«Մայա Էնջելոու»–ի խմբագրումների տարբերություն

'''Մայա Էնջելոու''' (<ref>{{cite web|url = http://www.swisseduc.ch/english/readinglist/angelou_maya/pronun.html|title = Maya Angelou|date = դեկտեմբերի 17, 2013|publisher = SwissEduc.com}}</ref><ref>{{Cite journal|title = Dr. Maya Angelou|date = December 2009|last = Glover|first = Terry|journal = Ebony|issue = 2|page = 67|volume = 65}}</ref> ծնվ. '''Մարգարեթ Էնի Ջոնսոն''', {{ԱԾ}}), [[Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ|ամերիկացի]] [[գրող]], [[բանաստեղծ]] և քաղաքացիական իրավունքների պաշտպան։ Նա հրապարակել է յոթ ինքնակենսագրություններ, [[էսսե]]ների երեք գիրք, և բանաստեղծությունների ժողովածուներ։ Ավելի քան հիսուն տարվա ընթացքում նա եղել է մի շարք պիեսների, ֆիլմերի և հեռուստատեսային շոուների հեղինակ։ Նա բազում մրցանակների և ավելի քան 50 պատվավոր աստիճանների մրցանակակիր է։ Էնջելոուն առավել հայտնի է դարձել իր յոթ ինքնակենսագրությունների շնորհիվ, որտեղ պատմում է իր մանկության և վաղ պատանեկության մասին։ Առաջին «''[[Ես գիտեմ, թե ինչու է թռչունը վանդակում երգում]]''» ([[1969]]) ստեղծագործությունը պատմում է նրա մինչև 17 տարեկանը վարած կյանքի մասին։ Ստեղծագործությունը Մայա Էնջելոուին միջազգային ճանաչում է բերել և բուռն ընդունելության է արժանացրել։
 
Նա բանաստեղծ և գրող է դարձել մի շարք մասնագիտություններ փոխելուց հետո։ Եղել է խոհարար, մարմնավաճառ, գիշերային ակումբի պարուհի և կատարող, ''[[Porgy and Bess]]'' օպերայի անդամ, ՀարավայինՔրիստոնեական քրիստոնյաներիԱռաջնորդության առաջնորդությանՀարավային համաժողովի համակարգող, [[Աֆրիկա]]յի ապագաղութացման ընթացքում [[Եգիպտոս]]ում և [[Գանա]]յում լրագրող։ Մայա Էնջելոուն եղել է [[դերասան]], գրող, ռեժիսոր, մի շարք ֆիլմերի, հեռուստաշոուների և պիեսների պրոդյուսեր։ Նա ակտիվ մասնակցություն է ունեցել 1955-1968 թվականներին [[ԱՄՆ]]-ում Քաղաքացիական իրավունքների շարժման ժամանակ և աշխատել է [[Մարտին Լյութեր Քինգ]]ի և [[Մալքոլմ Իքս]]ի հետ։ [[1990]]-ական թվականների սկզբին նա տարեկան գրեթե 80 դասախոսություն է կարդացել։ [[1993]] թվականին Էնջելոուն ասմունքեց իր «Առավոտվա զարկերակին» բանաստեղծությունը նախագահ [[Բիլ Քլինթոն]]ի երդմնակալության ժամանակ՝ դառնալով նման պատվի արժանացած առաջին բանաստեղծը [[Ռոբերտ Ֆրոսթ]]ի՝ [[1961]] թվականին [[Ջոն Քենեդի]]ի երդմնակալությանը ելույթ ունենալուց հետո։
 
«''Ես գիտեմ, թե ինչու է թռչունը վանդակում երգում''» ստեղծագործության հրապարակմամբ Էնջելոուն հրապարակավ քննարկեց իր անձնական կյանքի դրվագները։ Էնջելոուն՝ որպես խոսնակ հարգված է սևամորթ տղամարդկանց և կանանց կողմից, և նրա աշխատանքները համարվում են Սևական մշակույթի պաշտպանությանն ուղղված ստեղծագործություններ։ Փորձեր էին արվում ԱՄՆ-ի գրադարաններում արգելել նրա գրքերը, սակայն Մայա Էնջելոուի աշխատանքները լայնորեն գործածվում են [[դպրոց]]ներում և համալսարաններում։ էնջելոուի խոշորագույն աշխատանքները որակվում են որպես ինքնակենսագրական գեղարվեստական գրականություն, սակայն շատ քննադատներ դրանք բնորոշում են որպես [[ինքնակենսագրություն]]ներ։ Նա գիտակցված փորձեր է կատարել՝ փոխելու ինքնակենսագրության ընդունված կառուցվածքը՝ քննադատելով, ընդլայնելով և փոփոխելով ժանրը։ Նրա գրքերը կենտրոնանում են այնպիսի թեմաների վրա, ինչպիսիք են [[ռասիզմ]]ը, [[անհատականություն]]ը, [[ընտանիք]]ը և ճանապարհորդությունը։
