Թունջելի (թուրք.՝ Tunceli, քրդ.՝  Dersim, զազակի՝ Desim), Թունջելիի հին անվանումը՝ զազակի՝ Mamekiye), քաղաք Թուրքիայում, Թունջելիի մարզկենտրոն: Տեղակայված է Փոքր Ասիայի արևելյան հատվածում: Թունջելիի նախկին անվանումը եղել է Մամիկի (հայերեն Մամիկոն բառից), այնուհետև Քալան[1]:

Քաղաք
Թունջելի
թուրք.՝ Tunceli
Tunceli.jpg
ԵրկիրԹուրքիա Թուրքիա
ՄարզԹունջելիի մարզ
Մակերես882 կմ²
ԲԾՄ940±1 մետր
Խոսվող լեզուներթուրքերեն
Բնակչություն28 586 մարդ (2008)
Ագլոմերացիա33 316
Ազգային կազմթուրքեր, քրդեր
Կրոնական կազմմուսուլմաններ
Ժամային գոտիUTC+2
Հեռախոսային կոդ428
Փոստային ինդեքսներ62000
Ավտոմոբիլային կոդ62
Պաշտոնական կայքtunceli.bel.tr
##Թունջելի (Թուրքիա)
Red pog.png

ԱշխարհագրությունԽմբագրել

Թունջելին տեղակայված է Մունզուր և Փյուլումլուր գետերի միախառնումից դեպի հյուսիս: Քաղաքը կառուցվել է Մունզուրի դաշտում, որը հայտնի է իր բնության հրաշալիքներով: Քաղաքը շրջափակված է բարձր լեռներով: 2011 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 32 815 մարդ[2]: Թունջելիի մարզը Թուրքիայի ամենաքիչ բնակեցված մարզերից է:

ՊատմությունԽմբագրել

Օսմանյան կայսրության ժամանակաշրջանում Թունջելին (այն ժամանակ կոչվել է Քալան) եղել է Դերսիմի գավառի մի մասը: 1847 թվականին Դերսիմը դարձել է սանջաք: Վերջինս վարչական պատմական միավոր, որը ավելի փոքր էր, քան գավառը: Սանջաքի կենտրոնը եղել է Խոզաթ գյուղաքաղաքը: Հանրապետության ժամանակաշրջանում Թունջելիի մարզը ձևավորվել է 1935 թվականին: 1946 թվականին Քալանը վերանվանվել է Թունջելի և դարձել մարզկենտրոն[3]:

ՏնտեսությունԽմբագրել

Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է անասնապահությամբ: Ցորենը հիմնական գյուղատնտեսական արտադրանքն է, որով զբաղվում են շրջանում: Շրջանը հարուստ է նաև քրոմե աղով և մարմարով: Սակայն հիմնականում արտադրվում է միայն աղ: Գործում են քիչ քանակությամբ գործարաններ, որոնք թողարկում են գյուղատնտեսական արտադրանք[4]:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Tahir Sezen, Osmanlı Yer Adları (Alfabetik Sırayla), T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü, Yayın Nu 21, Ankara, p. 265.
  2. Turkish statistical Institute
  3. Tunceli governor's page on history(թուրքերեն)
  4. Tunceli governor's page on Economy (թուրքերեն)