«Նաբուկկո»–ի խմբագրումների տարբերություն

(հեռացվել է Կատեգորիա:Վերդիի օպերաներ ՀոթՔաթ գործիքով)
 
== Առաջին գործողություն։ ԵՐՈՒՍԱՂԵՄ։ Երուսաղեմի Սողոմոնի տաճարում ==
 
Հրեաներն ու Ղովտացիները հավաքվել են Սողոմոնի տաճարում, որպեսզի բողոքեն իսրաելցիների ճակատագրից։ Իսրայելցիները պարտվել էին Բաբելոնի Նաբուգոդոնոսոր (Նաբուկկո) թագավորին։ Հենց այդ պահին Թագավորը զորքով մտնում է քաղաքով։ Հրեական ծերակույտի առաջնորդ Զաքարիան հանգստացնում է իր հետևորդներին, ասելով, որ պետք չէ հուսահատվել, որովհետև նրանք դեռ մի մեծարժեք պատանդ ունեն՝ Նաբուկոյի դուստր Ֆենենան։ Վերջինիս հսկում էր Երուսաղեմի Սեդեկիայի թագավորի քեռորդի Իսմայելը։
 
Սակայն Իսմայելը սիրահարված է Ֆենենային, որն իրեն Բաբելոնում բանտարկված ժամանակ սեփական անձը մեծ վտանգի տակ դնեով ազատել էր։ Այժմ Իսմայիլն ուզում էր վերադարձնել Ֆենենային այդ շնորհը։ Երկուսով որոշում են փախչել, երբ Աբիգայիլը, որին երկուսն էլ համարում են Նաբուկկոյի առաջնեկ դուստրը, հրեական շորերով ծպտված բաբելոնցի զինվորների շքախմբով, մտնում է տաճար։ Աբիգաիլլեն խոստովանում է Իսմայելին իր քնքուշ սերը և առաջարկում է իրեն փոխադարձ սիրելու դեպքում ազատ արձակել բոլոր հրեաներին։ Սակայն Իսմայելը չի ցանկանում շանտաժին տեղի տալ։
Իսմայելը չի ցանկանում շանտաժին տեղի տալ։
 
Այդ ընթացքում Նաբուկկոյի զինվորների կողմից հալածված հրեական ամբոխը ապաստան է փնտրում տաճարում։ Այնուհետև դռան մեջ հայտնվում է ինքը՝ թագավորը։ Զաքարիան սպառնում է սպանել Ֆենենային, եթե Նաբուկկոն և իր մարդիկ համարձակվեն պղծել սուրբ վայրը։ Նա բարձրացնում է դաշույնը, բայց Իսմայելը վրա է հասնում և մահից փրկում է նրան Ֆենենային։ Այդժամ Զաքարյան անիծում է դավաճանին։ Նաբուկկոն գրկում է իր դստերը և հրամայում է այրել տաճարը։
== Երկրորդ գործողություն։ ՈՃԻՐ ==
=== Տեսարան առաջին. Բաբելոն. թագավորական պալատի սենյակում։ ===
 
Նաբուկկոյի մոտ պահված գաղտնի փաստաթղթերից Աբիգայիլը տեղեկանում է իր իսկական ծագման մասին։ Նա ոչ թե թագավորի առաջնեկ դուստրն է, այլ ստրուկի դուստր։ Նա որոշում է վրեժխնդիր լինել Ֆենենայից, որին Նաբուկկո թագավորը հրեաների դեմ պատերազմելու ժամանակ գահը վստահել էր։ <!-- Sie ist entschlossen, sich an Fenena zu rächen, der Nabucco den Thron anvertraut hat, während er die Hebräer bekämpft. --> Նա ցանկանում է սպանել իր մրցակցին, տիրանալ գահին և լուր տարածել, որ Ֆենենան մեռած է։ Նրա ծրագրերին օժանդակում էր ԲելԱստծո ծերակույտի առաջնորդը։ <!-- Ihr Vorhaben wird durch den Hohepriester des [[Baal (Gott)|Baal]] unterstützt. -->
 
