«Հին քարի դար»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
37.157.219.115 (քննարկում) մասնակցի խմբագրումները հետ են շրջվել Hayk.arabaget մասնակցի վերջին տարբե...
(→‎top: lena)
չ (37.157.219.115 (քննարկում) մասնակցի խմբագրումները հետ են շրջվել Hayk.arabaget մասնակցի վերջին տարբե...)
{{անաղբյուր}}
{{Հին քարի դար}}
'''Հին Քարի դար''' կամ '''պալեոլիթ''' ({{lang-el|παλαιός}} - հին և {{lang-el|λίθος}} - քար), [[Քարի դար]]ի երեք հիմնական ժամանակաշրջաններից առաջինը։ Պեղածո մարդկանց ու կենդանիների գոյության ժամանակաշրջանն է։
 
==Ընդհանուր տեղեկություններ==
==haykakan lernashxar==
♥♥♥♥♥♥♥♥♥♣♣♣[[Պատկեր:Bifaz de Atapuerca (TG10).jpg|մինի|200px|ձախից|[[Ստորին Հին Քարի դար]]ի շրջանի գործիք]]
Երկրագնդի մեծ մասում, այդ թվում նաև [[Հայկական լեռնաշխարհ]]ում, Հին Քարի դարի կլիմայական պայմանները, բուսական և կենդանական աշխարհը խիստ տարբերվել են արդիականից։ Մարդիկ օգտագործել են միայն քարե ([[օբսիդիան]], կայծքար և այլն) գործիքներ, զբաղվել [[Որսորդություն|որսորդությամբ]] ու [[Հավաքչություն|հավաքչությամբ]], [[ձկնորսություն]]ը եղել է սաղմնային վիճակում, իսկ երկրագործությունը, անասնապահությունն ու խեցեգործությունը հայտնի չեն եղել։ Հին Քարի դարի սկիզբը (ավելի քան 2 միլիոն տարի առաջ) համընկնում է երկրի վրա կապկանման մարդկանց երևան գալուն, վերջը՝ միջին Քարի դարին (մոտ 10-12 հզ տարի առաջ)։ Հին Քարի դարը բաժանվում է վաղ ([[Ստորին պալեոլիթ|ստորին]]) և ուշ (վերին) ժամանակաշրջանների։ Ուշ Հին Քարի դարին անցման հետ առաջացել և տարածվել է մարդու արդի ֆիզիկական տիպը՝ ''homo sapiens''-ը ([[բանական մարդ]])։
 
==Հայկական լեռնաշխարհ==
[[Հայկական լեռնաշխարհ]]ը եղել է մարդու բնակության հիմնական օրրաններից։ Այստեղ, բազմաթիվ վայրերում ([[Հրազդան]] գետի ափերին, [[Սիսիան]]ում, [[Արարատ]], [[Արագած]] և [[Արթին|Արտին]] լեռների լանջերին ու ստորոտներին, [[Հայկական Տավրոս]]ի հարավային լանջերին հայտնաբերվել են նախամարդու բնակության կայաններ, որոնցում գտնվել են շելյան, աշելյան, մուստիերյան և այլ հնագույն մշակույթների հասակակից գործիքներ (ձեռքի հատիչներ, կոպիտ ջարդիչներ, սրածայրեր, քերիչներ, քերթիչներ, միջուկներ, սկավառակներ, զանազան տեսակner։ [[ՀՀ]] տարածքում Հին Քարի դարի վաղագույն մնացորդները (շելյան տիպի քարե գործիքներ) առաջին անգամ գտնվել են 1943-1945։
 
[[Հայկական լեռնաշխարհ]]ը եղել է մարդու բնակության հիմնական օրրաններից։ Այստեղ, բազմաթիվ վայրերում ([[Հրազդան]] գետի ափերին, [[Սիսիան]]ում, [[Արարատ]], [[Արագած]] և [[Արթին|Արտին]] լեռների լանջերին ու ստորոտներին, [[Հայկական Տավրոս]]ի հարավային լանջերին և այլուր) հայտնաբերվել են նախամարդու բնակության կայաններ, որոնցում գտնվել են շելյան, աշելյան, մուստիերյան և այլ հնագույն մշակույթների հասակակից գործիքներ (ձեռքի հատիչներ, կոպիտ ջարդիչներ, սրածայրեր, քերիչներ, քերթիչներ, միջուկներ, սկավառակներ, զանազան տեսակner։տեսակի շեղբեր ևն)։ [[ՀՀ]] տարածքում Հին Քարի դարի վաղագույն մնացորդները (շելյան տիպի քարե գործիքներ) առաջին անգամ գտնվել են 1943-1945։45-ին՝ [[Արթին|Արտին լեռ]]ան կայաններից (Սատանի դար, Հարավային, Արեգունի բլուրներ), որոնք իբրև քարեդարյան հնավայրեր արժանացել են համաշխարհային ճանաչման։
 
[[Կատեգորիա:Պալեոլիթ]]