Արտակ Դարբինյան

հայ լրագրող, հասարակական գործիչ

Արտակ Հակոբի Դարբինյան (Նորգեղցի Սաքո, մարտի 1, 1878(1878-03-01)[1], Վան, Վանի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն - փետրվարի 17, 1950(1950-02-17)[1]), հայ ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ, լրագրող, հրապարակախոս, Արմենական կազմակերպության անդամ։

Արտակ Դարբինյան
Ծնվել էմարտի 1, 1878(1878-03-01)[1]
ԾննդավայրՎան, Վանի վիլայեթ, Օսմանյան կայսրություն
Մահացել էփետրվարի 17, 1950(1950-02-17)[1] (71 տարեկան)
Ազգությունհայ
ԿրթությունԳևորգյան Հոգևոր Ճեմարան
Մասնագիտությունլրագրող և հասարակական գործիչ
ԱշխատավայրՎան-Տոսպ
ԿուսակցությունԱրմենական կուսակցություն

Աղասի Դարբինյանի հայրը։

ԿենսագրությունԽմբագրել

1893 թվականին ավարտել է Վանի Սուրբ Թարգմանչաց վարժարանը, սովորել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում։ Եղել է ուսուցիչ Սալմաստում (Իրան)։ Հեղափոխական գործունեության համար ենթարկվել է ոստիկանության հետապնդումների, բազմիցս (1898, 1904) բանտարկվել։ Գործել է ֆիդայիներ Սևքարեցի Սաքոյի, Վարդանի, Նիկոլ Դումանի հետ։ 1905 թվականից հանդիսացել է Վարագավանքի դպրոցի տեսուչ, 1915 թվականի Վանի հերոսական ինքնապաշտպանության մասնակից։ Ռուսական զորքերի քաղաք մտնելուց հետո նշանակվել է նահանգային վարչության ընդհանուր քարտուղար։ Ռուսական զորքերի և Վասպուրականի հայության նահանջից հետո անցել է Թիֆլիս, որտեղ վերահրատարակել է «Վան-Տոսպ» թերթը։ 1919-1920 թվականներին եղել է «Հայաստանի ձայն» (Երևան) թերթի խմբագիր։ Խորերդային իշխանություն հաստատվելու պահին Դարբինյանը Կոստանդնուպոլսում էր, որտեղից խորհուրդ է տվել աջակցել Խորհրդային Հայաստանին, որդեգրել է «հայրենիքին հետ և հայրենիքին համար» սկզբունքը։ 1922 թվականին որպես ռամկավար ազատական և ՀՅԴ կուսակցությունների պատվիրակ եկել է Անդրկովկաս, Թիֆլիսում հանդիպել Ալեքսանդր Մյասնիկյանի, Երևանում՝ Խորհրդային Հայաստանի ղեկավարների և Գևորգ Ե կաթողիկոսի հետ՝ արևմտահայերի իրավունքների պաշտպանության պահանջով, սակայն մերժվել է, որից հետո հաստատվել է Փարիզում։ Հրատարակել է «Հայ ազատագրական շարժման օրերեն (հուշեր 1890 (1947) աշխատությունը։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Արտաքին հղումներԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է «Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։  
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 312