«Թիամին»–ի խմբագրումների տարբերություն

չ
clean up, replaced: → (3) oգտվելով ԱՎԲ
չ (clean up, replaced: → (11), է: → է։ (4), բ: → բ։, ը: → ը։ (3), ի: → ի։ (4), լ: → լ։, մ: → մ։ (8), ն: → ն։ (4), չ: → չ։, վ: → վ։ (2), տ: → տ։ (2), ր: oգտվելով [[Վիքիպեդիա:ԱվտոՎ...)
չ (clean up, replaced: → (3) oգտվելով ԱՎԲ)
 
== Պատմությունը ==
[[Քրիստիան Էյկման]]ը բրնձի հատիկի մեջ հայտնաբերեց պարալիտիկ թույնի և օրգանիզմի համար օգտակար տարրերի առկայությունը, որոնք [[բերի-բերի]] հիվանդությունը բուժում էին բրնձի թեփուկներով։ Այդ հետազոտությունների համար, որոնք բերեցին վիտամինների բացահայտմանը Էյկմանը բժշկության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի արժանացավ։ 1911 թ. Կազիմիր Ֆունկը բրնձի թեփքւկներից ստացավ բիոլոգիական ակտիվ միացություն, որը կոչեց վիտամին, քանի որ մոլեկուլը ազոտ է պարունակում։
 
Մաքուր վիճակում առաջին անգամ թիամինը [[1926 թ.]] ստացել է [[Յանսեն]]ը:
{{main|Թիամինպիրոֆոսֆատ}}
[[Պատկեր:Thiamine pyrophosphate2.png|right|thumb|300px|'''Թիամինպիրոֆոսֆատ (ТПФ)''']]
Բնության մեջ թիամինը սինթեզվում է բույսերի և շատ միկրոօրգանիզմների կողմից։ Կենդանիները և մարդիկ թիամին չեն կարող սինթեզել և այն ստանում են սննդի հետ։ Բոլոր կենդանիները թիամինի կարիք ունեն բացի որոճողներից, քանի որ նրանց աղիները բավականաչափ վիտամին է սինթեզում։
 
Աղիներից ներծծվելով թիամինը դառնում է թիամինպիրոֆոսֆատ։
Թիամինի մշտական անբավարարությունը մի շարք ծանր խանգարումների պատճառ կարող է դառնալ, ամենաառաջինը ներվային համակարգի խաթարում։ Թիամինի անբավարարության հետևանքների կոմպլեքսը հայտնի է որպես [[բերի-բերի]] հիվանդություն։
 
Որպես կանոն, թիամինի անբավարարությունը կապված է լինում սնման խաթարմամբ։ Դա կարող է լինել ինչպես սննդի հետ թիամինի անբավարար քանակի, այնպես և հակաթիամինական մթերքների հավելյալ օգտագործման հետևանք։ Թարմ ձուկը և ծովամթերքները բավականաչափ վիտամինը քայքայող [[թիամինազ]]ներ են պարունակում; թեյը և սուրճը թիամինի ներթափանցումը արգելափակում են։
 
Բերի-բերի հիվանդության դեպքում թուլություն է նկատվում, քաշի անկում, մկանների , նեվրոզ, ինտելեկտի խաթարում, նյութափոխանակության և սրտանոթային համակարգերի խանգարում, развитие [[парез]]ов и параличей.
1 105 242

edits