Մարգերիտ Դյուրաս (ֆր.՝ Marguerite Duras [maʀɡəʁit dyˈʁas], իսկական ազգանունը` Դոնադյո, ֆր.՝ Donnadieu, ապրիլի 4, 1914(1914-04-04)[1][2][3][…], Gia Định, Հարավային Վիետնամ[4] - մարտի 3, 1996(1996-03-03)[1][2][3][…], Փարիզի 6-րդ շրջան, Փարիզ, Իլ-դը-Ֆրանս[5]), ֆրանսիացի գրող, սցենարիստ, ռեժիսոր և դերասանուհի։ Պարգևատրվել է Բեռլինի կինոփառատոնի (1985) «Արծաթե արջ» մրցանակով, առաջադրվել է Օսկար մրցանակի` լավագույն սցենար անվանակարգում (1961)։

Մարգերիտ Դյուրաս
Marguerite Duras 1993.jpg
Ծննդյան թիվ՝ապրիլի 4, 1914(1914-04-04)[1][2][3][…]
Ծննդավայր՝Gia Định, Հարավային Վիետնամ[4]
Վախճանի թիվ՝մարտի 3, 1996(1996-03-03)[1][2][3][…] (81 տարեկան)
Վախճանի վայր՝Փարիզի 6-րդ շրջան, Փարիզ, Իլ-դը-Ֆրանս[5]
Քաղաքացիություն՝Flag of France.svg Ֆրանսիա
Մասնագիտություն՝գրող, կինոռեժիսոր, սցենարիստ, հրատարակիչ, վիպասան, դրամատուրգ, ինքնակենսագիր, լրագրող, բանաստեղծ-փաստաբան, ֆեմինիստ, հեղինակ և փիլիսոփա
Պարգևներ՝Գոնկուրյան մրցանակ, Grand prix du théâtre? և Եվրոպական գրականության Ավստրիական պետական պարգև
IMDb։ID 0243921

Վաղ տարիներԽմբագրել

Ծնվել է 1914 թվականի ապրիլի 4-ին, Վիետնամի հարավում[6], որն այն ժամանակ ֆրանսիական գաղութ էր և մտնում էր Ֆրանսիային պատկանող Ֆրանսիական Հնդկաչինի մեջ։ Մարգերիտի ծնողներն զբաղվում էին մանկավարժական գործունեությամբ և գաղութ էին տեղափոխվել ֆրանսիական կառավարության կոչով[7]։ Նրա ծնվելուց քիչ անց հայրը, որ գաղութ տեղափոխվելուց հետո հիվանդացել էր, թողնում է ընտանիքն ու վերադառնում Ֆրանսիա, որտեղ էլ մահանում է, երբ Մարգերիտը 4 տարեկան էր։ Մարգերիտի մայրը մնում է Հնդկաչինում երեք երեխաների հետ։ Ընտանիքն այնքան էլ ապահովված չէր։

Դպրոցն ավարտելուց հետո, 17 տարեկանում Մարգերիտը տեղափոխվում է Ֆրանսիա, որտեղ իրավունք է ուսումնասիրում, այնուհետև քարտուղար է աշխատում Գաղութների հարցերի նախարարությունում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին մասնակցում է դիմադրության շարժմանը, դառնում կոմունիստական կուսակցության անդամ։ Այդ ժամանակ վերցնում է Դյուրաս կեղծանունն ի պատիվ հայրական գյուղի։

Ստեղծագործական գործունեությունԽմբագրել

Սկսել է գրել պատերազմի տարիներին։ Հայտնի է դարձել «Թափվել է Խաղաղ օվկիանոսի մոտ» (1950) և «Ծովայինը Ջիբլարթարից» (1952) վեպերի լույսընծայումից հետո։ 1943-1993 թվականներին գրել է 34 վեպ։ Մարգարետ Դյուրասի առավել հայտնի ստեղծագործությունն է համարվում «Սիրեկան» (1984) ինքնակենսագրական վեպը, որի համար նա արժանացել է Գոնկուրյան մրցանակի։ Ըստ այս ստեղծագործության նկարահանվել է համանուն ֆիլմը (ռեժիսոր` Ժան-Ժակ Աննո)։ Մարգերիտ Դյուրասը հանդես է եկել նաև որպես կինոսցենարիստ և կինոռեժիսոր` նկարահանելով ավելի քան 20 ֆիլմ։ Բացի այդ, նա ինքը խաղացել է մի քանի ֆիլմերում։

Մահացել է 1996 թվականի մարտի 3-ին, 81 տարեկան հասակում, Փարիզում։ Թաղված է Մոնպառնասի գերեզմանատանը։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Internet Broadway Database — 2000.
  4. 4,0 4,1 4,2 Ֆրանսիայի ազգային գրադարան — 1537.
  5. 5,0 5,1 5,2 Fichier des personnes décédées
  6. «Bnf: Notice de personne: Duras, Marguerite ((1914-1996)» (French)։ Վերցված է սեպտեմբերի 18, 2018 
  7. Riding Alan։ «Marguerite Duras, 81, Author Who Explored Love and Sex»։ New York Times։ Վերցված է ապրիլի 14, 2017 

Արտաքին հղումներԽմբագրել