Խաչատուր Խաչատրյան (մաթեմատիկոս)

հայ գիտնական, մաթեմատիկոս

Խաչատուր Աղավարդի Խաչատրյան (հուլիսի 1, 1982(1982-07-01), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ գիտնական, մաթեմատիկոս, ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (2011), պրոֆեսոր (2018), ՀՀ Նախագահի մրցանակի դափնեկիր (2019)

Խաչատուր Աղավարդի Խաչատրյան
City Yerevan Mathematics Khachatryan.jpg
Ծնվել էհուլիսի 1, 1982(1982-07-01) (38 տարեկան)
Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
ՄասնագիտությունԴիֆերենցիալ հավասարումներ, մաթեմատիկական ֆիզիկա, մաթեմատիկական անալիզ,
Հաստատություն(ներ)ՀՀ ԳԱԱ Մաթեմատիկայի ինստիտուտ, Երևանի պետական համալսարան, Հայ-ռուսական համալսարան
Գործունեության ոլորտմաթեմատիկա
Ալմա մատերՀայաստան Երևանի պետական համալսարան
Կոչումպրոֆեսոր
Գիտական աստիճանֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (2011)
Պարգևներ

Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի մրցանակ, [1] [2]

Սերգեյ Մերգելյանի անվան երիտասարդ գիտնականների (Մաթեմատիկա և ինֆորմատիկա) մրցույթի I կարգի մրցանակ,[3]

«Լավագույն գիտական աշխատանք երիտասարդ գիտնականների համար» (ՀՀ ԳԱԱ) մրցույթի I կարգի մրցանակ, [4]

2014թ., 2016թ., 2018թ., 2020թ. «Արդյունավետ գիտաշխատող» մրցույթի հաղթող (Բնականգիտություններ) (Top 100). Գիտության պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ)[5],[6], [7] [8]

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է 1982 թվականի հուլիսի 1-ին Երևանում, մտավորականի ընտանիքում։

ԿրթությունԽմբագրել

  • 1998 թվականին ավարտել է ԵՊՀ-ին առընթեր Ա. Լ. Շահինյանի անվան ֆիզիկամաթեմատիկական թեքումով № 1 դպրոցը՝ ստանալով գերազանցության ատեստատ,
  • 2002 թվականին՝ ԵՊՀ մաթեմատիկայի ֆակուլտետը՝ ստանալով բակալավրի գերազանցության դիպլոմ,
  • 2004 թվականին՝ ԵՊՀ մաթեմատիկայի ֆակուլտետի մագիստրատուրան՝ ստանալով մագիստրոսի գերազանցության դիպլոմ։
  • 2006 թվականին ավարտել է ԵՊՀ ասպիրանտուրան։
  • 2006 թ. Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու, ԵՊՀ 050 մասնագիտական խորհուրդ։ Թեմա՝ «Կիսաառանցքի վրա որոշ դասի ինտեգրալ և ինտեգրադիֆերենցիալ հավասարումների լուծման ֆակտորիզացիոն մեթոդներ», (Ա. 01.02. Դիֆերենցիալ հավասարումներ), Երևան, ԵՊՀ, 2006 թ.,
  • 2011 թ. Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր, ԵՊՀ 050 մասնագիտական խորհուրդ։ Թեմա՝ «Կրիտիկական դեպքում ոչ կոմպակտ օպերատորներով որոշ ոչ գծային ինտեգրալ և ինտեգրա-դիֆերենցիալ հավասարումների լուծելիության հարցեր» (Ա. 01.02. Դիֆերենցիալ հավասարումներ), Երևան, ԵՊՀ, 2011 թ.,
  • 2018 թ. Պրոֆեսոր մաթեմատիկա մասնագիտությամբ (դիպլոմ N01160),
  • Խ. Ա. Խաչատրյանի ղեկավարությամբ պաշտպանվելեն 5 թեկնածուական ատենախոսություններ։