Չորս տարի անց երեխաների հայրը «գալիս է [[Սթեմփս]] առանց նախազգուշացման»<ref>Angelou (1969), էջ 52</ref> ու նրանց վերադարձնում իրենց մոր խնամքի տակ [[Սենթ Լուիս]]: Ութ տարեկանում, երբ նա դեռ ապրում էր մոր հետ, Էնջելոուին [[Սեռական բռնություն երեխաների նկատմամբ|սեռական բռնության]] էր ենթարկում ու բռնաբարում իր մոր սիրեկանը՝ Ֆրիման անունով մի տղամարդ: Էնջելոուն պատմում է եղբորը, ով պատմում է ընտանիքի մյուս անդամներին: Ֆրիմանը մեղավոր է ճանաչվում բայց բանտարկվում է միայն մի օրով: Իր ազատվելուց չորս օր անց նրան սպանում են, հավանաբար, Էնջելոուի հորեղբայրները<ref>{{cite book |title=Մայա Էնջելոուի «''Ես գիտեմ, թե ինչու է թռչունը վանդակում երգում''»: Դիպաշար|author=Braxton|publisher=Oxford University Press |year=1999 |page=121 |isbn=978-0-19-511607-6|first = Ջոան Մ.}}</ref>: Էնջելոուն համրանում է գրեթե հինգ տարով<ref>Lupton, էջ 5</ref>: Ինչպես ինքն է նշում. «Ես կարծում էի, որ իմ ձայնը սպանել է նրան: Ես սպանեցի այդ մարդուն, որովհետև ասացի նրա անունը: Ու հետո ես մտածեցի, որ էլ երբեք չեմ խոսի, որովհետև ձայնս ինչ-որ մեկին կսպանի»:<ref>{{cite web|url = http://www.bbc.co.uk/worldservice/specials/133_wbc_archive_new/page2.shtml| title = Maya Angelou I Know Why the Caged Bird Sings|date = October 2005|accessdate = December 17, 2013|publisher = [[BBC World Service]]|work=[[World Book Club]]}}</ref> Ըստ [[Մարսիա Գիլլսփի|Մարսիա Էնն Գիլլսփիի]] ու նրա պաշտոնակիցների, ովքեր գրել են Էնջելոուի կենսագրության մասին, Էնջելոուի լռության շրջանի ժամանակ է, որ նա զարգացնում է իր զարմանալի հիշողությունը, իր սերը գրքերի ու գրականության հանդեպ ու իր լսելու ու շրջակա աշխարհը զննելու կարողությունը: <ref>Gillespie, էջ 22</ref>
 
{{Quote box| quote=Եվ Էնջելոուի կյանքն իրոք առատ էր՝ Ճգնաժամի խրթին ժամանակաշրջանից Հարավ մինչև կավատ, մարմնավաճառ, գիշերային ակումբի երգչուհի, մենակատար [[Պորգի ուPorgy Բեսս|«Պորգի ուand Բեսս»Bess]]-ում, [[Մարտին Լյութեր Քինգ|Մարտին Լյութեր Քինգի]] [[Քրիստոնեական Ղեկավարման Հարավային Կոնֆերեանս|Քրիստոնեական Ղեկավարմանառաջնորդության Հարավայինհարավային Կոնֆերեանսիհամաժողով]]ի կազմակերպիչ, լրագրող [[Եգիպտոս|Եգիպտոսում]] ու [[Գանա|Գանայում]] դեկոլոնացման սուր օրերին, [[Մալքոլմ Էքս|Մալքոլմ Էքսի]] ուղեկից ու [[Ուոտտսի ապստամբություն|Ուոտտսի ապստամբության]] վկա: Նա գիտեր Քինգին ու Մալկոլմին, [[Բիլլի Հոլիդեյ|Բիլլի Հոլիդեյին]] ու [[Էբբի Լինքոլ|Էբբի Լինքոլնին]]:|source=-- [[Լեզվաբանություն|Լեզվաբան]] [[Ջոն ՄաքՎորթեր]], [[The New Republic]] <ref>{{cite news|last1=McWhorter|first1=John|title=Saint Maya Angelou: The Product of a Blissfully Bygone America|url=https://newrepublic.com/article/117924/saint-maya-angelou-product-blissfully-bygone-america|publisher=''[[The New Republic]]''|date=May 28, 2014|accessdate=December 25, 2016}}</ref>|align=left|width=25em}}Ֆրիմանի մահվանից քիչ անց Էնջելոուն ու իր եղբայրը ուղարկվում են հետ իրենց տատիկի մոտ:<ref>Gillespie, էջ 21–22</ref> Էնջելոուն նշում է, որ տիկին Բերթա Ֆլաուերսը, որը իր ուսուցիչն ու ընտանիքի բարեկամն էր, օգնեց նրան կրկին խոսել: Ֆլաուերսը նրան ծանոթացրեց այնպիսի