Նորվեգիայի վարչապետների ցանկ

Վիքիմեդիայի նախագծի ցանկ
Coat of arms of Norway.svg

Նորվեգիայի վարչապետ, Նորվեգիայի պետական նախարար, Նորվեգիայի կառավարության ղեկավար, որը կազմակերպում է երկրի գործադիր իշխանությունը: Նշանակվում է թագավորի կողմից: Սովորաբար վարչապետի պաշտոնին նշանակվում է Սթորթինգում ամենաշատ տեղեր զբաղեցնող խմբակցության ղեկավարը:

Ստորև ներկայացվում է Նորվեգիայի փոխարքաների (նորվ.՝ visekonge) մարզպետերի (rigsstatholder), առաջին նախարարների (førstestatsråd) և վարչապետների (statsminister) ցանկը սկսած 1814 թվականից:

Նորվեգիայի փոխարքաներ, մարզպետեր, առաջին նախարարներ և վարչապետեր (1814—1873)Խմբագրել

Շվեդիայի և Նորվեգիայի միացյան հաստատումից հետո Շվեդիայի և Նորվեգիայի թագավորը ղեկավարում էր երկիրը երկու կառավարությունների միջոցով, որոնցից մեկը տեղակայված էր Ստոկոհոմում, իսկ մյուսը՝ Կրիստանիայում (ներկայումս՝ Օսլո): Ստոկոհոլմի կառավարության պարտականություններից էր նաև թագավորին ներկայացնել Կրիստանիայի կառավարության որոշումները: Կրիստիանիայի կառավարությունը ղեկավարվում էր մարզպետի կողմից, ով ոչ միշտ էր նշանակվում: Սովորաբար թագավորը այդ պաշտոնին նշանակում էր փոխարքային, որը դառնում էր երկրի բարձրագույն իշխանության ներկայացուցիչ և կառավարության ղեկավար: Նորվեգիայում թագավորի բացակայության ժամանակ երկրի ղեկավար դառնում էր նա: Եթե երկրից բացակայում էին թագավորը, փոխարքան և մարզպետը, ապա երկրի ղեկավարումը ստանձնում էր առաջին նախարարը: Այդ պաշտոնը զբաղեցնում էր կառավարության առավել նշանակալի անդամը: 1857 թվականից մարզպետի գործառույթները փոխանցվեցին առաջին նախարարին, իսկ մարզպետեր այլևս չնշանակվեցին:

Մարզպետեր (1814—1856)Խմբագրել

  1. Կոմս Հանս Հենրիկ ֆոն Էսեն (1814—1816)
  2. Կոմս Կարլ Կարլսոն Մյորներ (1816—1818)
  3. Կոմս Յուան Աուգուստ Սանդելս (1818—1827)
  4. Կոմս Բալտազար ֆոն Պլատտեն (1827—1829)
  5. Կոմս Հերման Վեդել-Յարդսբերգ (1836—1840)
  6. Սեվերին Լյովենսկյոլդ (1841—1856)

Փոխարքաներ (1814—1857)Խմբագրել

  1. Փոխարքա Կարլ-Յուհան (նոյեմբերի 9 — նոյեմբերի 17 1814)
  2. Փոխարքա Կարլ-Յուհան (հունիսի 10 — հուլիսի 16 1816)
  3. Փոխարքա Օսկար (ապրիլի 11 — նոյեմբերի 1 1824)
  4. Փոխարքա Օսկար (հունիսի 17 — դեկտեմբերի 3 1833)
  5. Փոխարքա Կարլ (հունիսի 17 1856 — հունիսի 22 1857)

Առաջին նախարարներ (1814—1873)Խմբագրել

  1. Ֆրեդերիկ Գոտսկալկ Հակստաուսեն (1814)
  2. Մարկուս Գյուե Ռոզենկրանց (1814—1815)
  3. Մատիաս Սոմերհելմ (1815—1822)
  4. Յունաս Կոլետ (1822—1836)
  5. Նիկոլայ Յուհան Լոման Կրոգ (1836—1855)
  6. Յուրգեն Հերման Վոգտ (1855—1858)
  7. Հանս Կրիստիան Պետերսեն (1858—1861)
  8. Ֆրեդերիկ Ստանգ (1861—1873); այնուհետև Կրիստիանիայի վարչապետ մինչև 1880 թ.

