«Դոդեկաեդր»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
clean up, փոխարինվեց: : → ։ (38), )կ → ) կ oգտվելով ԱՎԲ
չ (clean up, փոխարինվեց: : → ։ (38), )կ → ) կ oգտվելով ԱՎԲ)
[[Պատկեր:Dodekaedr.jpg|մինի|ձախից|Դոդեկաեդրի փռվածքը]]
Դոդեկաեդրը ունի 12 նիստ`հնգանկյուններ,30 կող և 20 գագաթ,ամեն գագաթում հատվում է 3 կող: Յուրաքանչյուր գագաթ հանդիսանում է ընդհանուր 3 հնգանկյունների համար:Հետևաբար,յուրաքանչյուր գագաթի հարթ անկյունների գումարը 3240 է:Դոդեկաեդրը ունի համաչափության կենտրոն և 15 համաչափության առանցք:Յուրաքանչյուր առանցք անցնում է հակառակ նիստերում գտնվող և իրար զուգահեռ կողերի միջնակետերով:Դոդեկաեդրը ունի համաչափության 15 հարթություն:
 
 
[[Պատկեր:Dodekaedr makeres.PNG|մինի|ձախից|Դոդեկաեդրի մակերևույթի մակերես]]
== Բնության մեջ ունեցած դերը ==
Բնության մեջ բազմաթիվ օրգանիզմներ,նյութեր հանդես են գալիս դոդեկաեդրի մոդելի տեսքով:Օրինակ`Վոլվոքսը,Երկաթի պիրիտը և այլն:
Վոլվոքսը ջրիմուռ է` բաղկացած պարզագույն բազմաբջիջ օրգանիզմներից,իրենից ներկայացնում է սֆերիկ թաղանթ`կազմված հիմնականում յոթանկյուն,վեցանկյուն ը հնգանկյուն բջիջներից(այսինքն`բջիջներից որոնք ունեն 7,6 կամ 5 հարևան բջիջներ,յուրաքանչյուր գագաթ ընդհանուր է 3 բջջի համար):Կան։Կան այնպիսիները,որոնք ունեն քառանկյուն և ութանկյուն բջիջներ,բայց կենսաբանները նկատել են,որ եթե այդպիսի «անկանոն» բջիջները(5-ից քիչ և 7-ից ավելի կողմ ունեցող) բացակայում են,ապա հնգանկյուն բջիջները միշտ 12-ով շատ են յոթանկյուն բջիջներից (ընդհանուր բջիջների թիվը կարող է գերազանցել հազարը):Այս։Այս պնդումը հետևում է Էյլերի բանաձևից:բանաձևից։
[[Պատկեր:Dodekaedr artagcac gndi sharavix.PNG|մինի|աջից|Դոդեկաեդրին արտագծած գնդի շառավիղ]]
Ֆուլերենը ածխածնի տարատեսակներից մեկն է:Այնէ։Այն հայտնաբերվել է այն ժամանակ,երբ փորձել են մոդելավորել տիեզերքում ընթացող գործընթացները:Հետագայումգործընթացները։Հետագայում գիտնականները երկրային պայմաններում կարողացան սինթեզել և հետազոտել այդ գնդաձև մոլեկուլների բազմաթիվ ածանցյալներ:Առաջացավածանցյալներ։Առաջացավ [[ֆուլերեն]]ների քիմիան:Որոշքիմիան։Որոշ միացություններ,որոնք ունեն C60 ֆուլերենի բյուրեղային կառուցվածքը հանդիսանում են լավ հաղորդիչներ,117Կ կրիտիկական ջերմաստիճանով:Փորձերջերմաստիճանով։Փորձեր են տարվում ֆուլերենի հիմքի վրա ստեղծվել նյութեր նորաստեղծ մոլեկուլային էլեկտրոնիկայի համար:Բայցհամար։Բայց ֆուլերեն,ինչպես պարզվեց առկա է նաև Երկրի ընդերքում:ընդերքում։
Իմաստունները ասում էին «Անտեսանելին հասկանալու համար,ուշադիր նայիր տեսանելիին»:։[[Սալվադոր Դալի]]ն իր «Խորհրդավոր երեկո» կտավում ընտրել է հենց դոդեկաեդրը:Այդդոդեկաեդրը։Այդ կտավում դոդեկաեդրի համաչափության կենտրոնը համընկնում է [[Հիսուս Քրիստոս]]ի հետ:հետ։
[[Պատկեր:Dodekaedr caval.PNG|մինի|աջից|Դոդեկաեդրի ծավալ]]
Համակարգչային մոդելավորման մեթոդիկայով ցույց է տրվել ֆուլերենի հավանակն միացումը [[ՌՆԹ]]-ի և երկպարույր [[ԴՆԹ]]-ի շղթայի մոլեկուլի հետ:ԴՆԹհետ։ԴՆԹ-ի մոլեկուլը հանդիսանում է ներկային տեխնիկայի առանցքային բաղադրամասը,որից ստանում են բիոչիպեր և բիոսենսորներ:Նախատեսվումբիոսենսորներ։Նախատեսվում է,որ ֆուլերենը կարող է ինտենսիվացնել այդպիսի սարքավորումների աշխատանքը:Երբաշխատանքը։Երբ պարզվեց,որ ֆուլերենը մտնում է շունգիտի բաղադրության մեջ,որը բուժիչ քար է,որոշ գիտնականներ ֆուլերենի բուջիչ հատկության հետ կապեցին [[Պետրոս Մեծ]]ի ապաքինումը [[1714]] թվականին,ով բուժվում էր այդ քարերի միջոցով:Իսկմիջոցով։Իսկ վերջին հայտնագործությունները գիտնականներին ստիպեցին վերադառնալ ֆուլերենի առաջացման խնդրին:Հնարավորխնդրին։Հնարավոր է ,որ ֆուլերենի նոր քիմիական հետազոտությունները նոր էջեր բացահայտեն Երկրի բազմաբովանդակ պատմությունից:պատմությունից։
 
