«Սալվադոր Դալի»–ի խմբագրումների տարբերություն

Ավելացվել է 34 բայտ ,  12 տարի առաջ
մանր մունր
չ (Ռոբոտը ավելացնում է․: new:साल्भाडोर् डाली)
(մանր մունր)
{{unreferenced}}
 
{{Տեղեկաքարտ նկարիչ
| Ի ծնե տրված անունը = Salvador Dalí
| Ոճ(եր)ը = սյուռեալիզմ, դադաիզմ, կուբիզմ
| Ժանր(եր)ը =
| Գործունեությունը = գեղանկարիչ, գրաֆիկ, քանդակագործ, գրող, ռեժիսոր
| Գործունեության տարիներ = [[1924]] - [[1989]]
| ազդվել է = [[Ֆրիդրիխ Նիցշե]], [[Զիգմունդ Ֆրոյդ]]
| ազդել է=
}}
 
'''Սալվադոր Դալի''' ([[իսպաներեն]]՝ ''Salvador Dalí'', [[Մայիս 11]], [[1904]] – [[Հունվար 23]], [[1989]]) - [[Իսպանիա|Իսպանացի]] նկարիչ, գրող, և [[Սյուրռեալիզմ|սյուրռեալիզմի]] հիմնադիրներից:
 
==Կենսագրություն==
Նա ծնվել է [[Իսպանիա|Իսպանիայի]]յի Կաթալոնիա նահանգի Ֆիգուերաս քաղաքում, ուսանել է [[Մադրիդ|Մադրիդի]]ի "Գեղեցիկ արվեստների դպրոց"-ումդպրոցում, ինչն էլ ազդել է նրա սկզբնական մասնագիտական ժամանակաշրջանում կատարած նկարների վրա, նրանք եղել են զուտ ակադեմիստական ոճի մեջ: Նրա առաջին ցուցահանդեսը տեղի է ունեցել 1925թ-ի1925 թվականի նոյեմբերին [[Բարսելոնա]] քաղաքում: Այդ տարիներին նա նկարում էր միայն ծովային [[պեյզաժներպեյզաժ]]ներ:1929թ-ին 1929 թվականին Դալին ծանոթանում է [[Պաբլո Պիկասսո|Պիկասսոյի]] և [[Անդրե Բրետոն|Բրետոնի]] հետ և հենց այդ ծանոթությունն է դառնում նրա սյուրռեալիստական ճանապարհ բռնելու սկիզբը, և 1929թ-ից1929 թվականից նա լիովին ընկղմված էր այդ ոճի մեջ: Հենց այդ տարիներին Դալին ծանոթանում և ամուսնանում է [[Գալա ԷլյուառիԷլյուառ]]ի հետ, որը հետագա Դալիական կյանքի մեծագույն ոգեշնչումն է դառնում:
 
Նա ծնվել է [[Իսպանիա|Իսպանիայի]] Կաթալոնիա նահանգի Ֆիգուերաս քաղաքում, ուսանել է [[Մադրիդ|Մադրիդի]] "Գեղեցիկ արվեստների դպրոց"-ում, ինչն էլ ազդել է նրա սկզբնական մասնագիտական ժամանակաշրջանում կատարած նկարների վրա, նրանք եղել են զուտ ակադեմիստական ոճի մեջ: Նրա առաջին ցուցահանդեսը տեղի է ունեցել 1925թ-ի նոյեմբերին [[Բարսելոնա]] քաղաքում: Այդ տարիներին նա նկարում էր միայն ծովային [[պեյզաժներ]]:1929թ-ին Դալին ծանոթանում է [[Պաբլո Պիկասսո|Պիկասսոյի]] և [[Անդրե Բրետոն|Բրետոնի]] հետ և հենց այդ ծանոթությունն է դառնում նրա սյուրռեալիստական ճանապարհ բռնելու սկիզբը, և 1929թ-ից նա լիովին ընկղմված էր այդ ոճի մեջ: Հենց այդ տարիներին Դալին ծանոթանում և ամուսնանում է Գալա Էլյուառի հետ, որը հետագա Դալիական կյանքի մեծագույն ոգեշնչումն է դառնում:
 
