Ռոբերտ Քինգ Մերտոն

Ռոբերտ Քինգ Մերտոն (հուլիսի 4, 1910(1910-07-04)[1][2][3], Ֆիլադելֆիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ - փետրվարի 23, 2003(2003-02-23)[1][2][4][…], Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկյան «ակադեմիական» սոցիոլոգիայի ներկայացուցիչ։ Կոլումբիայի համալսարանի պրոֆեսոր (1947

Ռոբերտ Քինգ Մերտոն
Robert King Merton
Robert Merton (1965).jpg
Ծնվել էհուլիսի 4, 1910(1910-07-04)[1][2][3]
Ֆիլադելֆիա, Փենսիլվանիա, ԱՄՆ
Մահացել էփետրվարի 23, 2003(2003-02-23)[1][2][4][…] (92 տարեկան)
Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ
ՔաղաքացիությունFlag of the United States.svg ԱՄՆ[5]
Մասնագիտությունսոցիոլոգ
Հաստատություն(ներ)Կոլումբիայի համալսարան[6] և Թուլեյնի համալսարան[1]
Գործունեության ոլորտՀասարակագիտություն
ԱնդամակցությունՇվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Ամերիկական փիլիսոփայական ընկերություն, Բրիտանական ակադեմիա և Եվրոպական ակադեմիա
Ալմա մատերԹեմփլի համալսարան, Հարվարդի համալսարան (1936)[1] և South Philadelphia High School?
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն[7]
Գիտական ղեկավարՊիտիրիմ Սորոկին[8], Թոլկոթ Պարսոնս[8], George Sarton?[8] և Lawrence Joseph Henderson?[8]
Եղել է գիտական ղեկավարMorton Kaplan?
ՊարգևներԳուգենհայմի կրթաթոշակ[9] ՄակԱրթուրի կրթաթոշակ[10] Ազգային գիտական մեդալ[11] John Desmond Bernal Prize?[12] W.E.B. Du Bois Career of Distinguished Scholarship award?[13] Derek John de Solla Price Award?[14] Պատվավոր դոկտոր[15] և Լեյդենի համալսարանի պատվավոր դոկտոր[16]
Ամուսին(ներ)Harriet Zuckerman?
Երեխա(ներ)Ռոբերտ Մերտոն
Robert K. Merton Վիքիպահեստում

Քննադատելով արդի բուրժուական սոցիոլոգիայում էմպիրիկի և տեսականի խզումը՝ Մերտոնն առաջ քաշեց «միջին մակարդակի տեսությունների» գաղափարը, որը պետք է կամրջի փորձնական տվյալները և ընդհանուր (բարձրագույն) տեսությունը։ Մերտոնն ղեկավարվել է կառուցվածքային-ֆունկցիոնալ վերլուծության մեթոդով, միաժամանակ քննադատել դրա ծայրահեղությունները (մասնավորապես, անձնավորության ֆունկցիոնալ ներդրման շնորհիվ, հասարակության ինտեգրացման և հավասարակշռության ձգտելու մասին դրույթը)։ Այս առումով «շեղված» վարքագիծը՝ սոցիալ անոմիան բացատրելիս ներմուծում է բացահայտ և ոչ բացահայտ ֆունկցիաներ, ինչպես նաև «դիսֆունկցիա» հասկացությունները՝ հասարակական կառուցվածքի խախտված համամասնությունը նշելու համար։ Մերտոնն առաջարկում է ուսումնասիրել այդ խոտորումները և սոցիալ–հոգեբանական միջոցառումներով պայքարել դրանց դեմ։ Մերտոնը հետազոտել է նաև գիտության, ճանաչողության, զանգվածային հաղորդակցության սոցիոլոգիական հարցերը։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 499