«Սասանյան Պարսկաստան»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
→‎top: clean up, փոխարինվեց: → oգտվելով ԱՎԲ
չ (հ․ 10, էջ 193 oգտվելով ԱՎԲ)
չ (→‎top: clean up, փոխարինվեց: → oգտվելով ԱՎԲ)
}}
 
'''Սասանյան Պարսկաստան''' ({{lang-fa|ساسانیان}}), պարսկական պետություն ներկայիս [[Իրաք]]ի և [[Իրան]]ի տարածքում [[224]]-[[651]] թվականներին։ Հիմնադրել են [[Սասանյաններ]]ը՝ [[Պարթևստան]]ում տեղի ունեցած [[Սասանյան հեղաշրջում Պարսկաստանում և Մեծ Հայքի թագավորությունը|հեղաշրջման]] հետևանքով։ Կործանվել է [[Արաբական արշավանքները Հայաստան|արաբական արշավանքների]] հետևանքով։ Իրենք Սասանյաններն անվանում էին իրենց տերությունը ''Էրանշահր'' ([[Պատկեր:Eranshahr.svg|75px]] - Eranshahr) «[[Պարսիկներ|իրանցիների]] ([[արիացիներ]]ի) պետություն»։
 
Թագավորության հիմնադիրը [[Արտաշիր Պապական|Արտաշիր I Պապական]]ն էր ([[226]]-[[239]]/241), որը 211/212 թվականին նվաճել է Պարսքը, ապա հարևան տարածքները։ [[221]] թվականին պատերազմ է սկսել պարթևաց արքա Արտավան V-ի դեմ՝ [[Պարսկաստան]]ում գերիշխանության համար և [[224]] թվականի ապրիլին Որմզդական (Հորմիզդական) դաշտում տեղի ունեցած ճակատամարտում պարտության մատնել նրան, 226 թվականին հռչակվել է արքայից արքա։ Սասանյաններն իրենց համարել են [[Աքեմենյաններ]]ի հաջորդները և նպատակ են ունեցել վերականգնել հին պարսկական աշխարհակալությունը, սկզբից ևեթ անհաշտ դիրք են բռնել [[Հայաստան]]ի նկատմամբ։ Հայ [[Արշակունիներ]]ն իրենց հերթին նրանց համարել են դինաստիական հակառակորդներ։ Ըստ [[Ագաթանգեղոս]]ի` Հայոց արքա [[Խոսրով Ա Մեծ|Խոսրով Մեծ]]ը Արտավան V-ի պարտությունից հետո բազմիցս արշավել է Սասանյանների դեմ և շուրջ տասը տարի պայքարել պարթև Արշակունիների տիրապետությունը վերականգնելու համար։
1 105 242

edits