«Ածխաջրածիններ»–ի խմբագրումների տարբերություն

Առանց խմբագրման ամփոփման
{{խմբագրում եմ|[[Մասնակից:Vahe Gharakhanyan|Vahe Gharakhanyan]]}}
'''Ածխաջրածիններ''', օրգանական միացություններ, կազմված միայն ածխածնի և ջրածնի ատոմներից<ref>Silberberg, 620</ref>: Ածխաջրածինները համարվում են [[օրգանական քիմիայիքիմիա]]յի բազային միացությունները., բոլոր մնացած միացությունները համարվում են ածխաջրածինների ածանցյալներ:
 
Քանի որ ածխածինն[[ածխածին]]ն ունի չորս [[վալենտային էլեկտրոններէլեկտրոն]]ներ, իսկ ջրածինն[[ջրածին]]ը` մեկ, ապա պարզագույն ածխաջրածինը մեթանն[[մեթան]]ն է (CH<sub>4</sub>):
 
Որպես կանոն` ածխաջրածինները չեն խառնվում ջրի հետ, քանի որ ածխածնի և ջրածնի ատոմները ունեն գրեթե հավասար էլեկտրաբացասականություններ[[էլեկտրաբացասականություն]]ներ և կապերը մոլեկուլներում քիչ են բևեռացված:
== Բնական աղբյուրներ ==
Ածխաջրածինների բնական աղբյուրներն են նավթը, քարածուխը և բնական գազերը:
 
== Դասակարգում ==
Կախված ածխածնային կմախքի կառուցվածքից ածխաջրածինները բաժանվում են երկու խմբի` ացիկլիկ և կարբոցիկլիկ ածխաջրածիններ:
 
Կախված ածխածին-ածխածին կապի կարգից ացիկլիկները լինում են հագեցած(ալկաններ<ref>Silderberg, 623</ref> (ալկաններ) և չհագեցած (ալկեններ<ref>Silderberg, 628</ref>, ալկիններ<ref>Silderberg, 631</ref>, դիեններ): Կարբոցիկլերը լինում են ալիցիկլիկ և արոմատիկ:
 
{|| class="wikitable" style="text-align:center"
'''Ստացում'''
 
|| [[Ածխաջրածինների հալոգենածանցյալներ]]ի , սպիրտների, կարբոնիլային միացությունների, չհագեցած ածխաջրածինների վերականգնումից || Ածխաջրածինների, [[նավթ]]ի և [[բնական գազ]]ի կատալիտիկ և բարձրջերմաստիճանային [[կրեկինգ]]ից<ref name="World Coal">World Coal, Coal and Electricity, http://www.worldcoal.org/coal/uses-of-coal/coal-electricity/, retrieved 07/03/2012</ref>, սպիրտների դեհիդրատացումից, համապատասխան հալոգենածանցյալների դե(հիդրո)հալոգենացումից || Ացետիլենը ստանալու համար մեթանը թերմոկրեկինգի են ենթարկում || Դիոլների դեհիդրատացում, ալակնների և ալկենների դեհիդրում || Արոմատիկ ածխաջրածինների հիդրատացում || Նավթի մշակումից, ացետիլենի տրիմերումից
|}
 
| 10 ||[[Դեկան]] ||[[Դեկեն]] ||[[Դեկին]] || [[Ցիկլոդեկան]] || [[Դեկադիեն]]
|}
 
== Քիմիական հատկություններ ==
Որպես կանոն` ածխաջրածինները չեն խառնվում ջրի հետ, քանի որ ածխածնի և ջրածնի ատոմները ունեն գրեթե հավասար էլեկտրաբացասականություններ և կապերը մոլեկուլներում քիչ են բևեռացված:
Հագեցած ածխաջրածիններին բնորոշ են տեղակալման, իսկ չհագեցածներին` միացման ռեակցիաները:
 
== Ածխածինը այլ տարրերի հետ օրգանական քիմիայում ==