Աղավարդ Խաչատուրի Խաչատրյան (մայիսի 26, 1959, Երևան), հայ գիտնական, մաթեմատիկոս, ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1998), պրոֆեսոր (2003)

Խաչատրյան Աղավարդ Խաչատուրի
A.Khachatryan.jpg
Ծնվել էմայիսի 26, 1959
Երևան Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
Քաղաքացիություն

Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄ,

Հայաստան Հայաստան
Ազգությունհայ
ՄասնագիտությունԴիֆերենցիալ հավասարումներ, մաթեմատիկական ֆիզիկա,
Հաստատություն(ներ)Հայաստանի Ազգային Ագրարային Համալսարան, ՀՀ ԳԱԱ Մաթեմատիկայի ինստիտուտ
Ալմա մատերՀայաստան Երևանի պետական համալսարան
Պարգևներ

Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի շնորհակալագիր,

«ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության» բարձրագույն պարգև «ոսկե հուշամեդալ»

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է 1959 թվականի մայիսի 26-ին Երևանում, մտավորականի ընտանիքում։

ԿրթությունԽմբագրել

  • 1976-1981 թթ. սովորել և ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի Ֆիզիկայի ֆակուլտետը՝ «Տեսական և մաթեմատիկական ֆիզիկա» մասնագիտությամբ,
  • 1982-1986 թթ. ասպիրանտուրա, ՀՀ ԳԱԱ, «Դիֆերենցիալ հավասարումներ» մասնագիտությամբ,
  • 1987 թ. Տարտուի համալսարանում պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն՝ ստանալով ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան,
  • 1993 թ. Irvine University, USA
  • 1998 թ. Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր։ Թեմա՝ «Ֆիզիկական կինետիկայի որոշ գծային և ոչ գծային խնդիրներ» (Ա. 01.02. Դիֆերենցիալ հավասարումներ), Երևան, ԵՊՀ, 1998 թ.,
  • 2003 թ. Պրոֆեսոր մաթեմատիկա մասնագիտությամբ,
  • 2007 թ. Շվեդիայի Ուպսալայի Համալսարան,
  • 2018 թ. Իսպանիայի Միգուել Հերնանդեսի անվան Համալսարան,
  • 2019 թ. Հունաստանի Ատիկայի Համալսարան,
  • Ա. Խ. Խաչատրյանի ղեկավարությամբ պաշտպանվել են 4 թեկնածուական ատենախոսություններ։

Աշխատանքային գործունեությունԽմբագրել

1987 թվականից մինչև 1998 թվականը աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ Բյուրականի Աստղադիտարանի մաթեմատիկական ֆիզիկայի բաժնում, իսկ 2003 թ. –ից մինչ այժմ համատեղության կարգով աշխատում է ՀՀ ԳԱԱ Մաթեմատիկայի ինստիտուտի մաթեմատիկական ֆիզիկայի մեթոդներ բաժնում` որպես առաջատար գիտաշխատող։ 2000 թ.-ից մինչև 2019 թ. ՀԱԱՀ-ի «Բ/մաթեմատիկայի և տեսական մեխանիկայի» ամբիոնի վարիչ, 2019 թ.-ից մինչ այժմ ՀԱԱՀ-ի «Բ/մաթեմատիկայի և ֆիզիկայի» ամբիոնի վարիչ։

Հնդկաստանում հրատարակվող “Pure and Applied Mathematics” միջազգային և Հայաստանում հրատարակվող “Մաթեմատիկան բարձրագույն դպրոցում” ամսագրերի խմբագրական կոլեգիայի անդամ է։ 2000 թվականից ղեկավարել է բազմաթիվ գիտական դրամաշնորհային ծրագրեր։ Այս պահին ղեկավարում է 18T-1A004 [1] ծածկագրով գիտական դրամաշնորհային թեման, իսկ 18Ap_2k13 ծածկագրով դրամաշնորհային ծրագրում հանդես է գալիս որպես կատարող։ 1993 թվականից Նյու-Յորքի գիտությունների ակադեմիայի անդամ է։ Նույն թվականին լավագույն գիտական աշխատանքների համար ԱՄՆ-ում արժանացել է միջազգային գիտական հիմնադրամի դրամական պարգևի։

Դասավանդում է բարձրագույն մաթեմատիկա, մաթեմատիկական ֆիզիկայի հավասարումներ, հավանականությունների տեսություն և մաթեմատիկական վիճակագրություն։

Գիտական հետաքրքրություններԽմբագրել

  • Համբարձումյանի հավասարումը և նրա կիրառությունները,
  • Ոչ գծային ինտեգրալ և ինտեգրա-դիֆերենցիալ հավասարումներ,
  • Փաթեթի տիպի ինտեգրալ հավասարումներ,
  • Բոլցմանի հավասարում,
  • Էկոնոմետրիկա,
  • p-ադիկ լարերի տեսություն,
  • Մաթեմատիկական կենսաբանություն։

ՊարգևներԽմբագրել

  • 2018 Winner of “Research Support Program of Scientist-2018-2020”, (Mathematics ), State Committee of Sciences of Armenia, Ministry of Education and Science,
  • 2015 Winner of “Research Support Program of Scientist-2015-2017”, (Mathematics ), State Committee of Sciences of Armenia, Ministry of Education and Science,
  • 2015 Gratitude of the president Republic of Armenia,
  • 2013 Winner of “Research Support Program of Scientist-2013-2015”, (Mathematics ), State Committee of Sciences of Armenia, Ministry of Education and Science,
  • 2010 Golden medal ministry of science and education Republic of Armenia,
  • 2001 MNTC International Grant,
  • 1993 Grant award by International science foundation.