գրողների հետ, ինչպիսիք են [[Չարլզ Դիքենս|Չարլզ Դիքենսը]], [[Ուիլյամ Շեքսպիր|Ուիլյամ Շեքսպիրը]], [[Էդգար Ալլան Պո|Էդգար Ալլան Պոն]], [[Դուգլաս Ջոնսոն|Դուգլաս Ջոնսոնն]] ու [[Ջեյմս Ջոնսոն|Ջեյմս Վելդոն Ջոնսոնը]]՝ հեղինակներ, որոնք մեծ ազդեցություն ունեցան նրա կյանքի ու կարիերայի վրա, ինչպես նաև [[Ֆրենսիս Հարպեր|Ֆրենսիս Հարպերը]], [[Էնն սպենսեր|Էնն Սպենսերն]] ու [[Ջեսսի ֆաուստետ|Ջեսսի Ֆաուստետը]]: <ref name="angelou-13">Էնջելոու (1969), էջ 13</ref><ref>Gillespie, էջ 23</ref><ref name="lupton-15">Լուպտոն, էջ 15</ref>{{Quote box|quote=Մինչ այսօր նրա կյանքի պատմությունը միաժամանակ հարց է առաջացնում, թե ինչ էիր դու անում քո կյանքում այսքան ժամանակ, ու ստիպում ուրախանալ, որ պարտավոր չես եղել անցնելու նրա անցածի կեսով:|source=-- [[Գերրի Յանգ]], [[The Guardian]], [[2009]]|align=left|width=25em}}Երբ Էնջելոուն 14 տարեկան էր, նա ու իր եղբայրը կրկին տեղափոխվում են մոր մոտ, ով այդ ժամանակ ապրում էր [[Կալիֆոռնիա|Կալիֆոռնիայում]]՝ [[Օքլենդ (Կալիֆոռնիա)|Օքլենդում]]: [[Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ|Երկրորդ Աշխարհամարտի]] տարիներին Էնջելոուն հաճախում է [[Կալիֆոռնիա|Կալիֆոռնիաի]] Աշխատանքի Դպրոց: Մինչև ավարտելը՝ նա աշխատել է որպես [[Սան Ֆրանցիսկո|Սան Ֆրանցիսկոյի]] առաջին թխամաշկ կին [[Տրամվայ|տրամվայի]] վագոնավար: <ref>Gillespie, էջ 28</ref> Դպրոցն ավարտելուց երեք շաբաթ անց՝ 17 տարեկանում, ծնվում է նրա որդին՝ Կլայդը (ով հետագայում իր անունը փոխեց Գայ Ջոնսոնի): <ref>{{Cite news|title = 35 Who Made a Difference: Maya Angelou|date= November 1, 2005|url = http://www.smithsonianmag.com/people-places/10013086.html|last = Long|first = Richard|work = Smithsonian Magazine|accessdate = December 17, 2013}}</ref>
 
=== Հասուն տարիք և վաղ կարիերա: 1951–61 ===
1954֊ին ամուսնության ավարտից հետո, նա սկսում է պրոֆեսիոնալ պարով զբաղվել Սան Ֆրանցիսկոյի ակումբներում, որոնց մեջ ներառված է [[Դը Փարփըլ Օնիոն]] գիշերային ակումբը, որտեղ նա երգում էր և պարում [[կալիպսո երաժշտություն|կալիպսո երաժշտության]] ներքո։ <ref>Gillespie et al., էջ. 38.</ref> Այդ ժամանակ նա ներկայանում էր «Մարգարեթ Ջոնսըն», կամ «Ռիտա», բայց Փարփըլ Օնիոնում իր մենեջերի և աջակիցների խորհրդով նա փոխում է իր մասնագիտական անունը «Մայա Էնջելոու»՝ (նրա մականունը և նախկին ամուսնու ազգանունը), մի «տարբերակիչ անուն»,<ref>Gillespie et al., էջ. 41.</ref> որը առանձնացրեց նրան և ցույց տվեց նրա [[Կալիպսո երաժշտություն|կալիպսո]] պարային կատարումների ոգին։ 1954 և 1955 թվականների ընթացքում, Էնջելոուն շրջագայեց Եվրոպայում ''[[Փորգի և Բես|Porgy and Bess]]'' օպերայով։ Նա փորձել է սովորել իր այցելած յուրաքանչյուր երկրի լեզուն և մի քանի տարվա ընթացքում ձեռք է բերել մի քանի լեզուներին տիրապետման հմտություն։ <ref>Hagen, էջեր. 91–92.</ref> 1957֊ին հետևելով կալիպսոյի հանրաճանաչությանը՝ Էնջելոուն ձայնագրում է իր առաջին ալբոմը՝ ''[[Միսս Կալիպսո]]ն'', որը վերարտադրվում է որպես CD սկավառակ 1996 թվականին։<ref name="angelou-95" /><ref name="calypso">{{cite web|url = http://www.tcm.com/this-month/article/290605%7C0/Calypso-Heat-Wave.html|title = Calypso Heat Wave|date = |accessdate = December 18, 2013|website = Turner Classic Movies|last = Miller|first = John M.