Բացել գլխավոր ցանկը

Ալեքսեյ Միխայլովիչ (ռուս.՝ Алексей I Михаилович, մարտի 19 (29), 1629[1], մարտի 17 (27), 1629 կամ մարտի 10 (20), 1629[2][3], Մոսկվա, Ռուսական թագավորություն[4] - հունվարի 29 (փետրվարի 8), 1676[2][3], Մոսկվա, Ռուսական թագավորություն[4]), ռուսական ցար 1645 թվականից։

Ալեքսեյ Միխայլովիչ
Alexis I of Russia (Hermitage).jpg
Ծնվել է՝մարտի 19 (29), 1629[1], մարտի 17 (27), 1629 կամ մարտի 10 (20), 1629[2][3]
ԾննդավայրՄոսկվա, Ռուսական թագավորություն[4]
Մահացել է՝հունվարի 29 (փետրվարի 8), 1676[2][3] (46 տարեկանում)
Վախճանի վայրՄոսկվա, Ռուսական թագավորություն[4]
Արխանգելսկի վանական համալիր
ՔաղաքացիությունՌուսական թագավորություն
ՏոհմՌոմանովներ
միապետ
ՀայրՄիխայիլ Ռոմանով[3]
ՄայրEudoxia Streshneva?[3]
ԵրեխաներՍոֆյա Ալեքսեևնա, Պետրոս I, Նատալյա Ալեքսեևնա, Իվան V[5][6], Սիմեոն Ալեքսեևիչ, Թեոդոսիա Ալեքսեևնա, Մարիա Ալեքսեևնա, Եկատերինա Ալեքսեևնա, Ռուսաց արքայազն Ալեքսեյ Ալեքսեևիչ, Մարթա Ալեքսեևնա, Եվդոկիա Ալեքսեևնա, Դմիտրի Ալեքսեևիչ, Ֆյոդոր (Թեոդոր) III, Anna Alexiovna Romanov?[7] և Theodora Alexiovna Romanov?[7]
Կրոնական հավատքներՈւղղափառություն
ՍտորագրությունАвтограф царя Алексея Михайловича Сытин 3века 1912.jpg

ԿենսագրությունԽմբագրել

Միխայիլ Ֆեոդորովիչի որդին։ Ձգտում էր բացարձակ միապետության, պայքարում եկեղեցու հավակնությունների դեմ, նսեմացնում բոյարական Դումայի դերը։ Ալեքսեյ Միխայլովիչի արտաքին քաղաքականության ամենակարևոր հաջողությունն էր Ուկրաինայի վերամիավորումը Ռուսաստանի հետ 1654։ Նրա օրոք ուժեղացան գյուղացիության ֆեոդալական շահագործումը և քաղաքային բնակչության ֆինանսական կողոպուտը, բռնկվեցին Մոսկվայի ապստամբությունները 1648, 1662, գյուղացիական պատերազմը Ռազինի առաջնորդությամբ 1670-1671։

ԹագավորումԽմբագրել

Ալեքսեյ Միխայլովիչի Մաքսային 1653 և Նոր առևտրական 1667 կանոնադրությունները նպաստեցին ներքին և արտաքին առևտրի ծավալմանը։ Ալեքսեյ Միխայլովիչի ժամանակ աշխուժացան հայ-ռուսական հարաբերությունները։ Ռուսական արքունիքի հետ կապեր հաստատեցին Նոր Ջուղայի հայ վաճառականները, որոնք ցանկանում էին Ռուսաստանի վրայով իրանական մետաքսը Եվրոպա արտահանելու և եվրոպական ապրանքներ Իրան ներմուծելու արտոնություն ստանալ։

1660 թվականին առևտրական բանակցություններ վարելու նպատակով Սպահանից Մոսկվա եկած հայ վաճառականներից խոջա Զաքար Սահրատյանը Ալեքսեյ Միխայլովիչին նվիրեց «Ալմաստե գահ»։ Մոսկվայի դիվանագիտական ատյանում Զ. Սահրատյանին առաջարկեցին Մոսկվա ուղարկել.

  «ոսկեգրողների, ոսկու և արծաթի գործի վարպետների, հղկողների, ամեն տեսակ նկարիչների»։  


ԳործունեությունԽմբագրել

1667 թվականին Ալեքսեյ Միխայլովիչի հրավերով Իրանից Մոսկվա մեկնեց հայ նկարիչ Բոգդան Սալթանովը և նշանակվեց պալատական նկարիչ։ Նույն թվականին Նոր Ջուղայի «Հայկական առևտրական ընկերության հետ» կնքվեց պայմանագիր, որով հայ վաճառականներն ստացան տարանցիկ առևտրի իրավունք և մաքսային արտոնություններ։ Հայ ազատագրական շարժման գործիչներ Գրիգոր Լուսիկենցը (Լուսիկով), Վասիլ Դաուդովը, Հակոբ Դ Ջուղայեցին, Գանձասարի Պետրոս կաթողիկոսը ձգտում էին Ալեքսանդր Միխայլովիչի արքունիքի հետ ունեցած կապերն օգտագործել Հայաստանի ազատագրման խնդրում Ռուսաստանի քաղաքական ու դիվանագիտական աջակցությունն ստանալու համար։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 Алексей Михайлович // Энциклопедический словарь / под ред. И. Е. АндреевскийСПб.: Брокгауз — Ефрон, 1890. — Т. I. — С. 417–420.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Н. У. Алексей Михайлович // Энциклопедический лексиконСПб.: 1835. — Т. 1. — С. 491–495.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 К. Б.—Р. Алексей Михайлович // Русский биографический словарьСПб.: 1900. — Т. 2. — С. 23–35.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118501909 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  5. Н. Павлов-Сильванский Иоанн V Алексеевич // Русский биографический словарьСПб.: 1897. — Т. 8. — С. 271–272.
  6. Н. П.-С. Иоанн V Алексеевич // Энциклопедический словарьСПб.: Брокгауз — Ефрон, 1894. — Т. XIIIа. — С. 694.
  7. 7,0 7,1 Lundy D. R. The Peerage — ed. size: 717826
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։