=== Տեսարան երկրորդ. պալատում մի այլ տեղ ===
Սակայն Զաքարիան ազատ էր։ Զաքարյան և իր կողմնակիցները բաբելոնցիներին հրեական կրոն են քարոզում և կրոնափոխ են անում։
Ղովտացիների (երգչա) խումբը անիծում Իսմայելին, որ փրկել էր Ֆենենայի կյանքը։ Ղովտացիները անարգանքի սյունին են գամում Իսմայիլին դավաճանության համար (Ֆենենայի հետ պլանավորված փախուստը)։ Սակայն Զաքարիան խմբից դադար է խնդրում և ասում է՝ Իսմայելը դավաճան չէ, որովհետև նա փրկել է կրոնափոխ եղած Ֆենենային։ <!-- Der Chor der Leviten verwünscht Ismaele, da er Fenena das Leben gerettet hat. Sie verachten ihn wegen seines Verrates (Fluchtmöglichkeit für Fenena). Zaccaria gebietet dem Chor Einhalt - Ismaele sei kein Verräter, da er das Leben einer Konvertierten gerettet hat. -->
Zaccaria gebietet dem Chor Einhalt - Ismaele sei kein Verräter, da er das Leben einer Konvertierten gerettet hat. -->
 
Աբիգայիլը այդ ընթացքում իր իշխանությանը տիրանալու ծրագրերն է իրականացնում, երբ Նաբուկկոն անսպասելիորեն վերադառնում է։ Նա վերցնում է թագը և իրեն հռչակում է միակ և ամենամեծ թագավոր և աստված, որին մարդիկ հավերժ պիտի աղոթեն։ Այդ խոսքերի վրա <!-- սարսափած վհատված --> ահաբեկված թագավորի մոտ կայծակներ են ճայթում։ Մի վերերկրային ուժ հանում է թագը Նաբուկկոյի գլխից։ Հաջորդ վայրկյանին Աբիգաիլլեն վերցնում է թագը։ <!-- In der folgenden Lähmung (անշարժություն, լճացում) ergreift Abigaille die Krone. -->
[[Պատկեր:Va, pensiero.jpg|մինի|400px| Բանտարկյալների խմբի «Թռչիր, միտք ոսկե թևերով»-ի առաջին տան երաժշտությունն ու բառերը („Va, pensiero“)<!-- Melodie und Text der ersten Strophe des Gefangenenchors „Va, pensiero“ -->]]
=== Տեսարան առաջին. Բաբելոնի թագավորական պալատի կախովի այգիներում ===
Աբիգայիլը, որը իրեն թագուհի է հռչակել, բազմել է գահին։ Ներկա է ծերակույտի առաջնորդը՝ որպեսզի ընդունի Ադելի մեծարանքը։ Հանկարծ հայտնվում է խելագարված Նաբուկկոն։ Աբիգաիլլեն խորամանկում է, որպեսզի ստանա թագավորական կնիքը, որով կարելի կլինի վավերացնել բոլոր հրեաների, ներառյալ կրոնափոխ Ֆենենայի, մահվան վճիռը։ <!-- Abigaille, die sich selbst zur Königin ernannt hat, sitzt auf dem Thron im Beisein des Hohepriesters, um die Huldigung der [[Adel|Adligen]] zu empfangen. Plötzlich erscheint der wahnsinnig gewordene Nabucco. Abigaille überlistet ihn, um das königliche [[Siegel]] zu bekommen, mit dem das Todesurteil der Hebräer, inklusive der konvertierten Fenena, ratifiziert werden kann. --> Սակայն երբ Նաբուկկոն հասկանում է այս խաբեությունը և բողոքում է Աբիգալլեի դեմ ու սպառնում վեր հանել վերջինիս ծննդյան մանրամասները, չափազանց ուշ է լինում։ Նաբուկկոն փնտրում է համապատասխան փաստաթղթերը, բայց պարզվում է դրանք Աբիգայիլի մոտ են. Վերջինս խնդմնդալով պատառոտում է այդ թղթերը, այնուհետև պահակախմբին հրամայում է բանտարկել նախկին թագավորին։ Նաբուկկոն խոստանում է նրան շնորհել գահը, եթե Աբիգայիլը խնայի ֆենենային։ Աբիգաիլլեն <!-- sardonischen --> ժպիտով մերժում է նրան։ <!-- Nabucco erkennt den Trick zu spät, protestiert und droht Abigaille, die Details ihrer Geburt offenzulegen. Er sucht nach dem Dokument über ihre Herkunft, aber Abigaille hat es schon und zerreißt es lachend in kleine Stücke. Sie übergibt den alten König den Wachen und lässt ihn einsperren. Nabucco verspricht den Thron abzutreten, wenn Abigaille Fenena verschont. Abigaille lehnt den Vorschlag mit einem [[Sardonismus|sardonischen Lächeln]] ab. -->
 