}}</ref><ref>Gillespie et al., էջ. 48.</ref> Նա հայտնվում է Broadway֊ի վերանայումից դուրս, որը ոգեշնչման աղբյուր է դառնում 1957 թվականի «<nowiki/>[[Կալիպսո ջերմային ալիք]]<nowiki/>» ֆիլմի համար, որտեղ Էնջելոուն երգում էր և կատարում իր սեփական կոմպոզիցիաները։ <ref name="calypso" />{{refn|Reviewer John M. Miller calls Angelou's performance of her song "All That Happens in the Marketplace" the "most genuine musical moment in the film".<ref name="calypso" />|group = "Ն"}}{{refn|group="Ն"|In Angelou's third book of essays, ''[[Letter to My Daughter]]'' (2009), she credits Cuban artist [[Celia Cruz]] as one of the greatest influences of her singing career, and later, credits Cruz for the effectiveness and impact of Angelou's poetry performances and readings.<ref>Angelou (2008), էջ. 80.</ref>}}
 
Էնջելոուն հանդիպում է նովելագիր [[Ջոն Օլիվեր Քիլենս]]ի հետ 1959֊ին և նրա դրդմամբ տեղափոխվում է Նյու Յորք՝ կենտրոնանալով իր գրողի կարիերայի վրա։ Նա միանում է [[Harlem Writers Guild]]֊ին, որտեղ հանդիպում է մի քանի գլխավոր աֆրոամերիկացի հեղինակների, այդ թվում՝ [[Ջոն Հենրիկ Քլարկ]]ին, [[Ռոզա Գի]]ին, [[Փոլ Մարշալ]]ին, [[Ջուլիան Մեյֆիլդ]]ին, և հրատարակում է առաջին անգամ։ <ref>Gillespie et al., էջեր. 49–51.</ref> 1960 թվականին, քաղաքական իրավունքների առաջնորդ [[Մարտին Լյութեր Քինգ]]ին հանդիպելուց և նրա ճառը լսելուց հետո, նա և Քիլենսը Հարավային քրիստոնյաներիՔրիստոնեական առաջնորդությանԱռաջնորդության Հարավային համաժողովում (SCLC) շահելու համար կազմակերպում են «լեգենդար»<ref name="als">{{Cite news|title = Songbird: Maya Angelou takes another look at herself|date =August 5, 2002|url = http://www.newyorker.com/archive/2002/08/05/020805crbo_books?currentPage=all|last = Als|first = Hilton|work = The New Yorker|accessdate = December 18, 2013}}</ref> «''Կաբարե հանուն ազատության»'', և Էնջելոուն վկայակոչվում է SCLC֊ի հյուսիսային համակարգող։ Ըստ հետազոտող Լիման Հեյգենի՝ նրա որպես դրամահավաքի և SCLC համակարգողի ներդրումները քաղաքացիական իրավունքների մեջ հաջողված էին և «մեծապես արդյունավետ»։<ref>Hagen, էջ. 103.</ref> Այս ժամանակահատվածում Էնջելոուն նաև սկսում է իր [[Ֆիդել Կաստրո|Կաստրո]]յին կողմ և հակա[[ապարտհեյդ]] ակտիվիստական շարժումը։<ref>Gillespie et al., էջ. 57.</ref>
 
=== Աֆրիկայից «Թռչունը վանդակում». 1961–69 ===
Էնջելոուի ''[[Ջորջիա, Ջորջիա|Georgia, Georgia]]֊ն'', որը ստեղծվել է շվեդական ֆիլմարտադրող ընկերության կողմից և նկարահանվել Շվեդիայում, առաջին սցենարն է գրված սևամորթ կնոջ կողմից, <ref>{{Cite journal|title = Maya Angelou: The Phenomenal Woman Rises Again|date=January 4, 1997|last = Brown|first = Avonie|journal = New York Amsterdam News|issue = 88|page = 2}}</ref> և թողարկվել է 1972 թվականին։ Նա նաև գրել է ֆիլմի սաունդթրեքը, չնայած նրան, որ ունեցել է չնչին ներդրում ֆիլմի նկարահանման ընթացքի մեջ։<ref>Gillespie et al., էջ. 105.</ref>{{refn|See ''Mom & Me & Mom'', էջեր. 168—178, for a description of Angelou's experience in Stockholm.