«Թիամին»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
ուղղումներ ԱՎԶ ծրագրով
չ (ուղղումներ ԱՎԶ ծրագրով)
 
== Պատմությունը ==
[[Քրիստիան Էյկման]]ը բրնձի հատիկի մեջ հայտնաբերեց պարալիտիկ թույնի և օրգանիզմի համար օգտակար տարրերի առկայությունը, որոնք [[бериբերի-бериբերի]] հիվանդությունը բուժում էին բրնձի թեփուկներով: Այդ հետազոտությունների համար, որոնք բերեցին վիտամինների բացահայտմանը Էյկմանը բժշկության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի արժանացավ: 1911 թ. Կազիմիր Ֆունկը բրնձի թեփքւկներից ստացավ բիոլոգիական ակտիվ միացություն, որը կոչեց վիտամին, քանի որ մոլեկուլը ազոտ է պարունակում:
 
Մաքուր վիճակում առաջին անգամ թիամինը [[1926 թ.]] ստացել է [[Յանսեն]]ը:
{{main|Թիամինպիրոֆոսֆատ}}
[[Պատկեր:Thiamine pyrophosphate2.png|right|thumb|300px|'''Թիամինպիրոֆոսֆատ (ТПФ)''']]
Բնության մեջ թիամինը սինթեզվում է բույսերի և շատ միկրոօրգանիզմների կողմից: Կենդանիները և մարդիկ թիամին չեն կարող սինթեզել և այն ստանում են սննդի հետ: Բոլոր կենդանիները թիամինի կարիք ունեն բացի որոճողներից, քանի որ նրանց աղիները բավականաչափ վիտամին է սինթեզում:
 
Աղիներից ներծծվելով թիամինը դառնում է թիամինպիրոֆոսֆատ:
 
== Թիամինի անբավարարություն ==
Թիամինի մշտական անբավարարությունը մի շարք ծանր խանգարումների պատճառ կարող է դառնալ, ամենաառաջինը ներվային համակարգի խաթարում: Թիամինի անբավարարության հետևանքների կոմպլեքսը հայտնի է որպես [[бериբերի-бериբերի]] հիվանդություն:
 
Որպես կանոն, թիամինի անբավարարությունը կապված է լինում սնման խաթարմամբ: Դա կարող է լինել ինչպես սննդի հետ թիամինի անբավարար քանակի, այնպես և հակաթիամինական մթերքների հավելյալ օգտագործման հետևանք: Թարմ ձուկը և ծովամթերքները բավականաչափ վիտամինը քայքայող [[թիամինազ|թիամինազներ]]ներ են պարունակում; թեյը և սուրճը թիամինի ներթափանցումը արգելափակում են:
 
Բերի-բերի հիվանդության դեպքում թուլություն է նկատվում, քաշի անկում, մկանների , նեվրոզ, ինտելեկտի խաթարում, նյութափոխանակության և սրտանոթային համակարգերի խանգարում, развитие [[парез]]ов и параличей.
 
Բերի-բերի հիվանդության ձևերից մեկը, որ հանդիպում է զարգացած երկրներում` [[Հայե Վերնիկեի սինդրոմ]] (այլ կերպ` ՎերնիկեԿորսակովի սինդրոմ) զարգանում է [[ալկոհոլիզմ]]ի դեպքում:
31 725

edits