[[Պատկեր:Dali-the-persistence-of-mem.jpg|thumb|left|200px|Հիշողության կայունություն]]
Դալին աջակցել և մասնակցել է սյուրռեալիզմի զարգացմանը, և մեծ գովազդ է արել այդ ոճը, ինչևէ ոճի առաջնորդները հետագայում նրան մեղադրել են չափազանց շահամոլ լինելու մեջ: Դալիի այս ժամանակաընթացքի նկարները արտացոլում են` տեսիլքային կերպարներն ու ամենօրյա առարկաները, ասնպասելի կառուցվածքների տեսքով, ինչպիսին են, օրինակ նրա հայտնի "փափուկ" ժամացույցները "«Հիշողության կայունություն"» նկարում (1931թ1931 թ., Նորագույն արվեստի թանգարան, Նյու- Յորք):։
 
[[Պատկեր:Dali-portrait.jpg|thumb|left|Սալվադոր Դալի]]
Դալիի արվեստը ծագում է հենց սյուրռեալիստական էսթետիկայից, որտեղ նա գտել է իրեն ամենամոտիկ մոտիվները: Այն բոլոր սյուժեները, որոնք տեղափոխվում են Դալիի մեկ նկարից մյուսը, բացում են հեղինակի ապրումների աշխարհը, այդ բոլոր սյուժեները գտան իրենց արտացոլանքը նաև պոեմների և ֆիլմերի մեջ, որոնք Դալին նկարահանում էր [[Լուի Բյունուելի]] հետ համատեղ ("«Անդալուզական շունը"1928թ» 1928 թ․, "«Ոսկե դար"1930թ» 1930 թ․): 1936թ1936 թ-ին Դալին անսպասելի և ընդգծված մասնագիտական շեղում է կատարում դեպի իտալական [[կլասիցիզմ]]: 1948թ1948 թ-ին Դալին մեկնեց [[ԱՄՆ]], որտեղ նա ապրեց մինչ 1948թ1948 թ-ը: Իր արվեստի մեջ Դալին ներգրավել էր ամենատարբեր աղբյուրներ` նիդերլանդական [[ռեալիզմ]], իտալական [[բարոկկո]], [[աբստրակցիոնիզմ]], [[փոփ-արթ]]: Դալիի ավելի ուշ նկարները, որոնք հաճախ կրոնական թեմատիկա էին կրում, ավելի դասական են իրենց ոճի մեջ, օրինակ` "«Կորպուս Գիպերկուբուս"» (1954, Մետրոպոլիտան թանգարան, Նյու- Յորք) և "Գաղտնի«Վերջին Ընթրիքը"» (1955, Ազգային արվեստի թանգարան, Վաշինգտոն):
[[Imageպատկեր:Dali-the-sacrament-of-the-l.jpg|thumb|right|200px|ԳաղտնիՎերջին Ընթրիքը]]
Դալիի նկարները բնորոշվում են իրենց մանր գծանկարով և իրատեսական մանրամասնություններով և անշուշտ անբասիր գույներով, որոնք ևս շեշտվում են թափանցիկ ջնարակումով: Դալին նաև նկարահանել է սյուրռեալիստական ֆիլմեր, տպագրել նկարազարդված գրքեր, զվաղվել է նաև ոսկերչությամբ, պատրաստել թատրոնային բեմեր և հագուստներ: Դալիի նկարչության հետ մեկտեղ, կան նրա բալետային սցենարները և մի շարք գրքեր, որոնցից են` "«Սալվադոր Դալիի գաղտնի կյանքը"» (1942թ1942 թ) և "«Հանճարի օրագիրը"» (1964թ1964 թ): Դալիի կյանքն ու արվեստը դարձել էին մի կախարդական միաձուլում, որը նույնպես կարելի է Դալիի ստեղծագործություններից համարել: Սալվադոր Դալին ներկայացված է ԱՄՆ-ի և Եվրոպայի թանգարաններում` [[Լոնդոն]], Բասել, [[Գլազգո]], [[Փարիզ]], [[Չիկագո]], [[Նյու- Յորք]], [[Վաշինգտոն]] և [[Ֆիլադելֆիա]] քաղաքներում:
 
==Այցելեք նաև==
* [[Ռենե Մագրիտ]]
 
==Արտաքին հղումներ==
 
{{Link FA|af}}
 
{{Link FA|en}}
{{Link FA|sl}}
47 556

edits