4}}4–6
| align=right |
| align=right | 22 միլիոն<ref name="CDN"/>
|-
| Ադրբեջան
| align=right | {{ntsh|5000}}5,000,000–7,000,000
| align=right | {{ntsh|65}}65–75
| align=right | {{ntsh|3}}3–4
| align=right |
| align=right | 8.16 միլիոն<ref name="CDN"/>, ընդհանուր բնակչության 85%<ref name="files.preslib.az">{{cite web|url=http://files.preslib.az/projects/remz/pdf_en/atr_din.pdf|title=Religion|publisher=Administrative Department of the President of the Republic of Azerbaijan – Presidential Library|accessdate=22 February 2015|deadurl=no|archiveurl=https://www.webcitation.org/616xyRI4u?url=http://files.preslib.az/projects/remz/pdf_en/atr_din.pdf|archivedate=21 August 2011|df=dmy-all}}</ref>
|-
| Աֆղանստան
| align=right | {{ntsh|3000}}3,000,000–4,000,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|1}}~2
| align=right |
| align=right | 6.1 միլիոն<ref name="CDN"/>, ընդհանուր բնակչության 15–19%<ref name="lcweb2.loc.gov"/>
|-
| Սիրիա
| align=right | {{ntsh|3000}}3,000,000–4,000,000
| align=right | {{ntsh|12}}15–20
| align=right | {{ntsh|1}}~2
| align=right |
| align=right |
|-
| Սաուդյան Արաբիա
| align=right | {{ntsh|2000}}2,000,000–4,000,000
| align=right | {{ntsh|15}}10–15
| align=right | {{ntsh|1}}1–2
| align=right |
| align=right |
 
|-
| Նիգերիա
| align=right | {{ntsh|3999}}<4,000,000
| align=right | {{ntsh|4}}<5
| align=right | {{ntsh|1}}<2
| align=right |
| align=right | 22–25 միլիոն<ref>{{cite news |url=http://www.thisdaylive.com/articles/-no-settlement-with-iran-yet-/74044/ |title='No Settlement with Iran Yet' |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130528050955/http://www.thisdaylive.com/articles/-no-settlement-with-iran-yet-/74044/|archivedate=2013-05-28|publisher=This Day |date=16 November 2010}}</ref>
|-
|Բանգլադեշ
|align=right |40,000–50,000
| align=right | <1
|align=right |<1
|
| align=right |10,840,000<ref>{{Cite web|url=http://bn.abna24.com/service/important/archive/2011/11/01/275702/story.html|title=Shia Population in Bangladesh|last=|first=|date=November 2011|website=World Shia Muslims Population|access-date=2018-06-11|df=dmy-all}}</ref>
|-
| Լիբանան
| align=right | {{ntsh|1000}}1,000,000–2,000,000
| align=right | {{ntsh|50}} 45–55
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |Մոտավոր հաշվարկ, մարդահամարի տվյալներ չկան<ref>Growth of the world's urban and rural population: 1920–2000, p. 81. United Nations. Dept. of Economic and Social Affairs</ref>։ 50–55%<ref>[[Farzana Hassan|Hassan, Farzana]]. ''Prophecy and the Fundamentalist Quest'', p. 158</ref><ref>Corstange, Daniel M. ''Institutions and Ethnic politics in Lebanon and Yemen'', p. 53</ref><ref>Dagher, Carole H. ''Bring Down the Walls: Lebanon's Post-War Challenge'', p. 70</ref>
|-
| Տանզանիա
| align=right | {{ntsh|1999}}<2,000,000
| align=right | {{ntsh|9}}<10
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
 
|-
| Քուվեյթ
| align=right | {{ntsh|0500}}500,000–700,000
| align=right | {{ntsh|30}}20–25
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right | 1,2 միլիոն մուսուլմանների 30–35% (միայն քաղաքացիներ)<ref name=irfr2012 /><ref name=ssi />
|-
| Գերմանիա
| align=right | {{ntsh|400}}400,000–600,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
|-
| Բահրեյն
| align=right | {{ntsh|400}}400,000–500,000
| align=right | {{ntsh|66}}65–70
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |100,000 (քաղաքացի բնակչության 66%<ref name="FCO">{{cite web|url=http://www.fco.gov.uk/en/travel-and-living-abroad/travel-advice-by-country/country-profile/middle-east-north-africa/bahrain/ |title=Archived copy |accessdate=2012-03-03 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120202020810/http://www.fco.gov.uk/en/travel-and-living-abroad/travel-advice-by-country/country-profile/middle-east-north-africa/bahrain |archivedate=2 February 2012 |df= }}</ref>)
| align=right |200,000 (քաղաքացի բնակչության 70%<ref name="Amir Taheri">{{cite web |url=http://www.nypost.com/p/news/opinion/opedcolumnists/why_bahrain_blew_up_NkYx4h4E1m80WGe2tXfsrI |title=Why Bahrain blew up |publisher=New York Post |date=2011-02-17 |accessdate=2011-02-22 |deadurl=no |archiveurl=https://www.webcitation.org/6BA6ukktF?url=http://www.nypost.com/p/news/opinion/opedcolumnists/why_bahrain_blew_up_NkYx4h4E1m80WGe2tXfsrI |archivedate=4 October 2012 |df=dmy-all }}</ref>)
|-
| Տաջիկստան
| align=right | {{ntsh|400}}~400,000
| align=right | {{ntsh|7}}~7
| align=right | {{ntsh|0}}~1
| align=right |
|
|-
| Միացյալ Արաբական Էմիրություններ
| align=right | {{ntsh|300}}300,000–400,000
| align=right | {{ntsh|10}}10
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
|-
| ԱՄՆ
| align=right | {{ntsh|200}}200,000–400,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
|-
| Օման
| align=right | {{ntsh|100}}100,000–300,000
| align=right | {{ntsh|5}}5–10
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right | 948,750<ref>[http://www.adherents.com/largecom/com_shiite.html Top 15 Countries with Highest Proportion of Shiites in the Population] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100707163846/http://www.adherents.com/largecom/com_shiite.html |date=7 July 2010 }}, ''7 July 1999''</ref>
|-
| Միացյալ Թագավորություն
| align=right | {{ntsh|0100}}100,000–300,000
| align=right | {{ntsh|11}}10–15
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
 
|-
| Կատար
| align=right | {{ntsh|100}}~100,000
| align=right | {{ntsh|10}}~10
| align=right | {{ntsh|0}}<1
| align=right |
| align=right |
|}
 
== Տես նաև ==