Անուշավան Մակարյան

հայ գրականագետ

Անուշավան Մակարյան (մայիսի 10, 1910(1910-05-10), Սարուխան, Հայաստան - դեկտեմբերի 1, 1973(1973-12-01), Կիրովական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ, թաղված է Երևանում), հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1939 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1942 թվականից:

Անուշավան Մակարյան
Ծնվել էմայիսի 10, 1910(1910-05-10)
ԾննդավայրՍարուխան, Հայաստան
Վախճանվել էդեկտեմբերի 1, 1973(1973-12-01) (63 տարեկան)
Վախճանի վայրԿիրովական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ԳերեզմանԵրևան
Մասնագիտությունգրականագետ
Լեզուհայերեն
Ազգությունհայ
ՔաղաքացիությունFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն և Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
ԿրթությունԵրևանի պետական համալսարան (1938)
Գիտական աստիճանբանասիրական գիտությունների դոկտոր
ԱնդամակցությունԽՍՀՄ Գրողների միություն
ԿուսակցությունԽՄԿԿ
Անուշավան Մակարյան Վիքիդարանում

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է Սարուխան գյուղում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտել է 1930 թվականին։ 1930-1933 թվականներին աշխատել է որպես ուսուցիչ։ 1938 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Ապա սովորել է ասպիրանտուրայում։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1944 թվականին «Միքայել Նալբանդյանի պոեզիան» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ 1968 թվականին «Երվանդ Օտյան» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների դոկտորի աստիճան։ 1944-1947 թվականներին աշխատել է ՀԽՍՀ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում, 1971-1973 թվականներին՝ արվեստի ինստիտուտում։ Միաժամանակ 1969-1973 թվականներին աշխատել է Կիրովականի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտում։ 1972-1973 թվականներին եղել է նույն ինստիտուտի հայ գրականության ամբիոնի վարիչը[1]։

Ռուսերեն լույս է տեսել նրա «Երգիծանքի մասին» (Մոսկվա, 1967) գիրքը։ Մահացել է Կիրովականում, թաղվել է Երևանում[2], Զեյթունի գերեզմանատանը[3]:

Ա. Մակարյանի երկերի մատենագրությունԽմբագրել

  • Մ. Նալբանդյանը և արևմտահայ դեմոկրատիան, Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1946, 170 էջ։
  • Երվանդ Օտյան, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1957, 184 էջ։
  • Միքայել Նալբանդյանը իբրև բանաստեղծ, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1957, 43 էջ[4]։
  • Երգիծական հրատարակություն, Երևան, Հայպետհրատ, 1957, 274 էջ[5]։
  • Մ. Նալբանդյանի պոեզիան, 1957, 50 էջ։
  • Երվանդ Օտյան, Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1958, 90 էջ։
  • Հովհ. Շիրազի լիրիկայի հիմնական գծերը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակչություն, 1958, 50 էջ։
  • Հայ գրականության պատմության ծրագիր: Երևան: Հայպետուսմանկհրատ, 1959[6]:
  • Երվանդ Օտյան, «Հայաստան», 1965, 524 էջ։
  • Մ. Նալբանդյանը գրող, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, 104 էջ[7]։
  • Մ. Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական հրատարակչություն, 1968, 61 էջ[8]։
  • Երվանդ Օտյանի կյանքը և հրապարակախոսական գործունեությունը, Երևան, «Սովետական գրող», 1977, 355 էջ։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. «Ով ով է: Հայեր» հանրագիտարան, հատոր երկրորդ, գլխ. խմբ. Հովհաննես Այվազյան, Հայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, Երևան, 2007:
  2. Գրական տեղեկատու։ Երևան: «Սովետական գրող»։ 1981։ էջ էջ 290 
  3. «The memorial of Makaryan Anushavan (Անուշավան Մակարյան Մակարի) buried at Yerevan's Zeitun cemetery»։ hush.am (անգլերեն)։ Վերցված է 2019-05-20 
  4. Մակարյան Անուշավան Մակարի (1957)։ Միքայել Նալբանդյանը իբրև բանաստեղծ։ Օգնություն հեռակայողներին։ Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտ։ Երևան: Ա. հ 
  5. Մակարյան Անուշավան Մակարի (1957)։ Ոսկերչյան Ա, ed.։ Երգիծական ստեղծագործություն: Դիտողություններ ու նշումներ։ Երևան: Հայպետհրատ 
  6. Մակարյան Անուշավան Մակարի, Մկրտչյան Հարություն Գաբրիելի (1959)։ Հայ գրականության պատմության ծրագիր։ Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտ։ Երևան: Հայպետուսմանկհրատ 
  7. Մակարյան Անուշավան Մակարի (1968)։ Մ. Նալբանդյանը գրող։ Օգնություն հեռակայողին։ ՀՍՍՀ բարձրագույն և միջնակարգ մասնագիտական կրթության մինիստրություն, Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտ։ Երևան: Ա. հ 
  8. Մակարյան Անուշավան Մակարի (1968)։ Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունը։ Օգնություն հեռակայողին։ ՀՍՍՀ բարձրագույն և միջնակարգ մասնագիտական կրթության մինիստրություն, Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտ։ Երևան: Ա. հ 

Արտաքին հղումներԽմբագրել