Աշխատանքային գործունեությունԽմբագրել

2005 թվականից աշխատում է ՀՀ ԳԱԱ Մաթեմատիկայի ինստիտուտի մաթեմատիկական ֆիզիկայի մեթոդների բաժնում՝ սկզբում որպես կրտսեր, այնուհետև որպես առաջատար գիտաշխատող, 2004-2006 թվականներին և 2012 թվականից, միաժամանակ՝ դասավանդում է Երևանի պետական համալսարանում, 2015-2017 թվականներին դասավանդել է Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարանի Երևանյան մասնաճյուղում (համատեղություն), 2019 թվականից դասավանդում է Ռուս-հայկական սլավոնական համալսարանում։ 2020 թվականից Երևանի պետական համալսարանի Դիֆերենցիալ հավասարումների ամբիոնի վարիչ։

Դասավանդում է դիֆերենցիալ հավասարումներ, մաթեմատիկական ֆիզիկայի հավասարումներ, վարիացիոն հաշիվ, մաթեմատիկական անալիզ, ոչ գծային օպերատորական հավասարումներ, փաթեթի տիպի հավասարումեր։

Գիտական հետաքրքրություններԽմբագրել

  • Դիֆերենցիալ հավասարումներ, մաթեմատիկական ֆիզիկա
  • Ոչ գծային անալիզ,
  • Համերշտեյնի և Ուրիսոնի տիպի օպերատորներով ինտեգրալ և ինտեգրա-դիֆերենցիալ հավասարումներ,
  • Փաթեթի տիպի ինտեգրալ հավասարումներ,
  • Ինտեգրալ և ինտեգրա-դիֆերենցիալ օպերատորների ֆակտորիզացիոն տեսություն,
  • Բոլցմանի հավասարում,
  • p- ադիկ մաթեմատիկական ֆիզիկա,
  • Ոչ գծային պսևդոդիֆերենցիալ հավասարումներ
  • Համաճարակի աշխարհագրական տարածման մաթեմատիկական մոդելավորում
  • Պարաբոլական տիպի ոչ գծային հավասարումներ

ՊարգևներԽմբագրել

  • 2020 թ. «Արդյունավետ գիտաշխատող-2020» մրցույթի հաղթող (Բնական գիտություններ) (Top 100). Գիտության պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ)[9]
 
Սերգեյ Մերգելյանի անվան երիտասարդ գիտնականների (Մաթեմատիկա և ինֆորմատիկա) մրցույթի I կարգի մրցանակ
 
«Լավագույն գիտական աշխատանք երիտասարդ գիտնականների hամար» (ՀՀ ԳԱԱ) մրցույթի I կարգի մրցանակ
 
«Արդյունավետ գիտաշխատող-2014» մրցույթի հաղթող (Բնականգիտություններ)
  • 2019 թ. Հայաստանի նախագահի մրցանակ[1] [10]
  • 2019-2021 թթ. №19-11-00223 Ռուսական գիտական հիմնադրամի (РНФ) դրամաշնորհային ծրագրի հիմնական կատարող [11]
  • 2018 թ. «Արդյունավետ գիտաշխատող-2018» մրցույթի հաղթող (Բնական գիտություններ) (Top 100). Գիտության պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ) [12]
  • 2016 թ. «Երիտասարդ գիտնականների հետազոտությունների աջակցության ծրագիր- 2016» մրցույթի հաղթող (Մաթեմատիկա)։ Գիտության Պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ) [13]
  • 2016 թ. «Արդյունավետ գիտաշխատող-2016» մրցույթի հաղթող (Բնականգիտություններ) (Top 100). Գիտության պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ) [14]
  • 2014 թ. «Արդյունավետ գիտաշխատող-2014» մրցույթի հաղթող (Բնականգիտություններ) (Top 100). Գիտության պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ)[15]
  • 2013 թ. «Երիտասարդ գիտնականների հետազոտությունների աջակցության ծրագիր- 2013»-ի հաղթող (Մաթեմատիկա)։ Գիտության Պետական կոմիտե (ՀՀ ԿԳՆ) [16]
  • 2013 թ. «Լավագույն գիտական աշխատանք երիտասարդ գիտնականների hամար» (ՀՀ ԳԱԱ) մրցույթի I կարգի մրցանակ [17]
  • 2013 թ. Սերգեյ Մերգելյանի անվան երիտասարդ գիտնականների (Մաթեմատիկա և ինֆորմատիկա) մրցույթի I կարգի մրցանակ [18]
  • 2003 թ. ԵՊՀ «լավագույն ուսանող» մրցույթի I կարգի մրցանակ
  • 2003-2004 թթ. «Հետազոտական մաթեմատիկա» հիմնադրամի կրթաթոշակ
  • 1997 թ. Միջվարժարանային հանրապետական մաթեմատիկական օլիմպիադայի I կարգի մրցանակ

