«R (ծրագրավորման լեզու)»–ի խմբագրումների տարբերություն

Առանց խմբագրման ամփոփման
{{Տեղեկաքարտ Ծրագրավորման լեզու
| անվանում=R
| սեմանտիկա = [[պրոցեդուրայինՊրոցեդուրային ծրագրավորում|պրոցեդուրայինՊրոցեդուրային]]
| կատարում = [[ինտերպրետատորԻնտերպրետատոր|ինտերպրետացվողԻնտերպրետացվող]]
| ստեղծման թվականներ = 1993<ref>[http://cran.r-project.org/doc/html/interface98-paper/paper_2.html A Brief History] R: Past and Future History, Ross Ihaka, Statistics Department, The University of Auckland, Auckland, New Zealand, available from the CRAN website</ref>
| հեղինակներ = Ռոս Այհեկ, Ռոբերտ Ջենտլմեն
| տիպիզացիա = [[դինամիկԴինամիկ տիպավորված լեզուներ|դինամիկԴինամիկ]]
| իրականացումներ =
| տարբերակներ =
| ներշնչված = [[S (ծրագրավորման լեզու)|S]]
| ներշնչած =
| կայք = [ http://www.r-project.org]
}}
'''R''', տվյալների վիճակագրական մշակման և համապատասխան գծապատկերների կառուցման համար նախատեսված [[ծրագրավորման լեզու]]։ Բացի այդ, այն բաց ծրագրային համակարգ է GNU-ի շրջանակներում<ref>{{cite web | url=http://directory.fsf.org/project/gnur/ | publisher=Free Software Foundation (FSF) Free Software Directory|title=GNU R |date=19 July 2010|accessdate=13 November 2012}}</ref><ref>{{cite web | author=R Project|date=n.d.|url=http://www.r-project.org/about.html | title=What is R? | accessdate=2009-04-28}}</ref> մաթեմատիկական տարբեր հաշվարկների իրականացման համար։ Հարցումները, տվյալներ մշակողների քննարկումները և տվյալների բազաների գիտական գրականության ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ R-ի հանրաճանաչությունը վերջին տարիների ընթացքում էականորեն աճել է։
R-ը S ծրագրավորման լեզվի ընդլայնումն է<ref>{{cite journal|url=http://r.cs.purdue.edu/pub/ecoop12.pdf|title=Evaluating the design of the R language: objects and functions for data analysis|first1=Frances|last1=Morandat|first2=Brandon|last2=Hill|journal=[http://dl.acm.org/citation.cfm?id=2367172 ECOOP'12 Proceedings of the 26th European conference on Object-Oriented Programming]|year=2012}}</ref>։ S-ը ստեղծել է Ջոն Չեմբերսը (John Chambers)` Bell Labs-ում։
 
R-ը ստեղծել են Նոր Զելանդիայի Օկլանդ համալսարանի վիճակագրության ֆակուլտետի աշխատակիցներ Ռոս Այհեկը և Ռոբերտ Ջենտլմենը<ref>{{cite web | url=http://myprofile.cos.com/rgentleman | title=Individual Expertise profile of Robert Gentleman | last=Gentleman|first=Robert|date=9 December 2006|accessdate=2009-07-20|archiveurl=http://web.archive.org/web/20110723215206/http://myprofile.cos.com/rgentleman|archivedate=23 July 2011}}</ref>։ R անվանումը ստացվել է նրանց անունների սկզբնատառերից։ Լեզվի մշակումով այժմ զբաղվում է R-ի մշակման թիմի կորիզը (R Development Core Team), որի անդամներից է նաև Չեմբերսը։ R-ը GNU պրոյեկտ է<ref>{{cite web | url=http://directory.fsf.org/project/gnur/ | publisher=Free Software Foundation (FSF) Free Software Directory|title=GNU R |date=19 July 2010|accessdate=13 November 2012}}</ref><ref>{{cite web | author=R Project|date=n.d.|url=http://www.r-project.org/about.html | title=What is R? | accessdate=2009-04-28}}</ref>, և [[ելակետային կոդ]]ը գրվել է [[C (ծրագրավորման լեզու)|C]], [[Fortran (ծրագրավորման լեզու)|Fortran]] և R լեզուներով<ref>{{cite web | author="Wrathematics"|url=http://librestats.com/2011/08/27/how-much-of-r-is-written-in-r/ | title=How Much of R Is Written in R | date=27 August 2011|accessdate=2011-12-01|publisher=librestats}}</ref>։ Այն անվճար հասանելի է [[GNU ընդհանուր հանրային արտոնագիր|GNU ընդհանուր հանրային արտոնագրի]] (''GNU General Public License'') միջոցով, և տարբեր [[օպերացիոն համակարգ]]երի համար ապահովվում են [[Կոմպիլյացիա (ծրագրավորում)|նախակոմպիլացված]] բինար տարբերակները։ R-ում օգտագործվում է [[հրամանային տողի միջավայր]], չնայած որ գոյություն ունեն նաև մի քանի գրաֆիկական միջավայրեր, օրինակ ''R Commander'', ''RKWard'', ''RStudio'', ''Weka'', ''Rapid Miner'', ''KNIME'' , ինչպես նաև [[Microsoft Office|Microsoft Office օֆիսային ծրագրերին]] ինտեգրվելու միջոցներ։ Բացի այդ, տարբեր [[տեքստային խմբագրիչ|տեքստային]] և [[կոդային խմբագրիչ|կոդային]] խմբագրիչներում նախատեսված են հատուկ ռեժիմներ R-ի հետ աշխատելու համար։
 