Աբիգայիլը, որը իրեն թագուհի է հռչակել, բազմել է գահին։ Ներկա է ծերակույտի առաջնորդը՝ որպեսզի ընդունի Ադելի մեծարանքը։
Հանկարծ հայտնվում է խելագարված Նաբուկկոն։ Աբիգաիլլեն խորամանկում է, որպեսզի ստանա թագավորական կնիքը, որով կարելի կլինի
վավերացնել բոլոր հրեաների, ներառյալ կրոնափոխ Ֆենենայի, մահվան վճիռը։ <!-- Abigaille, die sich selbst zur Königin ernannt hat, sitzt auf dem Thron im Beisein des Hohepriesters, um die Huldigung der [[Adel|Adligen]] zu empfangen. Plötzlich erscheint der wahnsinnig gewordene Nabucco. Abigaille überlistet ihn, um das königliche [[Siegel]] zu bekommen, mit dem das Todesurteil der Hebräer, inklusive der konvertierten Fenena, ratifiziert werden kann. -->
Սակայն երբ Նաբուկկոն հասկանում է այս խաբեությունը և բողոքում է Աբիգալլեի դեմ ու սպառնում վեր հանել վերջինիս ծննդյան մանրամասները, չափազանց ուշ է լինում։ Նաբուկկոն փնտրում է համապատասխան փաստաթղթերը, բայց պարզվում է դրանք Աբիգայիլի մոտ են. Վերջինս խնդմնդալով պատառոտում է այդ թղթերը, այնուհետև պահակախմբին հրամայում է բանտարկել նախկին թագավորին։ Նաբուկկոն խոստանում է նրան շնորհել գահը, եթե Աբիգայիլը խնայի ֆենենային։ Աբիգաիլլեն <!-- sardonischen --> ժպիտով մերժում է նրան։ <!-- Nabucco erkennt den Trick zu spät, protestiert und droht Abigaille, die Details ihrer Geburt offenzulegen. Er sucht nach dem Dokument über ihre Herkunft, aber Abigaille hat es schon und zerreißt es lachend in kleine Stücke. Sie übergibt den alten König den Wachen und lässt ihn einsperren. Nabucco verspricht den Thron abzutreten, wenn Abigaille Fenena verschont. Abigaille lehnt den Vorschlag mit einem [[Sardonismus|sardonischen Lächeln]] ab. -->
 
=== Տեսարան երկրորդ։ Եփրատի ափերին ===
Ծանրաքարշ աշխատանքից տառապագին հրեաները երազում են «գեղեցիկ և հեռավոր հայրենիքի» մասին («Թռչիր, միտք ոսկե թևերով») և աստծուց օգնության են խնդրում։ Զաքարիան մի պաթետիկ Մարգարեությամբ հույս է տալիս ժողովրդին, թե Բաբելոնի սարսափելի վրեժը «...» <!-- Die Hebräer, zur harten Arbeit verdammt, beklagen ihr „schönes und entferntes Heimatland“ (Gefangenenchor „[[Va, pensiero]]“) und rufen den Herrn um Hilfe.
Zaccaria ermutigt die Leute mit einer pathetischen [[Prophezeiung]], dass eine furchtbare Rache Babylon heimsuchen wird. -->
 
== չորրորդ գործողություն։ ՈՉՆՉԱՑՎԱԾ ԿՈՒՌՔԸ <!-- Das zerbrochene Götzenbild --> ==
=== Տեսարան առաջին։ Բաբելոնի թագավորական պալատի սենյակում ===
 