Մասնագիտական անդամակցությունԽմբագրել

  • ՀՀ ԳԱԱ Մաթեմատիկայի ինստիտուտի գիտական խորհրդի անդամ
  • Հայաստանի մաթեմատիկոսների միության անդամ
  • Երևանի պետական համալսարանի 050 մասնագիտական խորհրդի նախագահի տեղակալ [19]
  • Հայաստանի ԳԱԱ Մաթեմատիկա տեղեկագրի խմբագրական կոլեգիայի անդամ [20]

Գիտական հրապարակումներԽմբագրել

Ունի 100- ից ավել գիտական հոդված տարբեր երկրների գիտական հեղինակավոր հանդեսներում։ Հրապարակումների մի մասը mathnet.ru կայքում։

  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “On solvability of one infinite system of nonlinear functional equations in the theory of epidemics”, Eurasian Math. J., 11:2 (2020), 52–64
  • Х. А. Хачатрян, “Существование и единственность решения одной граничной задачи для интегрального уравнения свертки с монотонной нелинейностью”, Изв. РАН. Сер. матем., 84:4 (2020), 198–207
  • Х. А. Хачатрян, А. С. Петросян, “О разрешимости одного класса нелинейных интегральных уравнений Гаммерштейна–Стилтьеса на всей прямой”, Тр. МИАН, 308 (2020), 253–264
  • Х. А. Хачатрян, “О разрешимости некоторых классов нелинейных интегральных уравнений в теории p-адической струны”, Изв. РАН. Сер. матем., 82:2 (2018), 172–193 ; Kh. A. Khachatryan, “On the solubility of certain classes of non-linear integral equations in p-adic string theory”, Izv. Math., 82:2 (2018), 407–427
  • А.Х.Хачатрян, Х.А.Хачатрян, А.А.Хачатрян, “Однопараметрическое семейство положительных решений для одного нелинейного интегрального уравнения, возникающего в физической кинетике”, Известия НАН Армении, Математика, 53:1 (2018), 74-83
  • Х.А.Хачатрян, А.С.Петросян, “Об одной начально-краевой задаче для интегро-дифференциального уравнения второго порядка со степенной нелинейностью”, Известия вузов. Математика, 2018, № 6, 48-62  ; Kh. A. Khachatryan, H. S. Petrosyan, “One initial boundary-value problem for integro-differential equation of the second order with power nonlinearity”, Russian Math. (Iz. VUZ), 62:6 (2018), 43–55
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости одного нелинейного интегрального уравнения динамической теории струны”, ТМФ, 195:1 (2018), 44–53  ; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a nonlinear integral equation in dynamical string theory”, Theoret. and Math. Phys., 195:1 (2018), 529–537
  • Х. А. Хачатрян, “О разрешимости одной граничной задачи в p-адической теории струн”, Тр. ММО, 79:1 (2018), 117-132
  • Х. А. Хачатрян, Ц.Э.Терджян, М.О.Аветисян, “Однопараметрическое семейство ограниченных решений для одной системы нелинейных интегральных уравнений на всей прямой”, Известия НАН Армении, Математика, 53:4 (2018), 72-86
  • A.Kh.Khachatryan , Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a class of nonlinear pseudo-differential equations in R n”, p-adic Numbers, Ultrametric Analysis and Applications, 10:2 (2018), 90-99
  • Хачатрян Х.А., Петросян А.С., “Однопараметрические семейства положительных решений для некоторых классов нелинейных интегральных уравнений типа свертки”, Сибирский журнал чистой и прикладной математики, 17:1 (2017), 91-108; Kh. A. Khachatryan, H. S. Petrosyan, “One parameter families of positive solutions of some classes of convolution type nonlinear integral equations”, J. Math. Sci., 231:2 (2018), 153–167
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Однопараметрическое семейство положительных решений нелинейного стационарного уравнения Больцмана в рамках модифицированной модели”, УМН, 72:3(435) (2017), 191–192; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “A one-parameter family of positive solutions of the non-linear stationary Boltzmann equation (in the framework of a modified model)”, Russian Math. Surveys, 72:3 (2017), 571–573
