Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարան

Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարանԽմբագրել

Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարան
 
Տեսակհամալսարան
Հիմնադրված է1831
ՀիմնադրիրԱնդրեա Սանտա Կրուս
ԱնդամակցությունՖրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն[1]
Երկիր  Բոլիվիա
ՏեղագրությունԼա Պաս
Կայքumsa.bo

Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարանը (Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարան կամ ՍԱԲՀ) Բոլիվիայի առաջատար հասարակական համալսարանն է, որը Լա Պազ քաղաքում հաստատվել է 1830 թվականից ի վեր։ Սան Ֆրանցիսկոյի Քսավիե դե Չիկիսակա համալսարանից (1624) հետո երկրորդ ամենահին համալսարանը Բոլիվիայում ՍԱԲՀ-ն է։

Այն երկրի ամենահեղինակավոր բարձրագույն ակադեմիական կենտրոններից մեկն է։ 2013 թվականի դրությամբ ՍԱԲՀ- ն ուներ շուրջ 80434 գրանցված ուսանող, որն այն դարձնում է Բոլիվիայի ամենամեծ ուսանողական կազմ ունեցող համալսարան։ Բոլիվիայի մի քանի նախագահներ ուսում են ստացել այս համալսարանում։

2017 թվականին QS Լատինական Ամերիկայի համալսարանների վարկանիշային աղյուսակը հաստատեց ՍԱԲՀ- ն որպես Բոլիվիայի լավագույն համալսարան, և զբաղեցրեց Լատինական Ամերիկայի համալսարանների 91-րդ հորիզոնականը[2]։

ՊատմությունԽմբագրել

Համալսարանը հիմնադրվել է Անդրես դե Սանտա Կրուսի կողմից 1830 թվականի հոկտեմբերի 25-ին բարձրագույն որոշման համաձայն[3]։ Գտնվելով ազգերի կառավարության նստավայրում՝ Լա Պազը, Սան Անդրեսի բարձրագույն համալսարան, իր հիմնադրումից ի վեր մեծ ազդեցություն է ունեցել Բոլիվիայի սոցիալական կյանքի և պատմության վրա։ Համալսարանի ստեղծման պատմությունը բաղկացած է երեք հստակ սահմանված ժամանակաշրջաններից։ Իր ստեղծման օրվանից՝ 1830 թվականից մինչև 1930 թվականի հունիսյան հեղափոխությունը, համալսարանը պաշտոնական էր։ 1930-ից 1936 թվականներին Համալսարանի ռեկտորատի ստեղծումը, որը ղեկավարում էր Հեկտոր Օրմաչեա Ալալեսը, համալսարանը կիսաինքնավար կամ քաղաքային համալսարան էր։ Դրանից հետո մինչ օրս համալսարանը ինքնավար է դարձել։

Վարչական շենքԽմբագրել

Շենքը, որտեղ այժմ գտնվում են է համալսարանի գլխավոր գրասենյակները, հայտնի է որպես Մոնոբլոկ և գտնվում է Վիլյասոն պողոտայում։ Այն նախագծել է ճարտարապետ Էմիլիո Վիլանուևան 1942 թվականին, և համարվում է բոլիվիական ճարտարապետության խորհրդանշական եզակի օրինակ։ Շենքը համալսարանական համալիրի մի մասն է կազմում, և ոգեշնչված է նախակոլումբական ճարտարապետությունից, որը երբեք ամբողջությամբ չի նյութականացվել։ Շինարարությունը սկսվել է 1942-ին և ավարտվել 1947-ի հուլիսի 4-ին։ Այն քննադատվեց քաղաքի առաջին երկնաքերը լինելու համար։

Այն նաև սոցիալ տեղաշարժման էպիկենտրոնն է, քանի որ այն քաղաքի կենտրոնն է։

Այն ունի 13 հարկ, որից 11-ը օգտագործվում են որպես դասասենյակներ։ Այնտեղ է գտնվում աշխարհի ամենամեծ գրադարանը, լսարանը, որը հասարակության համար բաց է տարբեր միջոցառումների համար, և ստորգետնյա պարտեզը, որի մուտքը տանում է դեպի կենտրոնական նախասրահ։ Գրադարանը ստեղծվել է 1930 թվականին։

Սենյակների բարձր պահանջարկի շնորհիվ հարակից տարածքներում կառուցվել են տարբեր տաղավարներ և երկու շենք։ Նրանք Մոնոբլոկից առանձնացվում են բաց տարածքներով և ռազմական քոլեջի շենքի պատերով, որոնք նույնպես նախագծվել են Վիլանուևայի կողմից։

ՔոլեջներԽմբագրել

Համալսարանն ունի հետևյալ քոլեջները.

  • Իրավագիտություն և քաղաքական գիտություններ
  • Բժշկության կայք
  • Ճարտարապետություն, արվեստ, դիզայն և ծրագրավորման կայք
  • Հասարակական գիտությունների կայք
  • Տնտեսագիտություն և ֆինանսներ
  • Հումանիտար գիտություններ և կրթության կայք
  • Դեղագործական և կենսաքիմիական գիտությունների կայք
  • Ինժեներական կայք
  • Մեխանիկա
  • Մաքուր և բնական գիտությունների կայք (որը պահպանում է Max Schreier Planetarium- ը և Patacamaya- ի աստղագիտական ​​աստղադիտարանը)
  • Ատամնաբուժություն
  • Ագրոնոմիա
  • Երկրագիտություններ

Պատվավոր դոկտորներԽմբագրել

  • Գրեգորիո Բարո, արգենտինացի գիտնական
  • Հայմե Էսկալանտե, ուսուցիչ
  • Էդուարդո Բայրո, բոլիվիացի գիտնական, երկրաչափական թվաբանության փորձագետ
  • Տակաակի Կաջիթա, 2015 թվականի նոբելյան մրցանակակիր ֆիզիկայից

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. https://www.auf.org/les_membres/nos-membres/
  2. «QS Latin America University Rankings»։ QS World University Rankings։ Վերցված է 5 November 2017 
  3. «Bolivia»։ CRISCOS։ Արխիվացված է օրիգինալից 6 September 2009-ին։ Վերցված է 29 May 2012