== Յուրահատկություններ ==
 
== Առևտրայնացում ==
2007թ.-ին հիմնված Revolution Analitics ընկերությունը իր գործունեությունը լրիվությամբ նվիրում է R լեզվի առևտրայնացմանը։ Նրա Revolution R փաթեթում ներառված են այնպիսի բաղադրիչներ (որոնք R –ի անվճար տարբերակի հետ չեն լինում), որոնք հնարավորույունհնարավորություն են տալիս կատարել զուգահեռ ծրագրավորում, ինտեգրվել Web տեխնոլոգիաներին։ 2011 թ.-ի հոկտեմբերին Oracle ընկերությունը թողարկել է Big0DataBig Data Appliance ապարատա-ծրագրային համալիր NoSql կլաստեր-սերվերների վրա զանգվածա-ծրագրային մշակումներ իրականացնելու համար<ref>[http://www.oracle.com/us/corporate/press/512001 Oracle Unveils the Oracle Big Data Appliance]</ref><ref>[http://www.theregister.co.uk/2011/10/03/oracle_big_data_appliance/ Oracle rolls its own NoSQL and Hadoop]</ref>, իսկ 2012-ին R-ը ներդրվել է Oracle Database-ում։ում<ref>{{cite web
| url = http://www.theregister.co.uk/2012/02/10/oracle_advanced_analytics/
CRAN
| title = Oracle tucks R stats language into database
R-ը և նրա փաթեթները տարածված են CRAN-ի միջոցով։ Ներկայումս աշխարհում հասանելի է CRAN 60 հայելի։ Գլխավոր հայելին գտնվում է Վիեննայում։
| last = Prickett Morgan
R ինֆորմացիոն տեղեկագիր
| first = Timothy
Տարեկան երկու երեք անգամ լույս է տեսնում և ազատ տարածվում է R Journal տեղեկատվական տեղեկագիրը։ Այն տեղեկություններ է պարունակում տվյալների վիճակագրական վերլուծության և մշակման մասին։
| date = 2012-02-10
Կոնֆերանսներ
| format =
Սկսած 2004 թվականից R-ին նվիրված ամենահայտնի կոնֆերանսներից մեկը՝ useR-ը անցկացվում է ամեն տարի։ 2009 թ.-ից սկսած յուրաքանչյուր գարնանը Չիկագոյում անցկացվում է կոնֆերանս նվիրված R-ի կիրառմանը ֆինանսական համակարգերում։ Իսկ 2013թ.-ին տեղի ունեցավ առաջին կոնֆերանսը նվիրված R-ի կիրառմանը ապահովագրության ոլորտում։
| work =
| publisher = The Register
| accessdate = 2012-02-10
| lang = en
| archiveurl = http://www.webcitation.org/688sEwF9i
| archivedate = 2012-06-03
}}</ref>. R-ի միջոցներով զանգվածային-զուգահեռ ճարտարագիտական վերլուծություններ են արվել [[IBM]] ընկերության [[Netezza]] համալիրներում<ref>{{cite news
|last = Harris
|first = Derrick
|title = IBM Creates Big Data Frankenstein With Netezza-R Fusion
|url = http://www.nytimes.com/external/gigaom/2011/03/14/14gigaom-ibm-creates-big-data-frankenstein-with-netezza-r-78261.html
|accessdate = 2011-11-19
|publisher = [[The New York Times]]
|date = 2011-03-141
|lang = en}}</ref><ref>{{cite web
| last = Rosenberg
| first = Dave
| title = Open-source 'R' gets Hadoop integration
| url = http://news.cnet.com/8301-13846_3-20012446-62.html
| work = CNet
| publisher = CBS
| lang = en
| accessdate = 2011-11-19
| archiveurl = http://www.webcitation.org/65WhlsAlm
| archivedate = 2012-02-17
}}</ref>։
 
== CRAN ==
R-ը և նրա լրացուցիչ փաթեթները տարածված են CRAN-ի (''Comprehensive R Archive Network'') միջոցով։ Ներկայումս աշխարհում հասանելի է CRAN 60 հայելի։ Գլխավոր հայելին գտնվում է Վիեննայում։
 
== R ինֆորմացիոն տեղեկագիր ==
Տարեկան երկու երեք անգամ լույս է տեսնում և ազատ տարածվում է R Journal տեղեկատվական տեղեկագիրը։տեղեկագիրը<ref>[http://journal.r-project.org/ R Journal]</ref>։ Այն տեղեկություններ է պարունակում տվյալների վիճակագրական վերլուծության և մշակման մասին։ 2001 թվականի հունվարից 2008 թվականի հոկտեմբերը լույս է տեսել որպես ''R News'' տեղեկագիր<ref>[http://cran.r-project.org/doc/Rnews/ CRAN: R News<!-- Заголовок добавлен ботом -->]</ref>։
 
== Կոնֆերանսներ ==
Սկսած 2004 թվականից R-ին նվիրված ամենահայտնի կոնֆերանսներից մեկը՝ ''useR!'' (''The R User Conference'') անցկացվում է ամեն տարի։ 2009 թ.-ից սկսած յուրաքանչյուր գարնանը Չիկագոյում անցկացվում է կոնֆերանս նվիրված R-ի կիրառմանը ֆինանսական համակարգերում։համակարգերում (''R/Finance: Applied Finance with R'')։ Իսկ 2013թ.-ին տեղի ունեցավ առաջին կոնֆերանսը նվիրված R-ի կիրառմանը ապահովագրության ոլորտում։
 
== Ծանոթագրություններ ==
8988

edits