|group = "Ն"}} Էնջելոուն ամուսնանում է [[ուելսացի]] գորգագործի և [[Ջերմեն Գրիր]]ի նախկին ամուսին Փոլ դյու Ֆոի հետ Սան Ֆրանցիսկոյում 1973 թվականին։{{refn|Angelou described their marriage, which she called "made in heaven",<ref>Angelou, Maya (1997). ''Even the Stars Look Lonesome''. New York: Random House. էջ. 1. {{ISBN|978-0-553-37972-3}}.</ref> in her second book of essays ''[[Even the Stars Look Lonesome]]'' (1997).|group = "Ն"}} Հաջորդ տասը տարիների ընթացքում, ինչպես Գիլեսպին է պնդում․ «Նա իրագործել է ավելին, քան շատ արտիստներ հույս են ունենում ձեռք բերել իրենց ողջ կյանքի ընթացքում»։<ref>Gillespie et al., էջ. 119.</ref> Էնջելոուն աշխատել է որպես կոմպոզիտոր՝ գրելով երգչուհի [[Ռոբերտա Ֆլեք]]ի համար {{refn|Angelou co-wrote "And So It Goes" on Flack's 1988 album ''[[Oasis (Roberta Flack album)|Oasis]]''.<ref>{{cite news|last=Feeney|first=Nolan|title=Roberta Flack Remembers Maya Angelou: ‘We All Have Been Inspired’ |url=http://time.com/132808/roberta-flack-maya-angelou/|accessdate=November 15, 2014|work=Time Magazine|date=May 28, 2014}}</ref>|group = "Ն"}} և շարադրելով ֆիլմի սցենարներ։ Նա գրել է հոդվածներ, կարճ պատմվածքներ, հեռուստասցենարներ, վավերագրականներ, կենսագրություններ և բանաստեղծություններ, ստեղծել է բեմադրություններ և դարձել հրավիրվող դասախոս տարբեր քոլեջներում և համալսարաններում։ Նա «դիմադրող դերասան» էր,<ref>Gillespie et al., էջ. 110.</ref> և պարգևատրվել է [[Թոնի (մրցանակ)|Թոնի մրցանակով]] 1973֊ին «Նայեք այն կողմում» ''իր դերի համար''։<ref name="moore" /> Որպես թատրոնի տնօրեն՝ 1988֊ին նա ստանձնեց [[Էրրոլ Ջոն|Էրրոլ Ջոնի]] «Լուսին ծիածանի շալին» բեմադրության վերաստեղծումը [[Լոնդոն|Լոնդոնի]] [[Ալմեյդա թատրոն|Ալմեյդա թատրոնում]]։<ref>{{cite news|last=Wolf|first=Matt|authorlink=Matt Wolf|title=The National Theatre's Global Flair|url=https://www.nytimes.com/2012/03/21/arts/21iht-lon21.html?pagewanted=all&_r=0|accessdate=September 2, 2014|newspaper=The New York Times|date=March 20, 2012}}</ref>
 
1977֊ին, Էնջելոուն աջակցող դերով հայտնվում է «Արմատներ» հեռուստատեսային մինիսերիալում։ Նա այս շրջանում տարբեր մրցանակներով է պարգևատրվել, ներառյալ երեսունից ավելի պատվավոր աստիճաններ աշխարհի տարբեր քոլեջներից և համալսարաններից։<ref name="moore">{{Cite news|title = Growing Up Maya Angelou|date = April 2003|url = http://www.smithsonianmag.com/ist/?next=/arts-culture/growing-up-maya-angelou-79582387/|last = Moore|first = Lucinda|work = Smithsonian Magazine|accessdate = December 19, 2013}}{{dead link|date=September 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 1970֊ականների վերջերում Էնջելոուն հանդիպում [[Օփրա Ուինֆրի|Օփրա Ուինֆրիին]], երբ Ուինֆրին լրատվական հաղորդավար էր Մերիլենդի Բալթիմորում։ Էնջելոուն հետագայում դառնում է Ուինֆրիի մտերիմ ընկերն ու մենթորը։<ref>{{Cite magazine |title = Oprah Talks to Maya Angelou|date = December 2000|url = http://www.oprah.com/omagazine/Oprah-Interviews-Maya-Angelou|last = Winfrey|first = Oprah|magazine = O Magazine|accessdate = December 19, 2013}}</ref>{{refn|Էնջելոուdedicated her 1993 book of essays ''[[Wouldn't Take Nothing for My Journey Now]]'' to Winfrey.<ref>Angelou(1993), էջ. x.