Կոմս Ժակ Ռոգե (հոլ.՝ Jacques Rogge, մայիսի 2, 1942(1942-05-02)[2][3][4][…], Գենտ[2][3][5][…] - օգոստոսի 29, 2021(2021-08-29)[3][4][6], Դեյնզե, Գենտ, Արևելյան Ֆլանդրիա, Ֆլանդրիա, Բելգիա[7]), Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի նախագահ 2001-2013 թվականներին։

Ժակ Ռոգե
Dr. Jacques Rogge.jpg
 
Կրթություն՝ Գենտի համալսարան
Մասնագիտություն՝ բժիշկ, վիրաբույժ, ռեգբի յունիոն խաղացող և քաղաքական գործիչ
Դավանանք Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցի և կաթոլիկություն
Ծննդյան օր մայիսի 2, 1942(1942-05-02)[2][3][4][…]
Ծննդավայր Գենտ[2][3][5][…]
Վախճանի օր օգոստոսի 29, 2021(2021-08-29)[3][4][6] (79 տարեկան)
Վախճանի վայր Դեյնզե, Գենտ, Արևելյան Ֆլանդրիա, Ֆլանդրիա, Բելգիա[7]
Քաղաքացիություն Flag of Belgium.svg Բելգիա[8]
Ի ծնե անուն Jacques Rogge[1]
 
Ինքնագիր Jacques Rogge signature.jpg
 
Պարգևներ

Պատվավոր լեգեոնի շքանշանի սպա, «Երկրի չեմպիոններ» մրցանակ, Բարեկամության շքանշան, Գենտիկ համալսարանի պատվավոր դոկտոր, Ասպետական մեծ խաչի շքանշան. «Իտալիայի Հանրապետության համար ունեցած վաստակի համար», Սուրբ Միքայելի և Սուրբ Գևորգի շքանշանի ասպետ-կոմանդոր, «Վաստակի համար» 1-ին աստիճանի շքանշան (Ուկրաինա), Knight Grand Cross of the Order for Merits to Lithuania?, Order of Prince Yaroslav the Wise, 3rd class?, Օ. Ռ. Տամբոյի ուղեկցողների օրդեն, Grand Officer of gold for Services to the Republic of Austria?, Grand Cross of the Order of Adolphe of Nassau?, Commander of the Order of Orange-Nassau?, honorary doctor of the Beijing Sport University?, Commander of the Cross of the Order of Merit of the Republic of Poland?, honorary doctor of Semmelweis University?, honorary doctorate of the University of Porto?, Լյովենի կաթոլիկ համալսարանի պատվավոր դոկտոր, Ելենա թագուհու շքանշան, National Order of Merit?, Լեոպոլդի շքանշան, «Իտալական Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշան, Order of Merit?, Order for Merits to Lithuania?, Order of Orange-Nassau?, Ադոլֆ Նասաուի շքանշան, «Ավստրիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» պատվո նշան, Սբ. Միքայելի և Սբ. Գևորգի շքանշան և Իշխան Յարոսլավ Իմաստունի շքանշան

Դմիտրի Մեդվեդևը Բարեկամության շքանշան է հանձնել Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի նախագահ Ժակ Ռոգեին: Մոսկվայի մարզ, Գորկի, 2011 թվականի նոյեմբերի 22

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ժակ Ռոգեն ծնվել է Գենտում, ավարտել է Գենտի համալսարանը։ Մասնագիտությամբ օրթոպեդիկ վիրաբույժ է։ Զբաղվել է պրոֆեսիոնալ առագաստային սպորտով, Բելգիայի 16-ակի չեմպիոն է, մասնակցել է 68-րդ, 72-րդ և 76-րդ Ամառային Օլիմպիական խաղերին։ Խաղացել է Բելգիայի ռեգբիի հավաքականի կազմում։

Օլիմպիական շարժումԽմբագրել

1989-1992 թվականներին ժակ Ռոգեն եղել է Բելգիայի օլիմպիական կոմիտեի նախագահը և 1989-2001 թվականներին՝ Եվրոպայի օլիմպիական կոմիտեի նախագահը։ Այդպիսով, առաջին չորս տարիներին համատեղել է երկու պաշտոնները։ 1991 թվականին դարձել է ՄՕԿ-ի անդամ, իսկ 1998 թվականին դարձել է ՄՕԿ-ի գործադիր կոմիտեի անդամ։

2001 թվականին Մոսկվայում կայացած կոմիտեի նստաշրջանում ընտրվել է Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի նախագահ՝ հաջորդելով Խ. Ա. Սամարանչին։

Ռոգեի ղեկավարությամբ ՄՕԿ-ը ձգտում էր ավելի շատ հնարավորություններ ստեղծել զարգացող երկրների համար՝ մասնակցելու Օլիմպիական խաղերի անցկացման իրավունքի համար քաղաքների առաջադրման գործընթացին։ Նա վստահ էր, որ այս հարցում արդեն տեսանելի ապագայում կարելի է լուրջ արդյունքների հասնել ինչպես պետության օժանդակության, այնպես էլ բուն ՄՕԿ-ի քաղաքականության միջոցով, որը նվազեցնում է երկրի կողմից Օլիմպիական խաղերի անցկացման ծախսերը։

Սոլթ Լեյք Սիթիում 2002 թվականի ձմեռային Օլիմպիական խաղերի անցկացման ընթացքում Ժ. Ռոգեն դարձել է ՄՕԿ-ի պատմության մեջ առաջին նախագահը, որը հինգաստղանի հյուրանոցում գտնվելու փոխարեն տեղավորվել Է օլիմպիական ավանում, ինչպես դա նախընտրում են ՄՕԿ-ի մյուս անդամները։