=== Տեսարան երկրորդ։ Բաբելանի թագավորական պալատի կախովի այգիներում ===
Ֆենենան այլ հրեաների հետ բերվել է կախովի այգիների զոհասեղանի մոտ։ Բելի ծերակույտի առաջնորդը զոհաբերության արարողությունն է անում, երբ Նաբուկկոն իր հետևորդների հետ գալիս է։ Նա հրամայում է ոչնչացնել կուռքի արձանը։ Սակայն արձանը, մինչև մեկը կհասցներ դիպչել, ընկնում է և փշրվում։ Հրեաները փրկված են և Նաբուկկոն հորդորում է իր մարդկանց խոնարհվել հրեաների Յեհովա աստծո առաջ։ Պարտված Աբիգայիլը թունավորում է ինքն իրեն և մեռնելուց առաջ խնդրում է իր խորթ քրոջը ներել իրեն։ <!-- Der Hohepriester des Baal führt gerade die Opferzeremonie durch, als Nabucco und seine Gefolgsleute eintreten. Er befiehlt, das [[Götze]]nbild umzustürzen. Der Götze fällt bevor er berührt wurde zu Boden und zersplittert. Die Juden sind befreit und Nabucco ermahnt seine Leute, sich vor dem Gott der Juden, [[JHWH|Jehovah]], zu verneigen. Abigaille, besiegt auf ganzer Linie, vergiftet sich selbst. Bevor sie stirbt, bittet sie ihre Schwester um Vergebung. -->
Պարտված Աբիգայիլը թունավորում է ինքն իրեն և մեռնելուց առաջ խնդրում է իր խորթ քրոջը ներել իրեն։
<!-- Der Hohepriester des Baal führt gerade die Opferzeremonie durch, als Nabucco und seine Gefolgsleute eintreten. Er befiehlt, das [[Götze]]nbild umzustürzen. Der Götze fällt bevor er berührt wurde zu Boden und zersplittert. Die Juden sind befreit und Nabucco ermahnt seine Leute, sich vor dem Gott der Juden, [[JHWH|Jehovah]], zu verneigen. Abigaille, besiegt auf ganzer Linie, vergiftet sich selbst. Bevor sie stirbt, bittet sie ihre Schwester um Vergebung. -->
 
== Կատարողների կազմ ==
Այս ստեղծագործությունը մենակատարներից բացի կատարում է քառաձայն երգչախումբը և սիմֆոնիկ նվագախումբը։ Կազմ. երկու ֆլեյտա, (2 Պիկկոլո), 2 հոբոյ, (2 անգլիական գալարափողով), 2 կլառնետ, 2 ֆագոտ, 4 գալարափող, 2 շեփոր, 3 տրոմբոն, Տուբա, Pauken, հարվածային գործիքներ, քնար, և լարայիններ (1-ին, 2-րդ ջութակներ, ալտ, թավջութակ, կոնտրաբաս) <!-- Das Werk ist neben den Gesangssolisten besetzt mit vierstimmigem Chor und einem Sinfonieorchester mit 2 Flöten (2. mit Piccolo), 2 Oboen (2. mit Englischhorn), 2 Klarinetten, 2 Fagotten, 4 Hörnern, 2 Trompeten, 3 Posaunen, Tuba, Pauken, Schlagzeug, Harfe und Streichern (Violinen 1, Violinen 2, Violen, Violoncelli, Kontrabässe). -->
<!-- Das Werk ist neben den Gesangssolisten besetzt mit vierstimmigem Chor und einem Sinfonieorchester mit 2 Flöten (2. mit Piccolo), 2 Oboen (2. mit Englischhorn), 2 Klarinetten, 2 Fagotten, 4 Hörnern, 2 Trompeten, 3 Posaunen, Tuba, Pauken, Schlagzeug, Harfe und Streichern (Violinen 1, Violinen 2, Violen, Violoncelli, Kontrabässe). -->
 
== արտաքինԱրտաքին հղումներ ==
* [http://www.klassika.info/Komponisten/Verdi/Oper/03_Nabucco/index.html կարճ բնութագիր]
* [http://opera.stanford.edu/Verdi/Nabucco/libretto.html իտալերեն լիբրետտո]
* [http://www.classicistranieri.org/dblog/articolo.asp?articolo=578 MP3 ֆորմատով ազատ ձայնագրություն (ֆրանկարդի Մանչինի, 1951թ.]
 
{{Ջուզեպե Վերդիի օպերաներըօպերաներ}}
 
[[Կատեգորիա:Վերդիի օպերաներ]]
[[Կատեգորիա:1842 բեմադրվածներ]]
162 187

edits