</ref>|group = "Ն"}} 1981֊ին, Էնջելոուն և դյու Ֆոն ամուսնալուծվում են։ Նա վերադառնում է հարավային Միացյալ նահանգներ 1981 թվականին, քանի որ զգում է, որ պետք է այնտեղ համակերպվի իր անցյալի հետ, և չնայած բակալավրիատի աստիճանի բացակայության, նա ցմահ ընդունում է Ռեյնոլդսի [[Ամերիկագիտություն|ամերիկագիտության]] պրոֆեսորությունը Հյուսիսային Կառոլինայի Ուինսթոն֊ՍեյլեմիՈւինստոն֊Սեյլեմի Ուեյք Ֆորեսթ համալսարանում, որտեղ նա լրիվ դրույքով աֆրոամերիկացի այն սակավաթիվ դասախոսներից մեկն էր։<ref>{{Cite magazine |title = Dr. Maya Angelou|date = December 2009|last = Glover|first = Terry|magazine = Ebony|issue = 65|page = 67}}</ref><ref name="hewlett">{{Cite news|url = http://www.journalnow.com/news/local/maya-angelou-dead-at-age/article_8da80e80-e66a-11e3-bc4c-001a4bcf6878.html|title = Maya Angelou, famed poet, writer, activist, dead at 86|last = Hewlett|first = Michael|date = May 28, 2014|work = The Winston-Salem Journal|accessdate =November 16, 2014}}</ref>Չնայած այդ փաստին, նա իրեն համարում էր «ուսուցիչ, ով գրում է»։<ref>{{cite web|url = http://www.c-spanvideo.org/program/282075-1|title = Book Discussion on Letter to My Daughter|date=October 1, 2008|accessdate=December 13, 2013|website = CSPAN Video Library|publisher = The New York Times|last = Cohen|first = Patricia (host)|type = Documentary}}</ref> Էնջելոուն ուսուցանել է տարբեր առարկաներ, որոնք արտացոլել են իր հետաքրքրությունները, որոնք էին փիլիսոփայությունը, էթիկան, աստվածաբանությունը, գիտությունը, թատրոնը, և գրելը։<ref>Gillespie et al., էջ. 126.</ref> Ուինսթոն ՍեյլեմՈւինստոն֊Սեյլեմ ամսագիրը գրել է, որ չնայած նրան, որ նա շատ ընկերներ է ձեռք բերել ուսումնական կառույցում՝ «նա երբեք չի դադարել հիշել այն մարդկանց քննադատությունը, ովքեր կարծում էին, որ նա ավելի շատ հայտնի դեմք է, քան մտավորական...[և] չափից շատ վարձատրվող գործիչ»։<ref name="hewlett" /> Վերջին առարկան, որ նա դասավանդել է Ուեյք Ֆորեսթում 2011 թվականին էր, սակայն նա պլանավորում է դասավանդել մեկ այլ առարկա ավելի ուշ 2014֊ին։ Նրա վերջնական ելույթը համալսարանում 2013֊ի վերջերին էր։<ref>{{cite web|url = http://news.wfu.edu/2014/06/02/remembering-dr-maya-angelou/|title = Remembering Dr. Maya Angelou|date=June 2, 2014|accessdate=June 2, 2014|website = News Center|publisher=Wake Forest University|last = McGrath|first = Kim}}</ref> 1990֊ականներից սկսած Էնջելոուն ակտիվորեն մասնակցել է դասախոսությունների ցիկլին<ref name="wordsmith" /> հարմարեցված տուրիստական ավտոբուսում, ինչը շարունակել է իր ութսունամյա տարիքում։<ref name="younge1">{{Cite news|title=No surrender|date=May 24, 2002|url = https://www.theguardian.com/books/2002/may/25/biography.mayaangelou|last = Younge|first = Gary|work = The Guardian|accessdate=December 20, 2013}}</ref><ref name="gillepsie-9">Gillepsie et al., էջ. 9.</ref>
 
[[File:Maya Angelou speech for Barack Obama campaign 2008.jpg|thumb|left|275px|Մայա Էնջելոուն խոսում է Բարաք Օբամայի երդմնակալությանը 2008 թվականին։]]
