Բացել գլխավոր ցանկը

Կալուգայի մարզ (ռուս.՝ Калужская область)՝ մարզ Ռուսաստանում։ Կազմվել է 1944 թվականի հուլիսի 5-ին։ Տարածությունը 29,9 հազար կմ2 է, բնակչությունը՝ 1 005 585։ Բաժանված է 23 շրջանի, ունի 17 քաղաք։ Կենտրոնը՝ Կալուգա։ 1967 թվականի հուլիսի 25-ին պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։

Picto infobox map.png
Կալուգայի մարզ
Калужская область
Flag of Kaluga Oblast? Զինանշան
Flag of Kaluga Oblast.svg
Coat of arms of Kaluga Oblast.svg
Peremyshlsky District, Kaluga Oblast, Russia - panoramio (5).jpg
ԵրկիրՌուսաստան Ռուսաստան
Մաան էԿենտրոնական դաշնային շրջան
ԿարգավիճակՌուսաստանի երկրամաս[1]
Մտնում էՌուսաստան[2]
ՎարչկենտրոնԿալուգա
Օրենսդրական մարմինQ4184913?
Բնակչություն1 012 156 մարդ (հունվարի 1, 2018)[3]
Տարածք29 800 կմ²
Map of Russia - Kaluga Oblast.svg
Հիմնադրված էհուլիսի 5, 1944 թ.
Սահմանակցում էՄոսկվա, Մոսկվայի մարզ, Տուլայի մարզ, Օրյոլի մարզ, Բրյանսկի մարզ և Սմոլենսկի մարզ
Ժամային գոտիմոսկովյան ժամանակ
ՓոխարինեցԿալուժսկայա գուբերնիա
ISO 3166-2 կոդRU-KLU
Ավտոմոբիլային կոդ40
Կոորդինատներ: 54°26′ հս․ լ. 35°26′ ավ. ե. / 54.433° հս․. լ. 35.433° ավ. ե. / 54.433; 35.433
admobl.kaluga.ru

ԱշխարհագրությունԽմբագրել

Կալուգայի մարզի մակերևույթը բլրաթմբային է՝ մասնատված գետահովիտներով, հեղեղատներով։ Հյուսիս-արևմուտքում և հյուսիսում տարածված են մորենային, հարավարևմուտքում՝ գանդրային, կենտրոնական և արևելյան մասում՝ էրոզիոն հարթությունները։ Տերիտորիայի առավելագույն բարձրությունը 270-280 մ է։ Կլիման բարեխառն է, ամառը՝ չափավոր տաք և խոնավ, ձմեռը՝ չափավոր ցուրտ՝ ձյան կայուն շերտով։ Հուլիսի միջին ջերմաստիճանը 17,5 °C-ից մինչև 18,5 °C է, հունվարինը՝ -9 °C-ից - 10, 3 °C։ Տարեկան տեղումները՝ 550-650 մմ։

Կալուգայի մարզի քաղաքներն են․ Կալուգա, Բալաբանովո, Բելոուսովո, Բորովսկ, Երմոլինո, Ժիզդրա, Ժուկով, Լյուդինովո, Կիրով, Կոզյոլսկ, Կոնդրովո, Կրեմյոնկի, Մալոյարոսլավեց, Մեդին, Մեշյովսկ, Մոսալսկ, Յուխնով, Սոսենսկի, Սպաս-Դեմենսկ, Սուխինիչի, Տարուսա, Օբնինսկ։

ԲնակչությունԽմբագրել

Բնակիչները հիմնականում ռուսներ են։ Միջին խտությունը 1 կմ2 վրա 33 մարդ է։

Ֆլորա և ֆաունաԽմբագրել

Խոշոր գետերն են Օկան (Ուգրա, ժիզդրա, Պրոտվա վտակներով) և Դեսնայի վտակ Բոլվան։ Անտառները գրավում են տարածքի ավելի քան 40% ը։ Գերակշռում են կեչին, կաղամախին, սոճին, եղևնին։ Անտառներում հանդիպում են աղվես, գայլ, նապաստակ, որմզդեղն։ Կան թռչունների շատ տեսակներ։

ԱրդյունաբերությունԽմբագրել

Արդյունաբերության առաշատար ճյուղերն են մեքենաշինությունը և մետաղամշակությունը։ Զարգացած են նաև փայտամշակությունը, թաղանթանյութի, թղթի, թեթև և սննդի արդյունաբերությունը։ Գյուղատնտեսությունը մասնագիտացած է կաթնատու անասնապահության, խոզաբուծության ուղղությամբ։

ԳյուղատնտեսությունԽմբագրել

Զարգացած է կարտոֆիլի, բանջարեղենի արտադրությունը և մասամբ՝ վուշագործությունը։ Մշակում են ցորեն, գարի, տարեկան, վարսակ, հնդկացորեն, կերային կուլտուրաներ։ Ունի 868 կմ երկաթուղի և ավտոմոբիլային ճանապարհների խիտ ցանց։ Նավարկելի է Օկա գետը։

Կալուգայում կա օդանավակայան։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Атлас Калужской области / Автор-составитель В. В. Трефилов; Ред. Н. В. Солнцева.. — Калуга։ Золотая аллея, 2002. — 176 с. — 4 000 экз. — ISBN 5-7111-0338-5
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 186