Սերգեյ Վլադիմիրովիչ Իլյուշին (ռուս.՝ Сергей Владимирович Ильюшин, մարտի 18 (30), 1894, Դիլյալևո (գյուղ, Վոլոգոդսկի շրջան), Vologodsky Uyezd, Վոլոգդայի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - փետրվարի 9, 1977(1977-02-09)[1][2][3][…], Մոսկվա, ԽՍՀՄ), խորհրդային ավիակոնստրուկտոր, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1968), ինժեներա-տեխնիկական ծառայության գեներալ-գնդապետ (1967), սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոս (1941, 1957)։

Սերգեյ Իլյուշին
Сергей Ильюшин
Դիմանկար
Ծնվել էմարտի 18 (30), 1894
ԾննդավայրԴիլյալևո (գյուղ, Վոլոգոդսկի շրջան), Vologodsky Uyezd, Վոլոգդայի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Մահացել էփետրվարի 9, 1977(1977-02-09)[1][2][3][…] (82 տարեկան)
Մահվան վայրՄոսկվա, ԽՍՀՄ
ԳերեզմանՆովոդեվիչյան գերեզմանոց
Քաղաքացիություն Ռուսական կայսրություն և  ԽՍՀՄ
ԿրթությունԺուկովսկու անվան զինօդային ճարտարագիտական ակադեմիա (1926)
ԿոչումԽՍՀՄ ԳԱ անդամ և ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս
Գիտական աստիճանտեխնիկական գիտությունների դոկտոր
Մասնագիտությունflight engineer, ճարտարագետ, համալսարանի դասախոս, քաղաքական գործիչ, ռազմական գործիչ և օդաչու
ԱշխատավայրԻլյուշին և Պրոֆեսոր Ն․ Ժուկովսկու անվան կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտ
Զբաղեցրած պաշտոններԽՍՀՄ գերագույն խորհրդի պատգամավոր և տնօրեն
ԿուսակցությունԽՄԿԿ
Պարգևներ և
մրցանակներ
Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս
Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Լենինի շքանշան Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան Կարմիր դրոշի շքանշան Կարմիր դրոշի շքանշան I աստիճանի Սուվորովի շքանշան II աստիճանի Սուվորովի շքանշան Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան Կարմիր Աստղի շքանշան Կարմիր Աստղի շքանշան «Մոսկվայի պաշտպանության համար» մեդալ «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ «Ճապոնիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալ «ԽՍՀՄ զինված ուժերի վետերան» մեդալ «Բանվորագյուղացիական Կարմիր բանակի 20 տարի» հոբելյանական մեդալ
Ստալինյան 1-ին աստիճանի մրցանակ Ստալինյան 1-ին աստիճանի մրցանակ Ստալինյան 1-ին աստիճանի մրցանակ Ստալինյան 1-ին աստիճանի մրցանակ[4] 2-րդ աստիճանի ստալինյան մրցանակ 2-րդ աստիճանի ստալինյան մրցանակ 2-րդ աստիճանի ստալինյան մրցանակ Լենինյան մրցանակ և ԽՍՀՄ պետական մրցանակ
ԱնդամությունՌուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
ԵրեխաներVladimir Ilyushin?
Կայքilyushin.org
Ստորագրություն
Изображение автографа
 Sergey Ilyushin Վիքիպահեստում

1926 թվականին ավարտել է Ն. Ե. Ժուկովսկու անվան ռազմաօդային ինժեներական ակադեմիան։ Իլյուշինի ստեղծած ինքնաթիռները 1938-1939 թվականներին կատարել են Մոսկվա-Վլադիվոստոկի շրջան և Մոսկվա-Միսկա կղզի (Հյուսիսային Ամերիկա) անվայրէջք թռիչքներ։ «Իլ-4» բազմանպատակ ինքնաթիռը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Խորհրդային Միության հիմնական հեռավոր ռմբակոծիչն ու տորպեդակիրն էր։ 1939 թվականին ստեղծել է «Իլ-2» զրահապատ, ապա՝ «Իլ-8» (1943), «Իլ-10» (1943), «Իլ-16» գրոհիչները և ավիացիայի պատմության մեջ առաջին «Իլ-40» ռեակտիվ գրոհիչը։ Այնուհետև ստեղծվեցին «Իլ-6»-ը (1943), փորձնական ռեակտիվ «Իլ-22»-ը, սերիական թողարկմամբ առաջին հայրենական «Իլ-28» ռեակտիվ ռմբակոծիչը։ «Իլ-12» և «Իլ-14» մարդատար ինքնաթիռները թողարկվել են 1946 թվականին և 1951 թվականին։ Տուրբապտուտակավոր բազմատեղ Իլ-18-ը 1957 թվականից հիմնական մարդատար ինքնաթիռն է, իսկ տուրբաօդափոխիչ տրանսմայրցամաքային Իլ-62-ը (1962)՝ աերոֆլոտի ֆլագմանը։ Իլուշինը հիմնել է ինքնաթիռաշինության իր դպրոցը։

Եղել է նաև ԽՍՀՄ I-VII գումարումների Գերագույն սովետի դեպուտատ։ Արժանացել է ԽԱՀՄ պետական (1941, 1942, 1943, 1946, 1947, 1950, 1952) և Լենինյան (1960) մրցանակների։ Պարգևատրվել է Լենինի 7 շքանշանով։

Ծանոթագրություններ խմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 4, էջ 320  
 Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սերգեյ Իլյուշին» հոդվածին։