Նիկոլայ Ֆեոդորովիչ Վատուտին (ռուս.՝ Никола́й Фёдорович Вату́тин, դեկտեմբերի 3 (16), 1901, Vatunino, Valuysky Uyezd, Վորոնեժի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - ապրիլի 15, 1944(1944-04-15)[1], Կիև, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային զորավար, բանակի գեներալ 1943, Խորհրդային Միության հերոս (ետմահու, 1965)։ ԽՄԿԿ անդամ 1921 թվականից։

Նիկոլայ Վատուտին
ռուս.՝ Никола́й Фёдорович Вату́тин
դեկտեմբերի 3 (16), 1901 - ապրիլի 15, 1944(1944-04-15)[1] (42 տարեկան)
ԾննդավայրVatunino, Valuysky Uyezd, Վորոնեժի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Մահվան վայրԿիև, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ԳերեզմանMariinskyi Park
Քաղաքացիություն ԽՍՀՄ
ԶորատեսակԲանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակ
Կոչումբանակի գեներալ
Զորամաս1st Ukrainian Front?
Հրամանատարն էրՀարավարևմտյան ռազմաճակատ, Voronezh Front? և 1st Ukrainian Front?
Մարտեր/
պատերազմներ
Հայրենական մեծ պատերազմ
ԿրթությունՌԴ ԶՈւ Գլխավոր շտաբի զինվորական ակադեմիա և Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիա
Պարգևներ
ՍտորագրությունИзображение автографа

Խորհրդային բանակում ծառայել է 1920 թվականից։ Մասնակցել է Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմին։ Ավարտել է Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան 1929, նույն ակադեմիայի օպերատիվ ֆակուլտետը 1934 և Գլխավոր շտաբի ակադեմիան 1937։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ եղել է Հյուսիս-Արևմտյան ռազմաճակատի շտաբի պետ (1941 թվականի հուլիս - 1942 թվականի մայիս), Գլխավոր շտաբի պետի տեղակալ և Ռազմակայանի լիազոր Բրյանսկի ռազմաճակատում։ Եղել է Վորոնեժի (1942 թվականի հուլիս-հոկտեմբեր, 1943 թվականի մարտ-հոկտեմբեր), Հարավ-Արևմտյան (1942 թվականի հոկտեմբեր - 1943 թվականի մարտ), 1-ին ուկրաինական (1943 թվականի հոկտեմբեր - 1944 թվականի մարտ) ռազմաճակատների զորքերի հրամանատար, ակտիվորեն մասնակցել Վորոնեժի պաշտպանությանը, Ստալինգրադի և Կուրսկի ճակատամարտերին, Զախավնյա Ուկրաինայի, Կիևի ու Աջափնյա Ուկրաինայի ագատագրմանը։

Ծանր վիրավորվելուց հետո մահացել և թաղվել է Կիևում, որտեղ նրան հուշարձան է կանգնեցված։ Պարգևատրվել է Լենինի, Կարմիր դրոշի, Մուվորովի 1-ին, Կուտուզովի 1-ին աստիճանների և չեխոսլովակյան շքանշաններով։

Ծանոթագրություններ

խմբագրել
 Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Նիկոլայ Վատուտին» հոդվածին։
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 303