Մասնագիտական անդամակցությունԽմբագրել

  • ՀԱԱՀ, Հոգաբարձուների խորհուրդ, անդամ
  • 053 Մաթեմատիկա մասնագիտական խորհրդի անդամ
  • 033 Գյուղատնտեսության մեքենայացում մասնագիտական խորհրդի անդամ
  • Հայկական Մաթեմատիկական միության անդամ

Գիտական հրապարակումներԽմբագրել

Ունի 70- ից ավել գիտական հոդված տարբեր երկրների գիտական հեղինակավոր հանդեսներում։ Հրապարակումների մի մասը mathnet.ru կայքում։

  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости некоторых нелинейных интегральных уравнений в задачах распространения эпидемии”, Тр. МИАН, 306 (2019), 287–303 mathnet; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “On the Solvability of Some Nonlinear Integral Equations in Problems of Epidemic Spread”, Proc. Steklov Inst. Math., 306 (2019), 271–287
  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “A uniqueness theorem for a nonlinear singular integral equation arising in p-adic string theory”, Уч. записки ЕГУ, сер. Физика и Математика, 53:1 (2019), 17–22
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости одного нелинейного интегрального уравнения динамической теории струны”, ТМФ, 195:1 (2018), 44–53 mathnet elib; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a nonlinear integral equation in dynamical string theory”, Theoret. and Math. Phys., 195:1 (2018), 529–537
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Однопараметрическое семейство положительных решений нелинейного стационарного уравнения Больцмана в рамках модифицированной модели”, УМН, 72:3(435) (2017), 191–192; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “A one-parameter family of positive solutions of the non-linear stationary Boltzmann equation (in the framework of a modified model)”, Russian Math. Surveys, 72:3 (2017), 571–573
  • A. Kh. Khachatryan, V. M. Kakhktsyan, “On the solvability of the transfer equation coupled with Boltzmann equation for two-level atoms”, Сиб. электрон. матем. изв., 14 (2017), 1041–1049
  • А. Х. Хачатрян, А. А. Хачатрян, “Некоторые вопросы разрешимости уравнения Больцмана в рамках модели Шахова”, ТМФ, 191:3 (2017), 441–455; A. Kh. Khachatryan, A. A. Khachatryan, “Some solvability problems for the Boltzmann equation in the framework of the Shakhov model”, Theoret. and Math. Phys., 181:3 (2017), 856–869
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О некоторых вопросах разрешимости нелинейного стационарного уравнения Больцмана в рамках БГК-модели”, Тр. ММО, 77:1 (2016), 103–130 mathnet elib; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Some problems concerning the solvability of the nonlinear stationary Boltzmann equation in the framework of the BGK model”, Trans. Moscow Math. Soc., 77 (2016), 87–106
  • A. Kh. Khachatryan, “On the determination of optimal nodes and weight factors for the solution of completely incoherent scattering problem”, Сиб. электрон. матем. изв., 13 (2016), 592–598
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости нелинейного модельного уравнения Больцмана в задаче плоской ударной волны”, ТМФ, 189:2 (2016), 239–255; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a nonlinear model Boltzmann equation in the problem of a plane shock wave”, Theoret. and Math. Phys., 189:2 (2016), 1609–1623
  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Solvability of a nonlinear integral equation arising in kinetic theory”, Bul. Acad. Ştiinţe Repub. Mold. Mat., 2015, 2, 36–41
  • Aghavard Kh. Khachatryan, Khachatur A. Khachatryan, Tigran H. Sardaryan, “On solvability of one class of nonlinear integral-differential equation with Hammerstein non-compact operator arising in a theory of income distribution”, Журн. СФУ. Сер. Матем. и физ., 8:4 (2015), 416–425
  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, T. H. Sardaryan, “On One Nonlinear Boundary-Value Problem in Kinetic Theory of Gases”, Журн. матем. физ., анал., геом., 10:3 (2014), 320–327
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Качественное различие решений для стационарных модельных уравнений Больцмана в линейном и нелинейном случаях”, ТМФ, 180:2 (2014), 272–288; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Qualitative difference between solutions of stationary model Boltzmann equations in the linear and nonlinear cases”, Theoret. and Math. Phys., 180:2 (2014), 990–1004