== Հատկությունները ==
Դոդեկաեդրը օժտված է համաչափությամբ:համաչափությամբ։
Տարածության կենտրոնային և առանցքային համաչափությունները սահմանվում են հարթության համապատասխան համաչափությունների համանման եղանակով:Միակեղանակով։Միակ տարբերությունը այն է,որ այդ սահմանումները կիրառվում են տարածության,այլ ոչ թե հարթության կետերի նկատմամբ:նկատմամբ։
Սահմանում(կենտրոնային համաչափության)
Դիցուք տարածությունում սևեռված է(ֆիքսված է) որևէ O կետ:կետ։
Տարածության A' կետը կոչվում է համաչափ(սիմետրիկ) A կետին O կետի(կենտրոնի) նկատմամբ,եթե O-ն հանդիսանում է AA' հատվածի միջնակետը:միջնակետը։ O-ի նկատմամբ O-ին համաչափ կետը հենց ինքն է:է։
Այսպիսով` O կետի նկատմամբ տարածության A կետին համաչափ A' կետը գտնելու(կառուցելու) համար պետք է վարվել հետևյալ կերպ.նախ պետք է A կետը միացնել O կետին,ապա AO ճառագայթի վրա տեղադրել AO հատվածին հավասար OA' հատվածը:հատվածը։
Կարևոր է հստակ պատկերացնել կենտրոնային համաչափության հետևյալ երկու հատկությունները:հատկությունները։
[[Պատկեր:Hamachaputyun.PNG|շրջափակել]]
 
 
Հհատկություն 1(կենտրոնային համաչափության անշարժ կետի մասին):։
Ցանկացած O կենտրոնի համար գոյություն ունի ճիշտ մի կետ,որի համաչափը O-ի նկատմամբ համընկնում է իր հետ:Դահետ։Դա հենց O կետն է:Այնէ։Այն կետը,որի համաչափը(պատկերը) համընկնում է իր հետ,կոչվում է անշարժ:անշարժ։
Այսպիսով,կենտրոնային համաչափությունն ունի ճիշտ մի անշարժ կետ,դա նրա կենտրոնն է:Իրոքէ։Իրոք,եթե A-ն տարբեր է O կետից,ապա վերը նկարագրված կառուցման արդյունքում ստացված A' կետը չի համընկնի A-ի հետ:հետ։
Հատկություն 2(կենտրոնային համաչափության կրկնակի կիրառության մասին):։
Եթե A կետի համաչափը O կենտրոնի նկատմամբ A' կետն է,իսկ A' կետինը` A''-ն է,ապա A''-ը համընկնում է A-ի հետ:հետ։
Նկատի ունենալով այս հատկությունը,ասում են,որ կենտրոնային համաչափությունն ինքն իր հակադարձն է:է։
Ակնհայտ է,որ եթե O կետը AA' հատվածի միջնակետն է,ապա այն նաև A'A հատվածի միջնակետն է:Այսէ։Այս դիտողությունը ապացուցում է երկրորդ հատկությունը
Սահմանում(երկու կենտրոնահամաչափ մարմնինների):։
Տարածության Փ և Փ’ մարմինները (ամենաընդհանուր դեպքում`բազմությունները) կոչվում են համաչափ(սիմետրիկ) O կետի(կենտրոնի) նկատմամբ,եթե Փ-ի ցանկացած A կետին O կենտրոնի նկատմամբ համաչափ A'
== Արտաքին հղումներ ==
http://www.youtube.com/watch?v=ZFyUojwQ97s
 
[[Կատեգորիա:դոդեկաեդր]]
[[Կատեգորիա:կանոնավոր բազմանիստերԴոդեկաեդր]]
[[Կատեգորիա:Կանոնավոր բազմանիստեր]]
274 415

edits