Էնջելոուն մահացել է 2014 թվականի մայիսի 28֊ի առավոտյան։<ref>{{cite web|title=Dr. Maya Angelou dead at 86|url=http://www.wxii12.com/news/dr-maya-angelou-dead-at-86/26204272|publisher=WXII12.com|accessdate=May 28, 2014|location = Winston-Salem, North Carolina}}</ref> Նրան գտել է իր բուժքույրը։ Չնայած Էնջելոուն վատառողջ էր և չեղյալ էր համարել վերջին հանդիպումները, նա աշխատում էր մեկ այլ գրքի վրա, որը ինքնակենսագրություն էր ազգային և աշխարհի առաջնորդների հետ իր փորձի մասին։<ref name="hewlett" /><ref name="wsjobit">{{Cite news|title = Author, Poet Maya Angelou Dies|last = Alter|first = Alexander|date =May 28, 2014|work = The Wall Street Journal}}</ref> Ուեյք Ֆորեսթ համալսարանում նրա հոգեհանգստի ժամանակ Էնջելոուի որդին՝ Գայ Ջոնսոնն ասել է, որ չնայած մայրը անընդհատ ցավերի մեջ է եղել իր պարային կարիերայի և շնչառական անբավարարության պատճառով, նա գրել է չորս գիրք իր կյանքի վերջի տարիներին։ Գայն ասել է․ «Նա թողել է այս մահացու հարթությունը առանց ճշգրտության և ընկալման կորստի»։<ref>{{Cite news|url = http://www.wxii12.com/news/full-remarks-angelous-son-guy-johnson/26380840|title = Full Remarks: Angelou's son, Guy Johnson|last = Johnson|first = Guy|date =June 7, 2014|work = WXII12.com|accessdate =June 16, 2014}}</ref> Էնջելոուին ուղղված ցավակցություններն ու հարգանքի տուրքը վճարվել է արտիստների, գործարարների և աշխարհի առաջնորդների, ինչպես օրինակ՝ Բիլ Քլինթոնի և Բարաք Օբամայի կողմից, ում քրոջ անունը Էնջելոուի պատվին էր։<ref name="wsjobit" /><ref name="BBCtributes">{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-27606776|title=Maya Angelou 'the brightest light' says Barack Obama|date=May 28, 2014|accessdate=May 28, 2014|publisher=BBC News}}</ref> [[Գրքի Ազգային հիմնադրամ|Գրքի Ազգային հիմնադրամից]] [[Հարոլդ Աուգենբրաում|Հարոլդ Աուգենբրաումն]] ասել է, որ Էնջելոուի «ժառանգությունը այն է, ինչին աշխարհի բոլոր գրողները և ընթերցողները կարող են ձգտել և պաշտել»: <ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/2014/05/28/us-people-angelou-idUSKBN0E81E520140528|title=U.S. author, poet Maya Angelou dies at 86|date=May 28, 2014|accessdate=May 28, 2014|publisher=Reuters|last = Jenkins|first = Colleen|last2 = Trott|first2 = Bill}}</ref> Էնջելոուի մահից մեկ շաբաթ անց ''«Ես գիտեմ, թե ինչու է թռչունը վանդակում երգում»'' բարձրացավ առաջին հորիզոնական [[Amazon.com]]֊ի լավագույն վաճառվող գրքերի շարքում։<ref name="wsjobit" />
 
2014 թվականի մայիսի 29֊ին, Ուինսթոն֊ՍեյլեմումՈւինստոն֊Սեյլեմում Զիոն սարի բապտիստական եկեղեցում, որի անդամն էր Էնջելոուն երեսուն տարի, անց է կացվել հրապարակային հիշատակման արարողություն ի պատիվ Էնջելոուի։<ref name="WBTV">{{cite web|last=WBTV Web Staff|title=Dr Maya Angelou remembered at public memorial service|url=http://www.wdam.com/story/25647600/dr-maya-angelou-remembered-at-public-memorial-service|publisher=Worldnow and WDAM TV|accessdate= May 30, 2014|location=Winston-Salem, NC, U.S.