Բացել գլխավոր ցանկը

Changes

Առանց խմբագրման ամփոփման
[[Պատկեր:CNO Cycle.svg|մինի]]
'''Իզոտոպներ'''- ({{lang-grc|ισος}} — «հավասար», «նույն», и {{lang-grc2|τόπος}} — «տեղ»), որևէ [[քիմիական տարր]]ի [[ատոմ]]ների (և [[Միջուկ (ատոմ)|միջուկների]]) տարատեսակ, որոնք ունեն ատոմների (կարգային)նույն թիվը, միևնույն ժամանակ տարբեր զանգվածային թիվ։ Անվանումը կախված է նրանից, որ ատոմի բոլոր իզոտոպերը զբաղեցնում են նույն տեղը(նույն վանդակը) [[Մենդելեևի պարբերական համակարգ|Մենդելեևի աղուսակ]]ում։ Ատոմի [[քիմիական հատկություն]]ները կախված են ատոմի էլեկտրոնային կառուցվածքից,որը իր հերթին որոշվում է հիմնական ատոմալան թվով Z(այսինքն միջուկում [[պրոտոն]]ների թվով)և համարյա կախված չէ զանգվածային թվից A (այսինքն պրոտոնների Z և նեյտրոնների N ընդհանուր գումարին)։ Նույն տարրի բոլոր իզոմերները ուեն միջուկի միևնույն լիցք, տարբերվում են միյայնմիայն նեյտրոնների[[նեյտրոն]]ների թվով։ Սովորաբար իզոտոպը նշանակվում է քիիական տարրով, որին պատկանում է, ավելացնելով վերին ձախ ինդեքսով, որը հանդիսանում է զանգվածային թիվը (օր.<sup>12</sup>C,<sup>222</sup>Rn)։ Կարելի է նաև գրել տարրի անվանումը` գծիկով ավելացնելով համապատասխան ատոմային զանգվածի թիվը (օրինակ` ածխածին-12, ռադոն-222)։ Կան իզոտոպներ որոնք ուեն սեփական ահունը (օր. դեյտերիում,ակտիոնիում)։
Իոտոպերի որոշ օրինակներ <sup>16</sup><sub>8</sub>O, <sup>17</sup><sub>8</sub>O, <sup>18</sup><sub>8</sub>O-թթվածնի երեք ստաբլ իզոմերները։
 
 
== Իզոտոպերի բացահայտման պատմությունը ==
Իզոտոպերի առկայության առաջին ապացույցները,ապացույցներն ի իհայտհայտ են եկել, երբ միևնույն քիմիական հատկություններ ունեցող նյութերը ունեին տարբեր [[ֆիզիկական հատկություն]]ներ։1906ներ։ 1906-1907թթ ծանր տարրերի ատոմների ռադիոակտիվ փոխարկումները հայտնաբերվեց, որ ճեղքման վերջնանյութեևն են [[ուրան]]- իոնիում, հետագայում ռադիոակտիվ ռադիոակտիվ թորիումը և ռադիոթորիումը ուեն նույն քիմիական հատկությունները, բայց տարբերվում են ատոմական զանգվածով, և ռադիոակտիվ ճեղքման պարբերությամբ։ Հետագայում հայտնաբերվել է, որ երեք միացությունների օպտիկական և ռենտգեն սպեկտորները նույնն են։ Այն նյութերը որոնք ունեն նույն քիմիական հատկությունները, բայց տարբեր ֆիզիկական հատկություններ, անգլյացի գիտնական [[Սոդիի]] առաջարկով 1910թ-ից անվանվեցին իզոտոպեր։
 
== Իզոտոպերը բնության մեջ ==
138 540

edits