  • Н. Б. Енгибарян, А. Х. Хачатрян, “О разрешимости интегро-дифференциального уравнения, возникающего в задаче о нелокальном взаимодействии волн”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 54:5 (2014), 834–844 ; N. B. Engibaryan, A. Kh. Khachatryan, “Solvability of an integrodifferential equation arising in the nonlocal interaction of waves”, Comput. Math. Math. Phys., 54:5 (2014), 834–844;
  • В. М. Кахкцян, А. Х. Хачатрян, “Об аналитическо-численном решении одного нелинейного интегро-дифференциального уравнения, возникающего в эконометрике”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 53:7 (2013), 1108–1112; V. M. Kakhktsyan, A. Kh. Khachatryan, “Analytical-numerical solution of a nonlinear integrodifferential equation in econometrics”, Comput. Math. Math. Phys., 53:7 (2013), 933–936
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Качественные различия решений для одной модели уравнения Больцмана в линейном и нелинейном случаях”, ТМФ, 172:3 (2012), 497–504; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “Qualitative difference between solutions for a model of the Boltzmann equation in the linear and nonlinear cases”, Theoret. and Math. Phys., 172:3 (2012), 1315–1320
  • A. Khachatryan, Kh. Khachatryan, “On solvability of a nonlinear problem in theory of income distribution”, Eurasian Math. J., 2:2 (2011), 75–88
  • A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “On solvability of one class of Hammerstein nonlinear integral equations”, Bul. Acad. Ştiinţe Repub. Mold. Mat., 2010, 2, 67–83
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “Об одном нелинейном интегральном уравнении типа уравнения Гаммерштейна c некомпактным оператором”, Матем. сб., 201:4 (2010), 125–136; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “A nonlinear integral equation of Hammerstein type with a noncompact operator”, Sb. Math., 201:4 (2010), 595–606
  • А. Х. Хачатрян, Х. А. Хачатрян, “О разрешимости одного нелинейного интегродифференциального уравнения, возникающего в задаче о распределении дохода”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 50:10 (2010), 1793–1802; A. Kh. Khachatryan, Kh. A. Khachatryan, “On the solvability of a nonlinear integro-differential equation arising in the income distribution problem”, Comput. Math. Math. Phys., 50:10 (2010), 1702–1711
  • Ц. Э. Терджян, А. Х. Хачатрян, “Об одной системе интегральных уравнений в кинетической теории”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 49:4 (2009), 715–721; Ts. È. Terdzhyan, A. Kh. Khachatryan, “About one system of integral equations in kinetic theory”, Comput. Math. Math. Phys., 49:4 (2009), 691–697
  • Н. Б. Енгибарян, А. Х. Хачатрян, “Интегро-дифференциальное уранение нелокального взаимодействия волн”, Матем. сб., 198:6 (2007), 89–106; N. B. Engibaryan, A. Kh. Khachatryan, “Integro-differential equation of non-local wave interaction”, Sb. Math., 198:6 (2007), 839–855
  • С. М. Андриян, А. Х. Хачатрян, “Об одной задаче физической кинетики”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 45:11 (2005), 2061–2069; S. M. Andriyan, A. Kh. Khachatryan, “On one problem in physical kinetics”, Comput. Math. Math. Phys., 45:11 (2005), 1982–1989
  • А. Х. Хачатрян, С. М. Андриян, “О скачке скорости разреженного газа в рамках линеаризованной БГК модели уравнения Больцмана”, Матем. моделирование, 16:2 (2004), 31–42
  • Н. Б. Енгибарян, А. Х. Хачатрян, “Вопросы нелинейной теории динамики разреженного газа”, Матем. моделирование, 16:1 (2004), 67–74
  • А. Н. Афян, А. Х. Хачатрян, “Об аналитическом и численном решении задачи переноса излучения при наличии отражающей поверхности”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 41:8 (2001), 1217–1228; A. N. Afyan, A. Kh. Khachatryan, “On analytical and numerical solutions to the radiative transfer problem with a reflecting surface”, Comput. Math. Math. Phys., 41:8 (2001), 1158–1168
  • Н. Б. Енгибарян, А. Х. Хачатрян, “О точной линеаризации задач скольжения разреженного газа в модели Бхатнагара–Гросса–Крука”, ТМФ, 125:2 (2000), 339–342; N. B. Engibaryan, A. Kh. Khachatryan, “Exact linearization of the sliding problem for a dilute gas in the Bhatnagar–Gross–Krook model”, Theoret. and Math. Phys., 125:2 (2000), 1589–1592
  • Н. Б. Енгибарян, А. Х. Хачатрян, “О некоторых интегральных уравнениях типа свертки в кинетической теории”, Ж. вычисл. матем. и матем. физ., 38:3 (1998), 466–482; N. B. Engibaryan, A. Kh. Khachatryan, “Some convolution-type integral equations in kinetic theory”, Comput. Math. Math. Phys., 38:3 (1998), 452–467

ԳրականությունԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել