Բացել գլխավոր ցանկը

Changes

Ավելացվել է 44 բայտ ,  5 տարի առաջ
չ
Ռոբոտ․ Տեքստի ավտոմատ փոխարինում (-` +՝)
{{Սեպտեմբեր}}
 
'''Սեպտեմբերի 12''', տարվա 255-րդ ([[նահանջ տարի]]ներին`ներին՝ 256-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 110 օր:
== Դեպքեր ==
* [[1185]]`՝ գազազած ամբոխն սպանում է Կոմնենոսներից վերջինը դարձած [[Բյուզանդիա]]յի [[Անդրոնիկոս Ա Կոմնենոս|Անդրոնիկոս Ա]] կայսրին
* [[1683]]`՝ Վիեննայի ճակատամարտը. Եւրոպական մի քանի քանի երկրների բանակներ միավորվում են Օսմանյան կայսրությանը հաղթելու համար
* [[1722]]`՝ ռուսական զորքերը գրավում են մինչ այդ [[Պարսկաստան]]ի կազմի մեջ գտնված [[Դերբենդ]]ը և [[Բաքու]]ն
* [[1890]]`՝ անգլիացիները հիմնում են Սոլսբերի (ներկայիս [[Զիմբաբվե]]ի մայրաքաղաք [[Հարարե]]) քաղաքը
* [[1940]]`՝ [[Ֆրանսիա]]յում գտնվող Լասկո Lascaux քարանձավում հայտնաբերվում են նախամարդու արած նկարներ
* [[1953]]`՝ [[Նիկիտա Խրուշչով]]ն ընտրվում է Խորհրդային միության Կոմունիստական կուսակցության առաջին քարտուղար
* [[1980]]`՝ [[Թուրքիա]]յում Ահմեթ Քենան Էվրենն Ahmet Kenan Evren իրականացնում է ռազմական հեղաշրջում
== Ծնունդներ ==
* [[1802]]`՝ <small>([[Կ.Պոլիս|Կ.Պոլսում]])</small> [[Պողոս Հովնանյան]], լեզվաբան, պատմաբան եւ մանկավարժ, եղել է [[Վիեննա]]յի [[Մխիթարյան միաբանություն|Մխիթարյան միաբանության]] անդամ, եղբայրն է [[Ղևոնդ Հովնանյան|Ղեւոնդ Հովնանյանի]], մահացել է [[1884]]թ. [[Վիեննա]]յում
* [[1884]]`՝ [[Մարտին Կլեյն]] Martin Klein էստոնացի ըմբիշ
* [[1892]]`՝ <small>([[Կ.Պոլիս|Կ.Պոլսում]])</small> [[Վահրամ Փափազյան (մարզիկ)|Վահրամ Փափազյան]], թեթեւաթլետ (մ. [[1986]]թ. [[Փրովիդենս]]ում, [[Ռոդ Այլենդ|Րոդ Այլենդ]], [[ԱՄՆ]])
* [[1896]]`՝ <small> ([[Շինուհայր]]ում)</small> [[Ասատուր Խուրշուդյան]], իրավաբան, հեղափոխական շարժման մասնակից (մ. [[1971]]թ.)
* [[1921]]`՝ [[Ստանիսլավ Լեմ]] Stanisław Lem լեհ ֆանտաստ գրող, փիլիսոփա եւ երգիծաբան
* [[1927]]`՝ [[Մաթե Ալտերի|Մաթե Ալթերի]] Mathé Altéry ֆրանսիացի սոպրանո օպերային երգիչուհի և դերասանուհի
* [[1944]]`՝ [[Բարրի Ուայթ|Բերի Ուայթ]] Barry White ամերիկացի կոմպոզիտոր եւ երգիչ-երգահան
* [[1945]]`՝ [[Մաուրիսիո Ալոնսո Ռոդրիգես]] Mauricio Alonso "Pipo" Rodríguez [[սալվադոր]]ցի ֆուտբոլիստ և մարզիչ
* [[Պատկեր:Սամվել Սևադա.jpg|mini|150px|links]]
* [[1949]]`՝
** <small>([[Կումայրի]]ում)</small> [[Սամվել Սևադա|Սամվել Սեւադա]] (Գրիգորյան) նկարիչ, լուսանկարիչ եւ բանաստեղծ
** [[Արմեն Դարբինյան (զինվորական)|Արմեն Դարբինյան]], ՀՀ բանակի գեներալ-մայոր
* [[1957]]`՝ [[Հանս Ցիմեր]] Hans Zimmer գերմանացի կոմպոզիտոր, բազմաթիվ ֆիլմերի և համակարգչային խաղերի երաժշտության հեղինակ է
* [[1959]]`՝ [[Սոս Հայրապետյան]][[մականախաղ]]ի խորհրդային մարզիկ
** [[Արցախի պատերազմ]]ի մասնակիցներ`մասնակիցներ՝
*** [[1961]]`՝ [[Արտյոմ Բադալյան]], օդաչու-բորտմեխանիկ
*** [[1965]]`՝ <small> ([[Ստեփանակերտ]]ում)</small> [[Միքայել Այվազյան]] (զոհվել է 1994թ. [[Մարտակերտի շրջան]]ում)
* [[1962]]`՝ [[Դինո Մերլին]] Dino Merlin բոսնիացի երգիչ-երգահան, երաժիշտ եւ փրոդյուսեր
* [[1967]]`՝ [[Ջեյսոն Սթեթհեմ]] Jason Statham անգլիացի դերասան և փրոդյուսեր
* [[1973]]`՝ [[Փոլ Ուոքեր]] Paul Walker ամերիկացի դերասան եւ մոդել (մ. [[2013]]թ.)
* [[1975]]`՝ Ափարեսիդու Ֆերեյրա [[Էվանիլսոն]] Evanílson բրազիլացի նախկին ֆուտբոլիստ, կարյերայի մեծ մասում խաղացել է [[Բորուսիա Դորտմունդ|Դորթմունդի «Բորուսիայի»]] կազմում
* [[1980]]`՝ [[Յաո Մինգ|Յաո Մին]] չինացի բասկետբոլիստ, [[Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիա]]յի (NBA) ամենաբարձրահասակ (2մ 29սմ) բասկետբոլիստն է, խաղում է [[Հյուստոն Ռոկետս|Հյուսթըն Րոքեթս]] Houston Rockets թիմում
* [[1982]]`՝ [[Զորան Պլանինիչ]] Zoran Planinić խորվաթ բակետբոլիստ թուրքական [[Անադոլու Էֆես]] Anadolu Efes S.K. թիմի և [[Խորվաթիա]]յի ազգային հավաքականի խաղացող
* [[1994]]`՝ [[Էլինա Սվիտոլինա]] Елiна Михайлiвна Свiтолiна ուկրաինացի թենիսիստուհի
 
== Մահեր ==
* [[1185]]`՝ Բյուզանդիայի կայսր [[Անդրոնիկոս Ա Կոմնենոս|Անդրոնիկոս Ա]]
* [[1764]]`՝ ֆրանսիացի կոմպոզիտոր [[Ժան Ֆիլիպ Ռամո]]
* [[1894]]`՝ <small> ([[Թիֆլիս]]ում)</small> հայ դերասան [[Գրիգոր Աբրահամյան]]
* [[1907]]`՝ վրացի իշխան, բանաստեղծ եւ մեծագույն ազգային գործիչ [[Իլյա Ճավճավաձե]]
* [[1929]]`՝ լատիշ բանաստեղծ, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ [[Յան Ռայնիս|Յանիս Րայնիս]]
* [[1932]]`՝ <small>([[Մոսկվա]]յում)</small> հայազգի ռուսաստանցի խորհրդային ճարտարագետ եւ գյուտարար [[Հովհաննես Ադամյան]], եղել է գունավոր հեռուստացույցի գյուտարարներից մեկը (* [[1879]]թ. [[Բաքու|Բաքվում]])
* [[1948]]`՝ անգլիացի հասարակական և քաղաքական գործիչ [[Նոել Բաքսթոն]]
* [[1968]]`՝ <small>([[Բոստոն]]ում)</small> հասարակական գործիչ եւ հրապարակախոս [[Երվանդ Հրաչ]]
* [[1981]]`՝ իտալացի բանաստեղծ, 1975թ. Գրականության [[Նոբելյան մրցանակ]]ի արժանացած [[Էուջենիո Մոնտալե]]
* [[1992]]`՝ ամերիկացի դերասան [[Էնթոնի Պերկինս|Էնթոնի Փերքինս]]
* [[2003]]`՝ ամերիկացի քանթրի ոճի երգիչ [[Ջոնի Քեշ]]
* [[2010]]`՝ ֆրանսիացի կինոռեժիսոր [[Կլոդ Շաբրոլ]]
== Տոներ ==
* Ազգային տոն`տոն՝
** [[Պատկեր:Flag of Cape Verde.svg|40px]] [[Կանաչ Հրվանդան]]
* Ծրագրավորողի&nbsp;օր (նահանջ տարիներին)`՝
** [[Ռուսաստան]] (Տարվա 256<small><sup>րդ</small></sup> օրն է, որ հավասար է 2<sup>8</sup>)
* [[:en:Ruhnama|Րուհնամայի]] {{ref-en}} օր`օր՝
** [[Պատկեր:Flag of Turkmenistan.svg|40px]] [[Թուրքմենստան]]
 
29 453

edits