|date=May 29, 2014}}</ref> Հունիսի 7֊ին, մասնավոր հիշատակման արարողություն է անցկացվել նաև Ուեյթ Չապելում Ուինսթոն֊ՍեյլեմիՈւինստոն֊Սեյլեմի Ուեյք Ֆորեսթ համալսարանի տարածքում։ Հոգեհանգիստը հեռարձակվել է ուղիղ եթերով տեղական հեռուստակայաններով Ուինսթոն֊ՍեյլեմՈւինստոն֊Սեյլեմ/Տրիադ արեայում և ուղիղ եթերով հեռարձակվել էհամալսարանի կայքում նրա որդու, Օփրա Ուինֆրիի, [[Միշել Օբամա|Միշել Օբամայի]] և Բիլ Քլինթոնի ճառերով։<ref name="service">{{cite news|agency=Associated Press|title=Poet Maya Angelou remembered at memorial service|url=http://www.news-record.com/news/article_d143738e-ee65-11e3-a41d-001a4bcf6878.html|work=[[News & Record]]|accessdate=June 8, 2014|date=June 7, 2014}}</ref><ref name="stream">{{cite news|last=Tobar|first=Hector|title=Maya Angelou's memorial service to be live-streamed|url=http://www.latimes.com/books/jacketcopy/la-et-jc-maya-angelous-memorial-service-to-be-livestreamed-20140604-story.html|work=[[Los Angeles Times]]|accessdate=June 11, 2014|date=June 4, 2014}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.wxii12.com/news/program-note-maya-angelou-coverage-saturday/26348362#!XsdTo|title=PROGRAM NOTE: Maya Angelou, French Open|work=[[WXII]]|accessdate=June 11, 2014|date=June 7, 2014}}</ref><ref>{{cite news|url=http://myfox8.com/2014/06/05/maya-angelou-memorial-service-set-for-saturday-will-be-shown-live-on-fox8-and-myfox8-com/|title=Maya Angelou memorial service set for Saturday, will be shown live on FOX8 and MyFOX8.com|work=[[WGHP]]|accessdate=June 11, 2014|date=June 5, 2014}}</ref> Հուլիսի 15֊ին հոգեհանգիստ է անցկացվել Սան Ֆրանցիսկոյի Գլայդ Մեմորիալ եկեղեցում, որի անդամն էր Էնջելոուն տարիներ շարունակ։ Խոսել ենմ Սեսիլ Ուիլյամսը, մայոր Էդ Լին և նախկին մայոր Ուիլլի Բրաունը։<ref>{{Cite news|url = http://www.nbcbayarea.com/news/local/Maya-Angelou-Remembered-as-Daughter-of-San-Francisco--263230081.html|title = Maya Angelou Remembered as 'Daughter of San Francisco' at Glide Memorial Church|last = Smith|first = Christie|date =June 15, 2014|work = NBC Bay Area.com|accessdate =June 16, 2014|last2 = Cestone|first2 = Vince}}</ref>
 
2015 թվականին [[Միացյալ Նահանգների Փոստային ծառայություն|Միացյալ Նահանգների Փոստային ծառայության]] նամականիշը հիշատակված էր Մայա Էնջելոուին և ուներ Ջոան Ուելշ Անգլունդի մեջբերումը․ «Թռչունը չի երգում, որովհետև այն ունի պատասխան, այն երգում է, որովհետև այն ունի երգ», թեև մեջբերումը սխալմամբ էր վերագրված Էնջելոուին։ <ref name="wpstamp">{{cite news|last1=O'Neal|first1=Lonnae|title=Maya Angelou’s new stamp uses a quote that may not be entirely hers|url=https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/lonnae-oneal-a-possible-misquote-that-may-last-forever/2015/04/04/41f937a4-da3c-11e4-b3f2-607bd612aeac_story.html|publisher=''The Washington Post''|date=April 6, 2015}}</ref><ref>Ian Crouch, [http://www.newyorker.com/culture/culture-desk/maya-angelou-and-the-internets-stamp-of-approval "Maya Angelou and the Internet's stamp of approval"], ''The New Yorker'', April 10, 2015.</ref> Մեջբերումը Անգլունդի «Մի բաժակ արև»(1967)<ref name="wpstamp" /> գրքի բանաստեղծություններից էր։ 2018 թվականի ապրիլի 4֊ին Google֊ը ներկայացրել է [[Google Doodle|դուդլ]] ի պատիվ Էնջելոուի 90֊րդ տարելիցին։<ref>{{cite web|url=http://people.com/books/maya-angelou-90-birthday-google-doodle/|title=Maya Angelou's 90th Birthday Honored By Google With Star-Studded 'Still I Rise' Doodle Tribute|work=People Magazine|accessdate=April 4, 2018}}</ref>