Վարչապետեր (1814—1873)Խմբագրել

# Անուն
(ծնվել է-մահացել է)
Նկար Պաշտոնավարման սկիզբ Պաշտոնավարման ավարտ
1 Պեդեր Ակեր
(1749–1824)
  1814 1822
2 Մատիաս Սոմերհիելմ
(1764–1827)
1822 1827
3 Սեվերին Լյովենսկիոլդ
(1777–1856)
  1828 1841
4 Ֆրեդերիկ Դուե
(1796–1873)
  1841 1858
5 Գեորգ Սիբերն
(1816–1901)
  1858 1871
6 Օտտո Ռիչարդ Կիերուլֆ
(1825–1897)
  1871 1873

Վարչապետներ (1873—1905)Խմբագրել

1873 թվականից և մինչև միության համաձայնագրի դադարեցումը Նորվեգիայի կառավարման համար գործել է երկու կառավարություն, որոնցից մեկը գտնվել է Ստոկոհոլմում, իսկ մյուսը՝ Կրիստիանիայում (Օսլո): Երկուսն էլ ղեկավարվել են վարչապետների կողմից: Գործադիր իշխանությունը կազմակերպվում էր Կրիստիանիայում գտնվող վարչապետի կողմից: Ստորև ներկայացված է նրանց ցանկը:

# Անուն
(ծնվել է-մահացել է)
Նկար Պաշտոնավարման սկիզբ Պաշտոնավարման ավարտ Կուսակցություն
1 Ֆրեդերիկ Սթանգ
(1808–1884)
  1873 1880 Անկուսակցական
2 Կրիստիան Աուգուստ Սելմեր
(1816–1889)
  1880 1884 Պահպանողական
3 Կրիստիան Հոման Սքվեիգարդ
(1838–1899)
  1884 1884 Պահպանողական
4 Յոհան Սվերդրուպ
(1838–1899)
  1884 1888 Ազատական
5 Էմիլ Ստանգ
(1834–1912)
  1889 1891 Պահպանողական
6 Յոհանես Ստին
(1827–1906)
  1891 1893 Ազատական
7 Էմիլ Ստանգ
(1834–1912)
  1893 1895 Պահպանողական
8 Ֆրանցիս Հագերուպ
(1853–1921)
1895 1898 Պահպանողական
9 Յոհանես Ստին
(1827–1906)
  1898 1902 Ազատական
10 Օտտո Բլեհր
(1847–1927)
1902 1903 Ազատական
11 Ֆրանցիսկ Հագերուպ
(1853–1921)
1903 1905 Կոալիցիոն
12 Քրիստիան Միքելսեն
(1857–1925)
  1905 1905 Ազատական