  • Kh.A.Khachatryan, “On solvability of one class nonlinear integral equations on whole line with a weak singularity at zero”, p-Adic Numbers, Ultrametric Analysis and Applications, 9:4 (2017), 292-305
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О некоторых вопросах разрешимости нелинейного стационарного уравнения Больцмана в рамках БГК-модели”, Труды ММО, Тр. ММО, 77, № 1, МЦНМО, М., 2016, 103–130; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Some problems concerning the solvability of the nonlinear stationary Boltzmann equation in the framework of the BGK model”, Trans. Moscow Math. Soc., 77 (2016), 87–106
  • Х.А.Хачатрян, Ц.Э.Терджян, М.Ф.Броян, “Однопараметрическое семейство суммируемых решений одной системы нелинейных интегральных уравнений типа Гаммерштейна-Вольтерры в закритическом случае”, Дифференциальные уравнения, 52:8 (2016), 1075-1081
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости нелинейного модельного уравнения Больцмана в задаче плоской ударной волны”, ТМФ, 189:2 (2016), 239–255  ; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a nonlinear model Boltzmann equation in the problem of a plane shock wave”, Theoret. and Math. Phys., 189:2 (2016), 1609–1623
  • Х. А. Хачатрян, А.С. Петросян,, “О разрешимости одного класса нелинейных интегральных уравне- ний на полуоси с некомпактным оператором типа Гаммерштейна - Стильтьеса”, Укр. Мат. Журнал, 67:1 (2015), 106-127
  • Х. А. Хачатрян, “О положительной разрешимости некоторых классов нелинейных интегральных уравнений типа Гаммерштейна на полуоси и на всей прямой”, Изв. РАН. Сер. матем., 79:2 (2015), 205–224; Kh. A. Khachatryan, “Positive solubility of some classes of non-linear integral equations of Hammerstein type on the semi-axis and on the whole line”, Izv, Math., 79:2 (2015), 411-430.
  • Х.А. Хачатрян, Ц.Э. Терджян, “О разрешимости одного класса нелинейных интегральных уравнений типа Гаммерштейна в пространстве L1(R+)”. Математические труды, 18:1 (2015), 190-200.; K. A. Khachatryan, Ts. E. Terdzhyan, “On the solvability of one class of nonlinear integral equations in L1(0,+∞)L1(0,+∞)”, Siberian Adv. Math., 25:4 (2015), 268–275
  • A.Kh.Khachatryan, Kh.A.Khachatryan, Ts. E. Terdjyan, “On solvability of one integral equation on half line with Chebyshev polynomial nonlinearity”, P-Adic Numbers, Ultrametric Analysis, and Applications, 7:3 (2015), 228-237
  • A.Kh.Khachatryan, Kh.A.Khachatryan, T.H. Sardaryan, “On One Nonlinear Boundary-Value Problem in Kinetic Theory of Gases”, Journal of Mathematical Physics, Analysis, Geometry, 10:3 (2014), 320-327
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Качественное различие решений для стационарных модельных уравнений Больцмана в линейном и нелинейном случаях”, ТМФ, 180:2 (2014), 272–288; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Qualitative difference between solutions of stationary model Boltzmann equations in the linear and nonlinear cases”, Theoret. and Math. Phys., 180:2 (2014), 990–1004
  • Khachatur A. Khachatryan and Mikael G. Kostanyan, “On the solvability of a nonlinear second-order integro-differential equation with sum-difference kernel on a semiaxis”, Journal of Mathematical Sciences, 181:1 (2012), 65-77
