Հոլանդական անկյուն

Հատուկ կառուցվածքով շտատիվի գլխիկ, որ թույլ է տալիս թեքել տեսախցիկը ստեղծագործական մտահղացմամբ պահանջվող անհրաժեշտ անկյունով

Հոլանդական անկյուն (անգլ.՝ Dutch Angle, ինչպես նաև` գերմանական անկյուն), տերմին, որ բնորոշում է լուսանկարի կամ ֆիլմի համար օգտագործվող հատուկ հնարք: Այս հնարքը հաճախ օգտագործվում է ցույց տալու համար հերոսի հոգեկան անհանգստությունը կամ լարված դրությունը: Հոլանդական անկյունն ստացվում է այն ժամանակ, երբ տեսախցիկը նայում է հերոսին ներքևից վերև, միևնույն ժամանակ հորիզոնը պետք է կողքի շրջված լինի: Հոլանդական անկյունից նկարահանված կադրերի մեծ մասը ստատիկ են: Տեսախցիկը շարժման մեջ կարող է պտտվել, գնալ դերասանի հետևից կամ շարժվել ռեժիսորի կամ օպերատորի տված անկյունագծով: Հոլանդական անկյունով նկարահանված կադրերը սովորաբար այնպես են մոնտաժվում, որ հորիզոնի շրջվածությունը հաջորդական լինի: Օրինակ, նախ լինի թեքվածություն դեպի ձախ, հետո` դեպի աջ, ու այդպես շարունակ:

Այդօրինակ դիտանկյունը հաճախ օգտագործվում է գերմանական էքսպրեսիոնիզմի ոճով նկարահանված ֆիլմերում` ցուցադրելու խելագարություն, անհանգստություն, արտասովորություն և ապակողմնորոշում: Համարվում է, որ այստեղից է ծագել հնարքի անվանումը: Անգլերենում Deutsch (գերմաներեն) բառը հաճախ է շփոթվում Dutch (հոլանդերեն) բառի հետ, որն ունի նման ծագում և արտասանություն:

Հոլիվուդ հասած գերմանական էքսպրեսիոնիզմի վետերանները լայնորեն կիրառել են սուր անկյունից նկարահանումը սարսափ և նեո նուար ֆիլմերում: Սա նուարյան գեղագիտության ամենատարածված ոճական հնարքներից է: Օրինակ, 1949 թվականին այս ոճով նկարահանված «Երրորդ մարդը» ֆիլմում լայնորեն կիրառվել են հոլանդական անկյունից նկարահանված կադրեր` ընդգծելու համար հերոսի օտարացումը բոլորից, ովքեր նրան շրջապատում էին այլ երկրում:

Dutch head սարքավորումԽմբագրել

Կինոնկարահանման շտատիվների գլխիկների մեծ մասը թույլ չեն տալիս կադրը հորիզոնի համեմատ իջեցնել: Այդ պատճառով այդպիսի կադրեր ստանալու համար օգտագործվում է հատուկ Dutch Head սարքավորում, որը տեղադրվում է տեսախցիկի ու շտատիվի գլխիկի մեջ[1]: Այդպիսի սարքավորումները հիմնականում թույլ են տալիս սահուն կարգավորել տեսախցիկի թեքությունն ու փոփոխել դա անգամ նկարահանման ընթացքում:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • М. Ю. Малкин Штативы и головки(ռուս.) // «Техника и технологии кино» : журнал. — 2008. — № 1.