Նորվեգիայի վարչապետներ (1905–1940)Խմբագրել

Անուն
(ծնվել է-մահացել է)
Նկար Պաշտոնավարման սկիզբ Պաշտոնավարման ավարտ Կուսակցություն
Քրիստիան Միքելսեն
(1857–1925)
  01905-03-11 11 մարտի 1905 01907-10-23 23 հոկտեմբերի 1907 Ազատական
Յորգեն Լյովլանդ
(1848–1922)
01907-10-23 23 հոկտեմբերի 1907 01908-03-19 19 մարտի 1908 Ազատական
Գունար Կնուդս
(1848–1928)
01908-03-19 19 մարտի 1908 01910-02-02 02 փետրվարի 1910 Ազատական
Վոլերտ Կոնով
(1845–1924)
  01910-02-02 02 փետրվարի 1910 01912-02-20 20 փետրվարի 1912 Ազատ մտածող
Ազատական
Ջենս Բրատլիե
(1856–1939)
  01912-02-20 20 փետրվարի 1912 01913-01-31 31 հունվարի 1913 Պահպանողական
Գունար Կնուդս
(1848–1928)
01913-01-31 31 հունվարի 1913 01920-06-21 21 հունիսի 1920 Ազատական
Օտտո Բահր Հալվորսեն
(1872–1923)
01920-06-21 21 հունիսի 1920 01921-06-22 22 հունիսի 1921 Պահպանողական
Օտտո Ալբերտ Բլեհր
(1847–1927)
01921-06-22 22 հունիսի 1921 01923-03-23 23 մարտի 1923 Ազատական
Օտտո Բահր Հալվորսեն
(1872–1923)
01923-03-23 23 մարտի 1923 01923-05-23 23 մայիսի 1923 Պահպանողական
Աբրահամ Բերգե
(1851–1936)
01923-05-30 30 մայիսի 1923 01924-07-25 25 հուլիսի 1924 Ազատ մտածող
Ազատական
Յոհան Լյուդվիգ Մովինքել
(1870–1943)
  01924-07-25 25 հուլիսի 1924 01926-03-05 05 մարտի 1926 Ազատական
Իվար Լյուկե
(1872–1949)
  01926-03-05 05 մարտի 1926 01928-01-28 28 հունվարի 1928 Պահպանողական
Քրիստոփեր Հորնսրուդ
(1859–1960)
  01928-01-28 28 հունվարի 1928 01928-02-15 15 փետրվարի 1928 Լեյբորիստական
Յոհան Լյուդվիգ Մովինքել
(1870–1943)
  01928-02-15 15 փետրվարի 1928 01931-05-12 12 մայիսի 1931 Ազատական
Պեդեր Կոլսթդ
(1878–1932)
  01931-05-21 21 մայիսի 1931 01932-03-05 05 մարտի 1932 Կենտրոնամետ
Ջենս Հունսեիդ
(1883–1965)
  01932-03-14 14 մարտի 1932 01933-03-03 03 մարտի 1933 Կենտրոնամետ
Յոհան Լյուդվիգ Մովինքել
(1870–1943)
  01933-03-03 03 մարտի 1933 01935-03-20 20 մարտի 1935 Ազատական
Յոհան Նուգարդսվոլդ
(1879–1952)
  01935-03-20 20 մարտի 1935 (head of government in exile from 1940) 01945-06-25 25 հունիսի 1945 Լեյբորիստական

Նորվեգիայի օկուպացիայի ժամանակահատվածի կառավարության ղեկավարներ (1940—1945)Խմբագրել

1940 թվականին Նորվեգիան օկուպացվեց Երրորդ Ռեյխի (Գերմանիա) կողմից և երկրում հաստատվեց խամաճիկային կառավարություն: Միևնույն ժամանակ Նորվեգիայի վտարանդի կառավարության օրինական վարչապետը գտնվել է Լոնդոնում: Ստորև ներկայացված է օկուպացիայի ընթացքում Նորվեգիայի կառավարության ղեկավարների ցանկը:

Անուն
(Ծնվել է-մահացել է)
Նկար Պաշտոնավարման սկիզբ Պաշտոնավարման ավարտ Political party
Յոհան Նուգարդսվոլդ
(1879–1952)
  01935-03-20 20 մարտի 1935 (վտարանդի կառավարության ղեկավարը 1940թ.-ից) 01945-06-25 25 հունիսի 1945 Լեյբորիստական
Վիդքուն Քվիսլինգ
(1887–1945)
  01940-04-09 09 ապրիլի 1940 01940-04-15 15 ապրիլի 1940 Ազգային միասնություն
Ինգոլֆ Էլստեր Քրիստենսեն
(1872–1943)
որպես վարչական խորհրդի նախագահ
  01940-04-15 15 ապրիլի 1940 01940-09-25 25 սեպտեմբերի 1940 Պահպանողական
Յոզեֆ Տերբովեն
(1898–1945)
որպես Ռեիխսկոմիսար
  01940-09-25 25 սեպտեմբերի 1940 01942-02-01 01 փետրվարի 1942 Նացիստական
(Գերմանիա)
Վիդքուն Քվիսլինգ
(1887–1945)
որպես նախագահ-նախարար
  01942-02-01 01 փետրվարի 1942 01945-05-09 09 մայիսի 1945 Ազգային միասնություն