2008 թվականին օլիմպիական շարժումն առաջին անգամ խաղեր է անցկացրել Չինաստանում։

Քննադատություն և կարծիքներԽմբագրել

  • Ռոգեի նախագահության օրոք անցկացված երեք օլիմպիադաները հիշվել են մեծ դոպինգային և կոռուպցիոն սկանդալներով, որոնք ավարտվել են քրեական գործերով և հրաժարականներով։
  • 2005 թվականի հուլիսին Սինգապուրում կայացած ՄՕԿ-ի 117-րդ նստաշրջանում օլիմպիական մարզաձևերի ցուցակից հանվել են բեյսբոլն ու սոֆթբոլը։ Այս որոշումը կայացվել է 2012 թվականի Լոնդոնի ամառային Օլիմպիական խաղերում։ Այնուամենայնիվ, Ռոգեն չի բացառել, որ այս երկու մարզաձևերը կկարողանան վերականգնել իրենց տեղերը պատվավոր Օլիմպիական ցուցակում։

Մրցանակներ և պարգևներԽմբագրել

  • 1992 թվականին Բելգիայի Թագավոր Բոդուենը Ժակ Ռոգեին ասպետի կոչման է արժանացրել, 2002 թվականին Ալբերտ 2-րդ թագավորը նրան շնորհել է կոմսի տիտղոս։
  • 2006 թվական – «Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար շքանշանի» Մեծ խաչի ասպետ[9]
  • 2006 թվականի հունվարի 10 – «Լիտվային մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ[10]
  • 2006 թվականի սեպտեմբերի 29 – Իշխան Յարոսլավ Իմաստուն III աստիճանի շքանշան (Ուկրաինա), «Սպորտի զարգացման և հանրահռչակման գործում ակնառու անձնական ներդրման, Ուկրաինայում օլիմպիական շարժման զարգացմանը նպաստելու համար»[11][12]։
  • 2006 թվական – «Մարզական արժանիքների համար» 1-ին դասի շքանշան (Ռումինիա)[13]։
  • 2008 թվական – Մեծ սպայական խաչ՝ «Ավստրիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» պատվավոր նշանի ոսկե աստղով (Ավստրիա)[14]։
  • 2010 թվականի ապրիլ – Օլիվեր Տամբոյի ընկերների ոսկե շքանշան (ՀԱՀ), «Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի միջոցով Հարավային Աֆրիկայում Ապարտեիդի դեմ պայքարում ունեցած բացառիկ ավանդի համար»[15]։
  • 2010 թվականի դեկտեմբերի 16 – «Արժանիքների համար» 1-ին աստիճանի շքանշան (Ուկրաինա), «Ուկրաինայում օլիմպիական շարժման զարգացման և հանրահռչակման գործում ակնառու անձնական ներդրման համար»[16]։
  • 2011 թվականի օգոստոսի 25 – Բարեկամության շքանշան (Ռուսաստան), «Ռուսաստանի Դաշնության հետ ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի բնագավառում համագործակցության ամրապնդման գործում ներդրած ավանդի համար»[17]
  • 2011 թվական – Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպա (Ֆրանսիա)[18]
  • 2012 թվական – Օրանսկ Նասաուի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (Նիդերլանդներ)[19]
  • 2013 թվականի սեպտեմբերի 19 – Լեոպոլդ I շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (Բելգիա)
  • 2014 թվական – Սուրբ Միքայելի և Սուրբ Գեորգիի շքանշանի ասպետ-հրամանատար (Մեծ Բրիտանիա)
  • 2015 թվական – Ադոլֆ Նասաուի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (Լյուքսեմբուրգ)[19]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 Deutsche Nationalbibliothek, Staatsbibliothek zu Berlin, Bayerische Staatsbibliothek, Österreichische Nationalbibliothek Record #132568292 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Roglo — 1997. — ed. size: 8549233
  5. 5,0 5,1 5,2 Munzinger Personen (գերմ.)
  6. 6,0 6,1 6,2 Olympedia — 2006.
  7. 7,0 7,1 7,2 https://www.nytimes.com/2021/08/30/sports/olympics/jacques-rogge-dead.html
  8. SNAC — 2010.
  9. Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana Dott. Jacques Rogge (իտալ.)
  10. Указ Президента Литвы от 10 января 2006 года № 491
  11. Указ Президента Украины № 797/2006 «О награждении Ж.Рогге орденом князя Ярослава Мудрого»
  12. Ющенко вручил орден главе МОК
  13. Cetăţeni români şi străini decoraţi cu Ordinul «Meritul Sportiv»(ռում.)
  14. Aufstellung aller durch den Bundespräsidenten verliehenen Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich ab 1952 (PDF-Datei; 6,59 MB)
  15. National Orders awards. April 2010 Archived 2011-01-04 at the Wayback Machine. (անգլ.)
  16. Указ Президента Украины № 1127/2010 «О награждении Ж.Рогге орденом „За заслуги“»
  17. Указ Президента Российской Федерации от 25 августа 2011 года № 1113 «О награждении орденом Дружбы Рогге Ж.»(չաշխատող հղում)
  18. «Ook Jacques Rogge krijgt Franse eretitel van Sarkozy - HLN.be»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-05-13-ին։ Վերցված է 2015-08-12 
  19. 19,0 19,1 Henri reikt Jacques Rogge Grootkruis uit - Vorsten

Արտաքին հղումներԽմբագրել