Բացել գլխավոր ցանկը

Changes

Թոքի քաղցկեղի զարգացումը սերտորեն կապված է ծխելու հետ։
 
Այն նյութերը որոնք առաջացնում են քաղցկեղի որոշակի տեսակներ կոչվում են քաղցկեղածին նյութեր (կանցերոգեններ)։ Օրինակ ծխախոտի ծուխը պայմանավորում է թոքի քաղցկեղի դեպքերի 90%-ը<ref name="pmid9594919">{{cite journal |vauthors=Biesalski HK, Bueno de Mesquita B, Chesson A, Chytil F, Grimble R, Hermus RJ, Köhrle J, Lotan R, Norpoth K, Pastorino U, Thurnham D |title=European Consensus Statement on Lung Cancer: risk factors and prevention. Lung Cancer Panel |journal=Ca |volume=48 |issue=3 |pages=167–76; discussion 164–6 |year=1998 |pmid=9594919 |doi=10.3322/canjclin.48.3.167}}</ref>։ Այն առաջացնում է նաև կոկորդի, ստամոքսի, [[Միզապարկի քաղցկեղ|միզապարկի]], [[Կերակրափող|կերակրափողի]] և [[Ենթաստամոքսային գեղձի ուռուցք|ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղ]]։ Ծխախոտի ծուխը պարունակում է ավելի քան 50 քաղցկեղածին նյութ, ներառյալ նիտրոզոամինները և պոլիցիկլիկ արոմատային ածխաջրածինները<ref name="pmid12270001">{{cite journal |vauthors=Kuper H, Boffetta P, Adami HO |title=Tobacco use and cancer causation: association by tumour type |journal=Journal of Internal Medicine |volume=252 |issue=3 |pages=206–24 |date=September 2002 |pmid=12270001 |doi=10.1046/j.1365-2796.2002.01022.x}}</ref> ։
Այն նյութերը որոնք առաջացնում են քաղցկեղի որոշակի տեսակներ կոչվում են քաղցկեղածին նյութեր (կանցերոգեններ)։
 
Օրինակ ծխախոտի ծուխը պայմանավորում է թոքի քաղցկեղի դեպքերի 90%-ը<ref name="pmid9594919">{{cite journal |vauthors=Biesalski HK, Bueno de Mesquita B, Chesson A, Chytil F, Grimble R, Hermus RJ, Köhrle J, Lotan R, Norpoth K, Pastorino U, Thurnham D |title=European Consensus Statement on Lung Cancer: risk factors and prevention. Lung Cancer Panel |journal=Ca |volume=48 |issue=3 |pages=167–76; discussion 164–6 |year=1998 |pmid=9594919 |doi=10.3322/canjclin.48.3.167}}</ref>։ Այն առաջացնում է նաև կոկորդի, ստամոքսի, [[Միզապարկի քաղցկեղ|միզապարկի]], [[Կերակրափող|կերակրափողի]] և [[Ենթաստամոքսային գեղձի ուռուցք|ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղ]]։ Ծխախոտի ծուխը պարունակում է ավելի քան 50 քաղցկեղածին նյութ, ներառյալ նիտրոզոամինները և պոլիցիկլիկ արոմատային ածխաջրածինները<ref name="pmid12270001">{{cite journal |vauthors=Kuper H, Boffetta P, Adami HO |title=Tobacco use and cancer causation: association by tumour type |journal=Journal of Internal Medicine |volume=252 |issue=3 |pages=206–24 |date=September 2002 |pmid=12270001 |doi=10.1046/j.1365-2796.2002.01022.x}}</ref> ։
 
Ծխախոտի ծուխը «պատասխանատու է» քաղցկեղի հետևանքով մահվան յուրաքանչյուր 5 դեպքից 1-ի համար <ref name="Kuper">{{cite journal |vauthors=Kuper H, Adami HO, Boffetta P |title=Tobacco use, cancer causation and public health impact |journal=Journal of Internal Medicine |volume=251 |issue=6 |pages=455–66 |date=June 2002 |pmid=12028500 |doi=10.1046/j.1365-2796.2002.00993.x}}</ref> և 3-ից 1-ի համար՝ զարգացած երկրներում<ref name="Sasco">{{cite journal |vauthors=Sasco AJ, Secretan MB, Straif K |title=Tobacco smoking and cancer: a brief review of recent epidemiological evidence |journal=Lung Cancer |volume=45 Suppl 2 |issue= |pages=S3–9 |date=August 2004 |pmid=15552776 |doi=10.1016/j.lungcan.2004.07.998}}</ref>։ Թոքի քաղցկեղից մահվան դեպքերը հայելային կերպով արտացոլում են ծխախոտի օգտագործման մասշտաբները ԱՄՆ-ում։ Ծխողների թվաքանակի ավելացմանը զուգընթաց ավելանում է նաև թոքի քաղցկեղից մահացությունը և հակառակը<ref name="pmid16998161">{{cite journal |vauthors=Thun MJ, Jemal A |title=How much of the decrease in cancer death rates in the United States is attributable to reductions in tobacco smoking? |journal=Tobacco Control |volume=15 |issue=5 |pages=345–7 |date=October 2006 |pmid=16998161 |pmc=2563648 |doi=10.1136/tc.2006.017749}}</ref><ref name="pmid18434333">{{cite journal |vauthors=Dubey S, Powell CA |title=Update in lung cancer 2007 |journal=American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine |volume=177 |issue=9 |pages=941–6 |date=May 2008 |pmid=18434333 |pmc=2720127 |doi=10.1164/rccm.200801-107UP}}</ref>։
49 220

edits