  • Aghavard Kh.Khachatryan, Khachatur A.Khachatryan, “Hammerstein -Nemitski type Nonlinear integral equations on half-line in space L1(R+) and Linfinity(R+)”, Acta Univ. Palacki. Olomuc., Fac.rer. nat., Mathematica, 52:1 (2013), 89-100
  • Х.А.Хачатрян, “Об одном классе интегральных уравнений типа Урысона с сильной нелинейностью”, Известия РАН, сер. математическая, 76:1 (2012), 173-200; Kh. A. Khachatryan, “On a class of integral equations of Urysohn type with strong non-linearity”, Izv. Math., 76:1 (2012), 163–189
  • Х. А. Хачатрян, “О разрешимости в W11(R+)W11(R+) одного нелинейного интегро-дифференциального уравнения с некомпактным оператором Гаммерштейна–Немыцкого”, Алгебра и анализ, 24:1 (2012), 223–247; Kh. A. Khachatryan, “On solvability one Hammerstein–Nemitski type nonlinear integral differential equation with noncompact operator in W11(R+)W11(R+)”, St. Petersburg Math. J., 24:1 (2013), 167–183
  • A.Kh.Khachatryan, Kh.A.Khachatryan, “Qualitative difference between solutions for a model Boltzmann equation in the linear and nonlinear cases”, Theoretical and Mathematical Physics, 172:3 (2012), 1315-1320; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Qualitative difference between solutions for a model of the Boltzmann equation in the linear and nonlinear cases”, Theoret. and Math. Phys., 172:3 (2012), 1315–1320
  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Existence and Uniqueness Theorem For a Hammerstein Nonlinear Integral Equation”, Opuscula Mathematica (POLAND), 31:3 (2011), 393–398
  • Kh. A. Khachatryan, “On a Class of Nonlinear Integral Equations With a Noncompact Operator”, Journal of Contemporary Mathematical Analysis, 46:2 (2011), 89–100
  • A. Khachatryan, Kh. Khachatryan, “On solvability of a nonlinear problem in theory of income distribution”, Eurasian Math. J., 2:2 (2011), 75–88
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Об одном нелинейном интегральном уравнении типа уравнения Гаммерштейна c некомпактным оператором”, Матем. сб., 201:4 (2010), 125–136; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “A nonlinear integral equation of Hammerstein type with a noncompact operator”, Sb. Math., 201:4 (2010), 595–606
  • Х. А. Хачатрян, “Разрешимость одного класса интегро-дифференциальных уравнений второго порядка с монотонной нелинейностью на полуоси”, Изв. РАН. Сер. матем., 74:5 (2010), 191–204; Kh. A. Khachatryan, “Solubility of a class of second-order integro-differential equations with monotone non-linearity on a semi-axis”, Izv. Math., 74:5 (2010), 1069–1082
  • Х. А. Хачатрян, “О некоторых системах нелинейных интегральных уравнений типа Гаммерштейна на полуоси”, Укр. Мат. Журнал, 62:4 (2010), 552–566
  • A. Kh. Khachatryan and Kh. A. Khachatryan, “On an Integral Equation With Monotonic Nonlinearity”, Memoirs on Differential Equations and Mathematical Physics, 51:3 (2010), 59–72
  • Х. А. Хачатрян, “Однопараметрическое семейство решений одного класса нелинейных уравнений Гаммерштейна”, Доклады РАН, математика, 429:5 (2009), 595–599
  • Х. А. Хачатрян, “Достаточные условия разрешимости интегрального уравнения Урысона на полуоси”, Доклады РАН, математика, 425:4 (2009), 462–465

ԳրականությունԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Խաչատուր Խաչատրյան. «Գիտնականը իր գործից բացի այլ գործով չպետք է զբաղվի» [21]
  2. Խաչատուր Խաչատրյան. Մաթեմատիկան գիտության թագուհին եւ ծառան է [22]
  3. Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի 2019 թվականի մրցանակակիրները [23] [24]