Եվրոպիում

քիմիական միացություն

Եվրոպիում (լատ.՝ Europium), քիմիական տարր է, որի նշանն է Eu, պարբերական համակարգի 3-րդ խմբի քիմիական տարր։ Լանթանիդ է, կարգահամարը՝ 63, ատոմական զանգվածը՝ 151,96, խտությունը՝ 5259 կգ/մ3, հալման ջերմաստիճանը՝ 826 °C, եռմանը՝ 1430 °C։ Ատոմի արտաքին Էլեկտրոնային թաղանթի ընդհանուր տեսքը 5p66s2 է։

63 Սամարիում

Եվրոպիում Գադոլինիում

ՋրածինՀելիումԼիթիումԲերիլիումԲորԱծխածինԱզոտԹթվածինՖտորՆեոնՆատրիումՄագնեզիումԱլյումինՍիլիցիումՖոսֆորԾծումբՔլորԱրգոնԿալիումԿալցիումՍկանդիումՏիտանՎանադիումՔրոմՄանգանԵրկաթԿոբալտՆիկելՊղինձՑինկԳալիումԳերմանիումԱրսենՍելենԲրոմԿրիպտոնՌուբիդիումՍտրոնցիումԻտրիումՑիրկոնիումՆիոբիումՄոլիբդենՏեխնեցիումՌութենիումՌոդիումՊալադիումԱրծաթԿադմիումԻնդիումԱնագԾարիրԹելուրՅոդՔսենոնՑեզիումԲարիումԼանթանՑերիումՊրազեոդիումՆեոդիումՊրոմեթիումՍամարիումԵվրոպիումԳադոլինիումՏերբիումԴիսպրոզիումՀոլմիումԷրբիումԹուլիումԻտերբիումԼյուտեցիումՀաֆնիումՏանտալՎոլֆրամՌենիումՕսմիումԻրիդիումՊլատինՈսկիՍնդիկԹալիումԿապարԲիսմունտՊոլոնիումԱստատՌադոնՖրանցիումՌադիումԱկտինիումԹորիումՊրոտակտիումՈւրանՆեպտունիումՊլուտոնիումԱմերիցիումԿյուրիումԲերկլիումԿալիֆորնիումԷյնշտեյնիումՖերմիումՄենդելեևիումՆոբելիումԼոուրենցիումՌեզերֆորդիումԴուբնիումՍիբորգիումԲորիումՀասիումՄեյտներիումԴարմշտադտիումՌենտգենիումԿոպերնիցիումՈւնունտրիումՖլերովիումՈւնունպենտիումԼիվերմորիումՈւնունսեպտիումՈւնունօկտիումՔիմիական տարրերի պարբերական համակարգ
63Eu
Cubic-body-centered.svg
Electron shell 063 Europium.svg
Eu (~300 գ; 99,998 % մաքրությամբ)
Փափուկ արծաթափայլ մետաղ
Ատոմի հատկություններ
Անվանում, սիմվոլ, կարգաթիվ Եվրոպիում / Europium (Eu), Eu, 63
Ատոմային զանգված
(մոլային զանգված)
151,964(1)[1] զ. ա. մ. (գ/մոլ)
Էլեկտրոնային կոնֆիգուրացիա [Xe] 4f7 6s2
Ատոմի շառավիղ 199 պմ
Քիմիական հատկություններ
Կովալենտ շառավիղ 185 պմ
Իոնի շառավիղ (+3e) 95 (+2e) 109 պմ
Էլեկտրաբացասականություն 1,2 (Պոլինգի սանդղակ)
Էլեկտրոդային պոտենցիալ Eu←Eu3+ -1,99 В
Eu←Eu2+ -2,80 В
Օքսիդացման աստիճաններ 3, 2
Իոնացման էներգիա
(առաջին էլեկտրոն)
 546,9 (5,67) կՋ/մոլ (էՎ)
Պարզ նյութի թերմոդինամիկական հատկություններ
Հալման ջերմաստիճան 1 095 Կ
Եռման ջերմաստիճան 1 870 Կ
Մոլյար ջերմունակություն 27,656[2] Ջ/(Կ·մոլ)
Մոլային ծավալ 28,9 սմ³/մոլ
Պարզ նյութի բյուրեղացանց
Բյուրեղացանցի կառուցվածք խորանարդ
Բյուրեղացանցի տվյալներ 4,581
C/a հարաբերություն 7,25
Դեբայի ջերմաստիճան 166 Կ
Այլ հատկություններ
Ջերմահաղորդականություն (300 Կ) 13,9 Վտ/(մ·Կ)
CAS համար CAS գրանցման համար?
63
Եվրոպիում
151,965
4f76s2

Բովանդակություն

ՊատմությունԽմբագրել

Հայտնաբերել են Կուրկուսը (1886) և Լեկոկ դե Բուաբոդրան (18921896 թվականին Դեմարսը տարրում հայտնաբերել է սպեկտրալ գծեր, իսկ 1901 թվականին կարողացավ առանձնացնել տարրը, նկարագրեց և տվեց նրան անվանում՝ ի պատիվ Եվրոպայի:

Բնության մեջԽմբագրել

ՀանքավայրերԽմբագրել

Եվրոպիումը մտնում է լանթանիդների կազմի մեջ, որոնք հաճախ հանդիպում են ԱՄՆ-ում, Ղազախստանում, Ռուսաստանում, Ավստրալիայում, Բրազիլիայում, Հնդկաստանում և Ուկրաինայում:

ՍտացումԽմբագրել

Մետաղական եվրոպիումը ստացվում է Eu2O3 վակուումում՝ լանտանի կամ ածխածնի վերականգնումով, ինչպես նաև EuCl3 համաձուլվածքի էլեկտրոլիզով:

ԳներԽմբագրել

Եվրոպիումը հանդիսանում է լանթանիդներից ամենաթանկը[3]: 2014 թվականին մետաղական եվրոպիումի 1 կգ գինը կազմում էր 800 մինչև 2000 ԱՄՆ դոլլար, իսկ մաքուր՝ 99,9 %, եվրոպիումի օքսիդի 1 գրամի գինը մոտ 500 դոլլար։

Ֆիզիկական հատկություններԽմբագրել

Լանթանիդ է, կարգահամարը՝ 63, ատոմական զանգվածը՝ 151,96, խտությունը՝ 5259 կգ/մ3, հալման ջերմաստիճանը՝ 826 °C, եռմանը՝ 1430 °C։ Ատոմի արտաքին Էլեկտրոնային թաղանթի ընդհանուր տեսքը 5p66s2 է։

Տես նաևԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Michael E. Wieser, Norman Holden, Tyler B. Coplen, John K. Böhlke, Michael Berglund, Willi A. Brand, Paul De Bièvre, Manfred Gröning, Robert D. Loss, Juris Meija, Takafumi Hirata, Thomas Prohaska, Ronny Schoenberg, Glenda O’Connor, Thomas Walczyk, Shige Yoneda, Xiang‑Kun Zhu. Atomic weights of the elements 2011 (IUPAC Technical Report) (en) // Pure and Applied Chemistry. — 2013. — Т. 85. — № 5. — С. 1047-1078. — doi:10.1351/PAC-REP-13-03-02
  2. Редкол.:Кнунянц И. Л. (гл. ред.) Химическая энциклопедия: в 5 т. — Москва: Советская энциклопедия, 1990. — Т. 2. — С. 126. — 671 с. — 100 000 экз.
  3. Периодическая таблица элементов — Европий



Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։