«Բաղդադի ճակատամարտ (1258)»–ի խմբագրումների տարբերություն

Առանց խմբագրման ամփոփման
չ (Ռոբոտ․ Տեքստի ավտոմատ փոխարինում (-http://books.google.am +https://books.google.am))
|Արդյունք = Հայ-մոնղալական զորքերի վստահ հաղթանակ
|Հակառակորդ1 = [[Մոնղոլական կայսրություն]]
|Հակառակորդ2 = Աբասյանների[[Աբբասյան խալիֆայություն]]
|Հրամանատար1 = Հուլագու<br />Բայջու<br />[[Կիտբուգա]]
|Հրամանատար2 = Խալիֆ ալ-Մուսթասիմ <small>(գերեվարված)
|Ուժեր2 = 50,000
|Կորուստներ1 = անհայտ, համարվում է չնչին
|Կորուստներ2 =ռազմական <br /> 50 հազ.000 <br />բնակիչներ <br />800 հազ.000 — 2 մլն. (արաբական տեղեկատուներաղբյուրներ) <br />ավելի քան 100 հազ.000 (այլ տեղեկատուներաղբյուրներ)<ref>''[https://books.google.am/books?id=h2g1qte4iegC&printsec=frontcover#v=onepage&q=1258&f=false The different aspects of Islamic culture: Science and technology in Islam]''. Vol. 4, Ed. A. Y. Al-Hassan, (Dergham sarl, 2001), p. 655.</ref>
}}
'''Բաղդադի ճակատամարտ''' [[1258]] թվականին մոնղոլները Հուլագուի հրամանատարությամբ պաշարում են Բաղդադը[[Բաղդադ]]ը Աբասյանների[[Աբբասյան խալիֆայություն|Աբբասյան խալիֆայության]] մայրաքաղաքը։
 
==Նախապատմություն==
XIII13-րդ դարի կեսերին Աբասյանների[[Աբբասյան խալիֆայությունըխալիֆայություն]]ը այնքան էր թուլացել, որ դարձել էր փոքր պետություն։ [[Բաղդադ]]ում բնակվում էին հարուստ կրթված մարդիկ։ Մինչ պաշարումը մոնղոլները հարձակվել էին [[Իրաք]]ի վրա 1238, 1242 և 1246 թթ.թվականներին, բայց չէին ներխուժել Բաղդադ։
 
==Բանակի հավաքագրումը==
1253 թվականին [[Մանգու խան|Մանգու մեծ խանըխան]]ը հայտարարեց զորակոչ հավաքվեց 150 հազարանոց մոնղոլական բանակ, նրանց միացան 50 հազարից ավելի հայկական ուժեր, նաև քիչ քանակությամբ վրացիներ։ 1257 թվականին զորքերը շարժվեցին դեպի Բաղդադ։
 
==Պաշարում==
Մինչ պաշարումը Հուլագուն զավթեց լուրերին և պարսիկ իսմաիլյան[[Իսմայիլականություն|իսմայիլական]]-նիզարիտներիննիզարիականներին (ասսասիններին)։ Մանգուն հրամայել էր իր եղբորը խնայել խալիֆայությունը, եթե նրանք հանձնվեն։ Հուլագուն պահանջեց հանձնել քաղաքը, սակայն ալ-Մուսթասիմը հրաժարվեց։ Հուլագուն ուղեց զորքերի մի մասը [[Տիգրիս]]ով դեպի քաղաք, այսպիսով քաղաքը ամբողջացրեց իր «մագիլներում»։ Խալիֆայության բանակը կանգնեցրեց մոնղոլներին արևմուտքում, սակայն հաջորդ մոնղոլական գրոհը կործանեց նրանց, մոնղոլները ուղեցին նրանց ցածրադիր գոտիներ և ավերեցին պատնեշները, խալիֆայության շատ մարտիկներ խեղդվեցին։
 
Մոնղոլները սկսեցին գրոհը իրենց ավանդական եղանակով փետրվարի 5-ին քանդեցին պատի մի մասը և նետվեցին հարձակման։ [[Ալ-ՄուսթասիմիՄուսթասիմ]]ի բանակցության առաջարկը մերժվեց։
 
Փետրվարի 10-ին Բաղդադն ընկավ։ Փետրվարի 13-ին մոնղոլները մտան քաղաք, իսկ Հուլագուն թույլատրեց մեկ շաբաթ թալանել քաղաքը։
 
==Ավերածություններ==
 
Կան շատ փաստեր որոնք վկայում են մոնղոլների դաժանության մասին։
*Իմաստության տունը՝ գրադարան, որտեղ պահվում էին անգին գիտական ձեռագրեր, այրվեց։
*Փախուստի փորձ կատարած բոլոր բնակիչները անխնա սպանվեցին, կան տեղեկություններ 800 հզ - 2 մլն բնակչի սպանվելու վերաբերյալ։
*Մոնղոլները այրում էին պալատները, մզկիթները, գրադարանները, հիվանդանոցները։
79 602

edits