Սերգեյ Բալասանյան (կոմպոզիտոր)

հայ երաժշտության ուսուցիչ, կոմպոզիտոր
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սերգեյ Բալասանյան (այլ կիրառումներ)

Սերգեյ Արտեմի Բալասանյան (օգոստոսի 26, 1902(1902-08-26), Աշխաբադ, Transcaspian Oblast, Turkestan General Governorate, Ռուսական կայսրություն - հունիսի 3, 1982(1982-06-03), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), հայ կոմպոզիտոր, մանկավարժ, երաժշտա-հասարակական գործիչ։ ՌՍՖՍՌ ժողովրդական արտիստ (1978), Տաջիկստանի ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1957), Ստալինի մրցանակի երկրորդ աստիճանի դափնեկիր (1949)։

Սերգեյ Բալասանյան
Ծնվել էօգոստոսի 26, 1902(1902-08-26)
Աշխաբադ, Transcaspian Oblast, Turkestan General Governorate, Ռուսական կայսրություն
ԵրկիրFlag of Armenia.svg Հայաստան և Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Մահացել էհունիսի 3, 1982(1982-06-03) (79 տարեկան)
Մոսկվա, ԽՍՀՄ
Ժանրերօպերա
ՄասնագիտությունԿոմ­պո­զի­տոր
ԱշխատավայրՄոսկվայի Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիա
ԿրթությունՄոսկվայի Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիա
ԱնդամակցությունԽՍՀՄ կոմպոզիտորների միություն
ՊարգևներՍտալինյան մրցանակ, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ, ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Տաջիկստանի ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան և «Պատվո նշան» շքանշան

ԿենսագրությունԽմբագրել

Սերգեյ Բալասանյանը ծնվել է Աշխաբադում։ 1935 թվականին ավարտել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայի ռադիոյի բաժինը։ 1948 թվականից դասավանդել է նույն կոնսերվատորիայի կոմպոզիցիայի ամբիոնում, 1965 թվականից՝ պրոֆեսոր։ 1962-1971 թվականներին եղել է ամբիոնի վարիչը։ 1931-1936 թվականներին եղել է Համամիութենական ռադիոյի երաժշտական խմբագիրը։ 1936-1943 թվականներին՝ Ստալինաբադի տաջիկական ժողովրդական երաժշտական թատրոնի հիմնադիր կազմում, 1949-1954 թվականներին՝ ԽՍՀՄ մշակույթի նախարարության Ռադիոյի վարչության ղեկավարի տեղակալ։ 1964 թվականից եղել է Ռուսաստանի ԽՍՀ կոմպոզիտորների միության քարտուղարը։

Հեղինակել է օպերաներ, բալետներ, երաժշտություններ դաշնամուրի, սիմֆոնիկ նվագախմբի, երգչախմբի համար, մշակել է Կոմիտասի շուրջ 100 ժողովրդական երաժշտություն դաշնամուրի համար, երաժշտություններ Իսահակյանի և Տերյանի ռոմանսների հիման վրա, թատերական պիեսների և ֆիլմերի համար[1]։

ՊարգևներԽմբագրել

  • Ռուսաստանի ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1963)
  • ՌՍՖՍՀ ժողովրդական արտիստ (1978)
  • Տաջիկական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1957)
  • Ստալինի մրցանակի երկրորդ աստիճանի դափնեկիր (1949)

ԳրականությունԽմբագրել

  • Նելլի Շահնազարյան, Սերգեյ Բալասանյան, Մոսկվա, 1972։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 227