Նորվեգիայի վարչապետեր (1945 - ներկաent)Խմբագրել

Անուն
(Ծնվել է - Մահացել է)
Նկար Պաշտոնը ստանձնել է Պաշտոնը լքել է Կուսակցություն
Էինար Գերհարդսեն
(1897–1987)
  01945-06-25 25 հունիսի 1945 01951-11-09 09 նոյեմբերի 1951 Լեյբորիստական
Օսկար Թրոփ
(1893–1958)
  01951-11-09 09 նոյեմբերի 1951 01955-01-22 22 հունվարի 1955 Լեյբորիստական
Էինար Գերհարդսեն
(1897–1987)
  01955-01-22 22 հունվարի 1955 01963-08-28 28 օգոստոսի 1963 Լեյբորիստական
Ջոն Լյունգ
(1905–1978)
  01963-08-28 28 օգոստոսի 1963 01963-09-25 25 սեպտեմբերի 1963 Պահպանողական
Էինար Գերհարդսեն
(1897–1987)
  01963-09-25 25 սեպտեմբերի 1963 01965-10-12 12 հոկտեմբերի 1965 Լեյբորիստական
Պեր Բորտեն
(1913–2005)
  01965-10-12 12 հոկտեմբերի 1965 01971-03-17 17 մարտի 1971 Կենտրոնամետ
Թրյուգվե Բրատելի
(1910–1984)
  01971-03-17 17 մարտի 1971 01972-10-17 17 հոկտեմբերի 1972 Լեյբորիստական
Լարս Կորվալդ
(1916–2006)
  01972-10-17 17 հոկտեմբերի 1972 01973-10-12 12 հոկտեմբերի 1973 Քրիստոնեա - դեմոկրատական
Թրյուգվե Բրատելի
(1910–1984)
  01973-10-12 12 հոկտեմբերի 1973 01976-01-15 15 հունվարի 1976 Լեյբորիստական
Օդվար Նորդլի
(1927–)
  01976-01-15 15 հունվարի 1976 01981-02-04 04 փետրվարի 1981 Լեյբորիստական
Գրու Հարլեմ Բրունթլան
(1939–)
  01981-02-04 04 փետրվարի 1981 01981-10-14 14 հոկտեմբերի 1981 Լեյբորիստական
Կորե Վիլոչ
(1928–)
  01981-10-14 14 հոկտեմբերի 1981 01986-05-09 09 մայիսի 1986 Պահպանողական
Գրու Հարլեմ Բրունթլան
(1939–)
  01986-05-09 09 մայիսի 1986 01989-10-16 16 հոկտեմբերի 1989 Լեյբորիստական
Ջան Սուսե
(1930–1997)
  01989-10-16 16 հոկտեմբերի 1989 01990-11-03 03 նոյեմբերի 1990 Պահպանողական
Գրու Հարլեմ Բրունթլան
(1939–)
  01990-11-03 03 նոյեմբերի 1990 01996-10-25 25 հոկտեմբերի 1996 Լեյբորիստական
Տուրբյորն Յագլանդ
(1950–)
  01996-10-25 25 հոկտեմբերի 1996 01997-10-17 17 հոկտեմբերի 1997 Լեյբորիստական
Քիել Մագնե Բոնդևիկ
(1947–)
  01997-10-17 17 հոկտեմբերի 1997 02000-03-17 17 մարտի 2000 Քրիստոնեա - դեմոկրատական
Ենս Սթոլթենբերգ
(1959–)
  02000-03-17 17 մարտի 2000 02001-10-19 19 հոկտեմբերի 2001 Լեյբորիստական
Քիել Մագնե Բոնդևիկ
(1947–)
  02001-10-19 19 հոկտեմբերի 2001 02005-10-17 17 հոկտեմբերի 2005 Քրիստոնեա - դեմոկրատական
Ենս Սթոլթենբերգ
(1959–)
  02005-10-17 17 հոկտեմբերի 2005 16 October 2013 Լեյբորիստական
Էռնա Սուլբերգ
(1961–)
  16 October 2013 Incumbent Պահպանողական